Benzinin litre fiyatına ortalama 2,57 lira, motorinin litre fiyatına ise ortalama 7,79 lira zam yansıdı. Son düzenlemeyle benzinde yaklaşık yüzde 3,5, motorinde ise yüzde 9,6 oranında tek gecelik artış yaşandı.
İstanbul Avrupa Yakası’nda benzinin litresi 76,92 liraya, motorinin litresi 88,89 liraya yükseldi. Ankara ve İzmir’de motorin fiyatları 90 lira sınırını aşarken LPG fiyatlarında son düzenleme kapsamında yeni bir değişiklik yaşanmadı.
Petrol Ofisinin 4 Eylül 2026 tarihli fiyatlarına göre üç büyük şehirdeki tablo şöyle oluştu:
- İstanbul Avrupa Yakası: Benzin 76,92 TL, motorin 88,89 TL, LPG 34,99 TL
- Ankara: Benzin 77,89 TL, motorin 90,02 TL, LPG 35,09 TL
- İzmir: Benzin 78,17 TL, motorin 90,29 TL, LPG 34,99 TL
Fiyatlar dağıtım şirketi, istasyon, ilçe ve nakliye maliyetlerine göre birkaç kuruş farklılık gösterebiliyor.
Mehmet Şimşek göreve geldiğinde fiyatlar neydi?
Mehmet Şimşek, 3 Haziran 2023’te açıklanan yeni Cumhurbaşkanlığı Kabinesinde Hazine ve Maliye Bakanlığına getirildi. Şimşek, görevi 5 Haziran’da Nureddin Nebati’den devraldı.
Görevi devraldığı dönemde İstanbul’da benzinin litre fiyatı yaklaşık 21,28 lira, motorinin litre fiyatı 19,43 lira seviyesindeydi. LPG ise 10,74 lira civarında satılıyordu.
Karşılaştırmanın aynı şehir üzerinden yapılabilmesi için İstanbul Avrupa Yakası fiyatları esas alındığında Haziran 2023 ile Eylül 2026 arasındaki değişim şöyle hesaplanıyor:
- Benzin: 21,28 TL’den 76,92 TL’ye çıktı.
- Motorin: 19,43 TL’den 88,89 TL’ye çıktı.
- LPG: 10,74 TL’den 34,99 TL’ye çıktı.
Şimşek’in göreve geldiği tarihteki benzin ve motorin fiyatlarına ilişkin veriler, dönemin akaryakıt fiyatlarıyla ilgili haber ve fiyat arşivlerinde yer alıyor. Haziran 2023 fiyat karşılaştırması.
En yüksek artış motorinde yaşandı
Haziran 2023 ile 4 Eylül 2026 fiyatları karşılaştırıldığında benzindeki birikimli artış yüzde 261,5’e ulaştı. Başka bir ifadeyle benzinin litre fiyatı yaklaşık 3,6 katına çıktı.
Motorindeki artış yüzde 357,5 olarak hesaplandı. Motorinin litre fiyatı aynı dönemde yaklaşık 4,6 katına yükseldi.
LPG’deki birikimli artış ise yüzde 225,8 oldu. LPG’nin litre fiyatı yaklaşık 3,3 katına çıktı.
Bu hesaplama fiyatın kaç katına çıktığını ve eski fiyata göre gerçekleşen yüzde artışı birbirinden ayırıyor. Örneğin motorinin 4,6 katına çıkması, yüzde 357,5 oranında artması anlamına geliyor.
50 litrelik yakıtın maliyeti ne oldu?
Fiyat artışının sürücünün bütçesine etkisi 50 litrelik yakıt alımı üzerinden daha açık görülebiliyor.
Haziran 2023’te 50 litre benzin için yaklaşık 1.064 lira ödeniyordu. Aynı miktardaki benzinin 4 Eylül 2026 tarihli maliyeti 3 bin 846 liraya yükseldi. Aradaki fark 2 bin 782 lira oldu.
Motorinde 50 litrelik alımın maliyeti 971,50 liradan 4 bin 444,50 liraya çıktı. Sürücünün aynı miktardaki motorin için ödediği tutar 3 bin 473 lira arttı.
LPG’de 50 litrelik alımın maliyeti ise 537 liradan 1.749,50 liraya yükseldi. Aradaki fark 1.212,50 lira olarak hesaplandı.
Yıllık enflasyon geriledi ama fiyatlar düşmedi
Mehmet Şimşek’in göreve geldiği sırada açıklanmış son enflasyon verisi Mayıs 2023 dönemine aitti.
TÜİK’e göre Mayıs 2023’te tüketici enflasyonu aylık yüzde 0,04, yıllık yüzde 39,59 olarak gerçekleşti. Haziran 2023’te aylık enflasyon yüzde 3,92’ye çıkarken yıllık oran yüzde 38,21 oldu.
Şimşek dönemindeki yıllık enflasyon Mayıs 2024’te yüzde 75,45 ile zirveye ulaştı. Ardından başlayan düşüşle yıllık TÜFE 2024 sonunda yüzde 44,38’e, 2025 sonunda yüzde 30,89’a geriledi.
Son açıklanan Ağustos 2026 verisinde ise tüketici fiyatları aylık yüzde 1,84, yıllık yüzde 31,51 arttı. TCMB’nin TÜİK verilerinden oluşturduğu enflasyon tablosu
Buna göre yıllık enflasyon oranı, Şimşek’in göreve geldiği dönemdeki yüzde 39,59 seviyesinin 8,08 puan altında bulunuyor.
Ancak yıllık enflasyonun gerilemesi fiyatların düştüğü anlamına gelmiyor. Bu oran yalnızca fiyatların bir önceki yılın aynı dönemine göre daha düşük hızla yükseldiğini gösteriyor.
Genel fiyat düzeyi yaklaşık 3,3 katına çıktı
Karşılaştırılabilir TÜFE endeksine göre genel tüketici fiyat düzeyi Mayıs 2023’te 1.300,60 seviyesindeydi. Ağustos 2026’da endeks 4.289,23’e ulaştı.
Bu iki endeks değeri arasındaki değişim, genel tüketici fiyatlarında yaklaşık yüzde 229,8 oranında birikimli artış yaşandığını gösteriyor.
Başka bir anlatımla Haziran 2023 öncesinde ortalama 100 liraya alınabilen mal ve hizmet sepetinin Ağustos 2026’daki karşılığı yaklaşık 330 liraya ulaştı.
Yıllık enflasyon oranı yüzde 39,59’dan yüzde 31,51’e gerilerken fiyat düzeyinin yükselmeye devam etmesinin nedeni de bu farktan kaynaklanıyor.
Motorin genel enflasyonun üzerinde arttı
Aynı dönemde genel tüketici fiyatlarındaki birikimli artış yüzde 229,8 olurken motorindeki artış yüzde 357,5’e ulaştı.
Motorin fiyatındaki yükseliş, genel fiyat düzeyindeki artışın yaklaşık 128 puan üzerinde gerçekleşti. Benzindeki yüzde 261,5’lik artış da birikimli tüketici enflasyonunun yaklaşık 32 puan üzerinde kaldı.
LPG’deki yüzde 225,8’lik yükseliş ise aynı dönemin genel tüketici enflasyonuna yakın seyretti.
Bu karşılaştırma, motorinin son üç yılda genel fiyat ortalamasından belirgin biçimde daha hızlı pahalandığını ortaya koyuyor.
Dolar kuru iki kattan fazla arttı
Türkiye petrol ve petrol ürünlerinde büyük ölçüde dışa bağımlı olduğu için pompa fiyatları yalnızca ham petrolün dolar cinsinden fiyatından etkilenmiyor. Dolar/TL kurundaki değişim de maliyeti doğrudan belirliyor.
Şimşek’in göreve geldiği 2023 Haziran ayının başında doların resmî satış kuru yaklaşık 20,88 liraydı. Dolar 4 Eylül 2026’da serbest piyasada yaklaşık 48,44 liradan işlem gördü.
Böylece dolar/TL kuru yaklaşık yüzde 132 yükseldi ve 2,3 katına çıktı.
Brent petrolün varil fiyatı Haziran 2023 başında yaklaşık 76,71 dolar seviyesindeydi. Brent, 4 Eylül 2026’da 94-95 dolar bandında işlem gördü.
Ham petrolün dolar fiyatındaki artış yaklaşık yüzde 24 seviyesinde kalırken kurdaki yüzde 132’lik yükseliş, petrolün Türk lirası cinsinden maliyetini çok daha yukarı taşıdı.
Eylül ayındaki son zamda ise ABD-İran çatışmasının yeniden şiddetlenmesi, Hürmüz Boğazı’ndaki sevkiyat riskleri ve Rus rafinerilerine yönelik saldırılar etkili oldu. Brent petrol haftalık bazda yüzde 6’nın üzerinde yükseldi. Reuters’ın küresel petrol piyasası değerlendirmesi.
Vergi düzenlemeleri de fiyatları yükseltti
Akaryakıt fiyatlarının yükselmesinde döviz kuru ve uluslararası ürün fiyatlarının yanı sıra vergi düzenlemeleri de etkili oldu.
Temmuz 2023’te yapılan düzenlemeyle litre başına uygulanan ÖTV tutarı benzinde 2,52 liradan 7,52 liraya, motorinde ise 2,05 liradan 7,05 liraya yükseltildi. Böylece her iki üründeki maktu ÖTV tek seferde 5 lira artırıldı.
ÖTV’nin üzerine KDV uygulanması nedeniyle 5 liralık vergi artışının pompa fiyatına etkisi daha yüksek oldu. Aynı dönemde genel KDV oranının yüzde 18’den yüzde 20’ye çıkarılması da akaryakıtın nihai satış fiyatını etkiledi.
Sonraki yıllarda maktu ÖTV tutarlarının belirli dönemlerde üretici enflasyonuna göre güncellenmesi, pompa fiyatlarında vergi kaynaklı yeni artışlar oluşturdu.
Akaryakıt fiyatı nasıl oluşuyor?
Türkiye’de nihai pompa fiyatı yalnızca ham petrol fiyatından oluşmuyor.
Uluslararası Akdeniz piyasasındaki benzin ve motorin ürün fiyatları dolar/TL kuruyla Türk lirasına çevriliyor. Ortaya çıkan gümrüksüz rafineri fiyatına ÖTV ve EPDK payı ekleniyor.
Bu toplamın üzerine KDV uygulanıyor. Dağıtım şirketi ve bayi paylarıyla nakliye maliyeti de eklendiğinde tüketicinin istasyonda karşılaştığı nihai pompa fiyatı oluşuyor.
Bu nedenle Brent petrol gerilese bile dolar kurunun veya vergilerin yükselmesi pompa fiyatının düşmesini engelleyebiliyor. Aynı şekilde ham petrol fiyatı değişmese bile uluslararası benzin ve motorin ürün fiyatlarındaki farklı hareketler pompaya zam olarak yansıyabiliyor. EPDK’nin akaryakıt fiyatları sayfası.
Eşel mobil fiyat artışlarının bir bölümünü sınırladı
Enerji fiyatlarının sert yükseldiği dönemlerde eşel mobil sistemi devreye alınarak uluslararası fiyat ve kur artışlarının bir bölümü ÖTV’den karşılandı.
Mehmet Şimşek, Mart 2026’da yaptığı açıklamada sistem uygulanmasaydı Ankara’da motorinin 83,10 liraya, benzinin ise 71,11 liraya çıkacağını söyledi.
Şimşek, eşel mobil sayesinde o tarihte motorinin 67,10, benzinin ise 62,30 lira seviyesinde tutulduğunu belirtti. Sistemin geçici olduğu ve bütçeye yüksek maliyet oluşturduğu da aynı açıklamada vurgulandı.
Ancak sonraki aylarda küresel petrol ve ürün fiyatlarındaki yeni artışlarla motorin 90 lira, benzin ise 80 lira sınırına yaklaştı.
Bu durum eşel mobil uygulamasının belirli dönemlerde artışları yavaşlatabildiğini ancak kur, vergi ve küresel enerji maliyetleri sürekli yükseldiğinde pompa fiyatlarını uzun süre aynı seviyede tutamadığını gösterdi.
Motorin zammı diğer fiyatlara da yansıyabilir
Motorin yalnızca bireysel araçlarda kullanılmıyor. Yük taşımacılığı, şehirlerarası ulaşım, tarım makineleri, lojistik, sanayi ve dağıtım ağları büyük ölçüde motorine dayanıyor.
Motorin fiyatındaki yüzde 9,6’lık son artışın nakliye ve üretim maliyetleri üzerinden gıda ve temel tüketim ürünlerine yansıması beklenebilir.
Ancak bu etkinin büyüklüğü şirketlerin maliyet yapısına, rekabet koşullarına ve fiyatlama davranışına bağlı olacak. Son zammın tüketici enflasyonuna kesin katkısı, ilerleyen aylardaki TÜİK verileriyle ortaya çıkacak.
Üç yıllık tablonun sonucu
Mehmet Şimşek göreve geldiğinde yıllık resmî enflasyon yüzde 39,59, benzinin litresi 21,28, motorinin litresi ise 19,43 lira seviyesindeydi.
Ağustos-Eylül 2026 döneminde yıllık enflasyon yüzde 31,51’e gerilerken benzin 76,92, motorin 88,89 ve LPG 34,99 liraya yükseldi.
Yıllık enflasyon hızında yaklaşık 8 puanlık gerileme yaşanmasına rağmen genel fiyat düzeyi yaklaşık yüzde 230 arttı. Aynı dönemde motorin yüzde 357,5, benzin yüzde 261,5 ve LPG yüzde 225,8 zamlandı.
Ortaya çıkan artışın tamamını tek bir kişiye veya tek bir ekonomi politikasına bağlamak mümkün değil. Döviz kuru, uluslararası petrol ve ürün fiyatları, İran savaşı, Hürmüz Boğazı’ndaki riskler, vergi kararları ve dağıtım maliyetleri pompa fiyatını birlikte belirledi.
Bununla birlikte vatandaşın karşılaştığı nihai tablo değişmedi: Yıllık enflasyon oranı 2023’e göre daha düşük görünse de akaryakıt fiyatları ve günlük yaşam maliyeti çok daha yüksek bir seviyeye ulaştı.
