Yeni kurulacak ombudsmanlık biriminin, çocukların hakları konusunda bilgilendirme yapması, danışmanlık sağlaması ve gerektiğinde kamu kurumlarıyla çocuklar arasında arabuluculuk rolü üstlenmesi öngörülüyor.
Çocuklar için adalete erişim güçlendirilecek
Öneriye göre ombudsmanlık kurumu, İsviçre genelinde 18 yaş altındaki tüm çocuk ve gençlere kolay erişilebilir olacak. Aynı zamanda çocuklara yakın kişiler de bu hizmetten yararlanabilecek.
Bu yapı sayesinde çocukların adalete erişimi kolaylaştırılacak, haklarını öğrenmeleri ve gerektiğinde kullanmaları desteklenecek. Kurum ayrıca gerekli durumlarda devlet kurumlarına tavsiyelerde bulunabilecek.
Ailelerin yetersiz kaldığı durumlar risk oluşturuyor
Çocukların yasal temsilcileri genellikle ebeveynler olsa da, bazı durumlarda bu sorumluluk yerine getirilemiyor. Özellikle çekişmeli boşanmalar, ebeveynlerin vefatı veya velayet hakkının kaybı gibi durumlarda çocukların korunma, bilgi alma ve görüş bildirme hakları tehlikeye girebiliyor.
Bu gibi durumlarda çocukların bağımsız bir destek mekanizmasına ihtiyaç duyduğu vurgulanıyor.
Mevcut sistem çocuklar için yeterli değil
Çocuklar ceza hukuku, aile hukuku, eğitim hukuku ve yabancılar hukuku gibi birçok farklı alanda yasal süreçlerle karşı karşıya kalabiliyor. Ancak bu süreçlerde haklarını tek başlarına savunmaları çoğu zaman mümkün olmuyor.
Yetişkinler için çok sayıda hukuki destek mekanizması bulunurken, çocuklar için aynı kapsamda ve yetkide bir yapı bulunmuyor. Özellikle ayırt etme gücü olmayan çocukların hukuki destek alması daha da zorlaşıyor.
Bu nedenle önerilen ombudsmanlık kurumunun, çocuklara hukuki bilgi sağlama, danışmanlık verme ve gerektiğinde yasal temsil süreçlerine erişimlerini kolaylaştırma açısından kritik rol oynayacağı belirtiliyor.
Yeni kurum sistemdeki boşluğu doldurmayı hedefliyor
Planlanan ombudsmanlık yapısının herhangi bir bağlayıcı karar yetkisi olmayacak. Bu nedenle kantonların yetkilerine müdahale etmeyeceği ifade ediliyor.
Uzmanlara göre ulusal düzeyde kurulacak böyle bir kurum, mevcut sistemdeki eksiklikleri tamamlayacak ve çocuk dostu bir adalet sisteminin gelişmesine katkı sağlayacak.
Hükümet yeni kuruma temkinli yaklaşıyor
Bundesrat ise yeni bir kurum oluşturmak yerine mevcut yapıların daha iyi koordine edilmesinin daha doğru olacağını savunuyor.
Halihazırda çocuklara yönelik çeşitli danışma ve destek hizmetleri bulunuyor. Örneğin çocuklar, bağımsız danışma hattı ve destek hizmetleri sunan Pro Juventute aracılığıyla 147 hattından yardım alabiliyor.
Ayrıca 2017 yılında kurulan Kescha danışma merkezi de çocuk ve gençlere belirli konularda destek sağlıyor. Bunun yanında İsviçre’nin Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi kapsamındaki ek protokole taraf olması, çocuklara uluslararası düzeyde de başvuru hakkı tanıyor.
Hükümet, tüm bu mevcut yapıların geliştirilmesinin yeni bir kurum oluşturmaktan daha etkili olacağı görüşünde.
