Anayasa Mahkemesi (AYM), boşanan çiftler arasında yıllardır tartışma konusu olan ve Türk Medeni Kanunu'nda yer alan yoksulluk nafakası uygulamasının süresiz olmasını öngören kuralı oy çokluğuyla iptal etti. İptal başvurusunun, Antalya 12. Aile Mahkemesi tarafından 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesi kapsamında yapıldığı bildirildi. Yüksek mahkemenin aldığı bu kararın gerekçesi henüz kamuoyuyla paylaşılmazken, iptal hükmünün dokuz ay sonra yürürlüğe gireceği açıklandı.

Mevcut Medeni Kanun'un ilgili maddesine göre, boşanma neticesinde yoksulluğa düşecek olan taraf, kusurunun daha ağır olmaması şartıyla karşı taraftan mali gücü oranında süresiz nafaka talep edebiliyordu. Bu uygulama, yasal olarak belirli bir süre sınırı konulmadığı anlamına geliyordu. Ancak yoksulluk durumunun ortadan kalkması, nafaka alan kişinin yeniden evlenmesi, fiilen evli gibi yaşaması ya da taraflardan birinin vefat etmesi gibi istisnai durumlarda söz konusu ödeme yükümlülüğü otomatik olarak sona eriyordu.

Kanunlarda nafaka miktarını belirlemek için sabit bir tarife ya da yüzde bulunmuyor. Mahkemeler kararlarını; tarafların gelir düzeyi, yaşam standardı, çocuk sayısı, çalışma kapasitesi ve mal varlığı gibi faktörleri göz önünde bulundurarak, her davanın kendi özel koşullarına göre veriyor. Hukukçular genellikle bağlanan rakamların açlık sınırının altında kalan cüzi miktarlar olduğunu belirtirken, ödemelerin aksatılması ciddi sorunlar yaratıyor. Konuya dair çarpıcı bir istatistik paylaşan dönemin Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay, Ocak 2022'de yaptığı açıklamada, "nafakaların yüzde 66'sının ödenmediğinin tespit edildiğini" vurgulamıştı. Ödemelerin yapılmaması durumunda borçlular; icra takibi, maaş veya banka hesabı haczi ile "nafaka yükümlülüğünü ihlal" gerekçesiyle hapis cezası gibi ağır yaptırımlarla karşı karşıya kalabiliyor.