Ulusal Meclis’in Bilim, Eğitim ve Kültür Komisyonu (WBK‑N), işaret dillerinin yasal statüsünü güçlendirmek için özel bir çerçeve yasası hazırlanmasını talep eden bir parlamento girişimi sundu. Bu adım, Federal Konsey’in tercih ettiği yöntemden farklı bir yol izliyor.

Komisyonun önerisine göre, işaret dillerinin tanınması ve kullanımına ilişkin hükümler tek bir özel yasada toplanmalı. Sürecin devam edebilmesi için şimdi Ständerat’ın (kantonları temsil eden meclis) ilgili komisyonunun da bu yaklaşımı onaylaması gerekiyor. Onay verilirse WBK‑N yasa taslağını hazırlamaya başlayacak.

Federal Konsey ise işaret dillerinin tanınmasını Engellilerin Eşitliği Yasası içinde düzenlemek istiyor. Bu düzenleme, 2024’te 108 bin imzayla kabul edilen İnklüzyon Girişimine karşı hazırlanan karşı teklifin bir parçası. Girişim, engelli bireylerin tüm yaşam alanlarında eşit haklara sahip olmasını ve destek hizmetlerine erişimin güvence altına alınmasını talep ediyor.

Ancak hükümetin yaklaşımı, işitme engelli topluluklar tarafından yetersiz bulundu. Vernehmlassung sürecinde birçok örgüt, ilerlemenin “ağır aksak” olduğunu ve parlamentonun üç yıl önce kabul ettiği talebin hâlâ yerine getirilmediğini vurguladı. Eleştirilerin merkezinde, hükümetin önerisinin yalnızca IV (malullük sigortası) yardımı alanları kapsaması ve geniş engelli nüfusun büyük bölümünü dışarıda bırakması yer alıyor.

İsviçre Sağırlar Federasyonu uzun süredir işaret dilleri için bağımsız bir yasa talep ediyor. “Diller bir engellilik değildir” diyerek Federal Konsey’in yaklaşımını eleştiren federasyon, işaret dillerinin tanınmasının hâlâ bağlayıcı olmadığını, somut dil teşvik programlarının bulunmadığını ve eşitlik için gerekli adımların atılmadığını savunuyor.

Siyasi süreç şimdi Ständerat komisyonunun kararına bağlı. Kabul edilmesi hâlinde İsviçre’de işaret dillerinin statüsü ilk kez özel bir yasayla güvence altına alınabilecek.