Ekonomist ve girişimci Ivano Dandrea’ya göre bu durum artık kronik bir sorun hâline geldi. Dandrea, “Ticino’da demografi elimizden kayıyor” diyerek tabloyu özetliyor. Doğum oranlarının düşmesi, öğrenci sayısının azalması ve İsviçre’nin diğer bölgelerinden emeklilerin Ticino’ya yerleşmesi, kantonun nüfus yapısını aşağıdan yukarıya doğru boşaltıyor.
Dandrea, gençlerin hem aile kurma sürecinde hem de iş hayatına girişte daha fazla desteklenmesi gerektiğini savunuyor. Ona göre gençlerin ekonomide daha fazla yer aldığı bölgeler daha yenilikçi oluyor. “Zürih gibi şehirlerde bunu görüyoruz. Gençleri şirketlere çekmeyi başarırsanız, inovasyon artıyor. Bu, psikologların ‘akışkan zekâ’ dediği şey: sorun çözme ve yeni teknolojilere uyum sağlama becerisi.”
Ticino Ekonomi Bakanı Christian Vitta ise gençlerin eğitim veya dil öğrenimi için kantondan ayrılmasının doğal olduğunu, asıl sorunun iş bulamadıkları için ayrılan gençlerde yattığını söylüyor. Vitta, özellikle ücretlerin kuzeyde daha yüksek olmasının gençleri başka kantonlara yönlendirdiğini belirtiyor. İşverenlere etik sorumluluk çağrısı yapan Vitta, “Adil ücretlendirmeyi önemseyen işverenlere ihtiyacımız var. Bazıları bunu yapıyor, bazıları ise spekülasyonla bölgeye zarar veriyor” diyor.
Vitta ayrıca bankacılık gizliliğinin kaldırılmasının Ticino için ağır bir darbe olduğunu hatırlatıyor. Finans sektörünün geçmişte yüksek ücretli iş imkânları sunduğunu, bu kaybın kanton ekonomisini zayıflattığını ifade ediyor.
Güney İsviçre Uygulamalı Bilimler Üniversitesi’nden ekonomi profesörü Barbara Antonioli Mantegazzini ise çözümün yalnızca “kaçan gençleri geri getirmek” olmadığını düşünüyor. Ona göre Ticino’nun genel olarak eğitimli insanları çeken bir kanton hâline gelmesi gerekiyor. Bunun için “yetenek çekme politikası” şart. Mantegazzini, kuzey ülkelerinin örnek alınabileceğini söylüyor: “Bazı ülkeler öğrencilerini yurtdışındaki en iyi üniversitelere gönderiyor, ancak mezun olduktan sonra geri dönme şartı koyuyor.” Ayrıca konut edinimini kolaylaştıracak politikaların da gençleri çekebileceğini belirtiyor.
Dandrea ise siyasi yapının gençleri merkeze almada yetersiz kaldığını düşünüyor. “Siyasi güç yaşlıların elinde yoğunlaşmış durumda. Kaynakların büyük bölümü yaşlı nüfusa akıyor. Bu nedenle gençleri merkeze alan bir dönüşümün kolay olmayacağını düşünüyorum” diyerek karamsar bir tablo çiziyor.
