Kıyafet Geri Dönüşümüne Yeni Sistem: Alıcılar da Ücret Ödeyebilir

İsviçre'de her yıl kişi başına ortalama 7 kilogram eski kıyafet toplanıyor. Bu da yılda yaklaşık 60.000 ton tekstil atığı anlamına geliyor. Bu kıyafetlerin büyük kısmı yurtdışına gönderiliyor çünkü İsviçre'de bu tekstilleri ayrıştırmak ve geri dönüştürmek hem çok pahalı hem de gerekli teknolojik altyapı eksik.

Ancak bu durum çevresel sorunlara yol açıyor. Örneğin Gana gibi ülkelerde bu atıklar büyük çöp yığınlarına dönüşüyor, çevreyi ve toplumu olumsuz etkiliyor.

Çözüm: Geri Dönüşüm Katkı Payı

Bu sorunu çözmek için eski SP Ulusal Konsey üyesi Roger Nordmann, kıyafetlerin İsviçre içinde ayrıştırılması ve geri dönüştürülmesi yönünde siyasi bir öneri sundu. Bu öneri Parlamento’dan geçti ve Federal Konsey, konuya ilişkin ayrıntılı bir rapor hazırladı.

Raporda, kıyafet alırken tıpkı elektronik cihazlarda olduğu gibi önceden ödenen bir geri dönüşüm ücreti alınabileceği belirtiliyor. Bu ücret, tekstil atıklarının toplanması, ayrıştırılması ve geri dönüştürülmesi için gerekli finansmanı sağlayacak.

Tekstil Sektörü Harekete Geçti

Tekstil sektörü bu konuda adım atmaya başladı bile. Geçtiğimiz Kasım ayında yedi İsviçreli tekstil firması, Fabric Loop adında bir dernek kurdu. Bu derneğin amacı, İsviçre içinde sürdürülebilir bir tekstil döngü sistemi oluşturmak ve geri dönüşüm ücretinin nasıl uygulanabileceğini planlamak.

Swiss Textiles Derneği yönetiminden Nina Bachmann, “Özellikle zaten döngüsel projelerle uğraşan firmalardan çok olumlu tepkiler alıyoruz” diyerek sektörde güçlü bir destek olduğunu belirtiyor.

Avrupa Birliği Zaten Uygulamada

Bu girişim yalnızca yerel bir ihtiyaçtan kaynaklanmıyor. Avrupa Birliği 2022 yılında aldığı kararla, 2030 yılına kadar piyasaya sürülecek tüm tekstil ürünlerinin uzun ömürlü, tamir edilebilir ve geri dönüştürülebilir olmasını zorunlu kıldı. Fransa ve Hollanda gibi ülkelerde bu sistem halihazırda uygulanıyor. İsviçre’de de 2027 yılına kadar benzer bir uygulamanın başlaması bekleniyor.

Üstelik yalnızca İsviçreli firmalar değil, Temu gibi uluslararası satıcılar da bu uygulamadan etkilenebilecek.

Kıyafetler Ne Kadar Pahalanacak?

Sistemin tüketiciye yansıması çok büyük olmayacak. Örneğin bir tişört yaklaşık 20 rappen  daha pahalı olabilir. Ancak bu küçük katkı, çevresel anlamda büyük bir fark yaratabilir.