Son günlerde Avrupa’da gaz fiyatlarında keskin bir düşüş yaşandı. Kıtanın referans noktası olan Title Transfer Facility (TTF) fiyatı, salı günü megavatsaat başına 28 euronun altına gerileyerek Nisan 2024’ten bu yana kaydedilen en düşük seviyeye indi.
Bu fiyat hareketi, Avrupa’nın büyük bölümünde kışın erken başlamasına ve hava koşullarının normalden daha soğuk olmasına rağmen gerçekleşti.
Avrupa’da gaz fiyatları ocak ayından bu yana yüzde 45’in üzerinde gerilerken, 2022’deki enerji krizinin zirvesine kıyasla yüzde 90’dan fazla düşmüş durumda.
İlk bakışta, sıcaklıkların düşmesi ve depoların tam dolu olmaması bu fiyat indirimleriyle çelişiyor gibi görünse de tablo aslında daha farklı. 30 Kasım itibarıyla Avrupa’daki depolama oranı yüzde 75 seviyesinde; bu oran son beş yılın ortalamasının yaklaşık 10 puan altında bulunuyor.
Almanya’da durum daha da zayıf; Avrupa’nın en büyük gaz pazarında depolar yalnızca yüzde 67 doluluk oranına sahip ve bu, mevsim normallerinin yaklaşık yüzde 20 altında.
ABD LNG’si Avrupa piyasalarını dönüştürüyor
Fiyatlardaki düşüşün temel nedeni Atlantik’in diğer yakasında yaşanan gelişmeler. ABD, Avrupa’ya LNG ihracatını artırarak Rusya’nın azalan arzını telafi etti ve küresel enerji akışlarında yeni bir denge yarattı.
Kpler’in verileri, bu yıl Avrupa’nın LNG ithalatının yaklaşık yüzde 56’sının ABD’den geldiğini gösteriyor.
Asya bölgesinde talebin zayıf seyretmesi ve ABD’nin yüksek ihracat kapasitesi sayesinde Avrupa, Amerikan LNG’sinin en önemli varış noktası hâline gelmiş durumda.
Bu düzenli akış, TTF fiyatı üzerinde aşağı yönlü baskı yaratarak Avrupa ile ABD gaz fiyatları arasındaki farkı daraltıyor.
TTF ile Henry Hub arasındaki makas kapanıyor
Geçmişte, ABD’de Henry Hub üzerinden fiyatlanan doğal gaz, Kuzey Amerika’daki yüksek üretim nedeniyle Avrupa’daki TTF gazından daha düşük seviyelerde işlem görüyordu.
Ancak 2025 boyunca bu makas hızlı biçimde kapandı. Yılın başında MMBtu başına yaklaşık 12 dolar olan fiyat farkı, Mayıs 2021’den bu yana görülen en düşük seviye olan 4,8 dolara kadar indi.
Şu anda TTF’de fiyatlar 10 $/MMBtu’nun biraz altında; bu da bu hafta yaklaşık 5,045 $/MMBtu seviyesinde bulunan Henry Hub fiyatının yalnızca iki katına denk geliyor.
2022’deki enerji krizi sırasında TTF’nin 350 €/MWh (yaklaşık 100 $/MMBtu) seviyesine kadar çıktığı, Henry Hub’ın ise 10 dolar civarında kaldığı düşünülürse, o dönemki yaklaşık 90 dolarlık devasa farkın ne kadar daraldığı daha net görülebilir.
Bu gelişme, küresel enerji ticaretinde daha geniş çaplı bir yeniden yapılanmayı işaret ediyor. ABD LNG’si, Avrupa için adeta bir güvenlik mekanizmasına dönüşerek arz endişelerini azaltıyor ve piyasaların yeniden istikrar bulmasına yardımcı oluyor. ABD’nin ihracat kapasitesi arttıkça, Avrupa’daki fiyat baskısının da azalmaya devam edeceği düşünülüyor.
Uzun vadede doğal gaz görünümü
Goldman Sachs’a göre bu yeniden dengelenme sürecinin önümüzdeki on yıl boyunca sürebileceği öngörülüyor. Bankanın emtia birimi direktörü Samantha Dart, özellikle ABD kaynaklı arz artışının Avrupa’da depolama kapasitesini yukarı çekeceğini, bunun da TTF’de fiyatları kademeli olarak aşağı yönlü baskılayacağını belirtiyor. TTF için 2026’da 29 €/MWh, 2027’de ise 20 €/MWh seviyeleri tahmin ediliyor.
2028–2029 döneminde Kuzeybatı Avrupa’daki depolama kapasitesinin zorlanması hâlinde TTF fiyatlarının 12 €/MWh’e kadar düşebileceği, bunun da ABD LNG ihracatının kârlılığını azaltarak bazı kargoların iptal edilmesine yol açabileceği ifade ediliyor. Bu senaryo, Henry Hub fiyatlarının da baskılanmasına ve 2,70 $/MMBtu seviyelerine gerilemesine neden olabilir.
Bununla birlikte Goldman Sachs, 2030 sonrasında özellikle Çin’in karbonsuzlaşma politikaları ve Asya’daki altyapı yatırımları nedeniyle LNG talebinde yeniden sıkışma yaşanabileceğini belirtiyor. Bu durum, transatlantik fiyat farkının tekrar açılmasına yol açabilir. 2033 itibarıyla Henry Hub’ın 4 doların, TTF’nin ise 30 €/MWh’nin üzerine çıkması olası görülüyor.
