Venedik Bienali Başkanı Pietrangelo Buttafuoco’nun 5 Mart’ta Rusya’nın bu yıl düzenlenecek bienalde yer alacağını açıklaması, hem İtalya’da hem de Avrupa genelinde tartışmalara ve eleştirilere yol açtı.

İtalyan basınında yer alan haberlere göre, Fransa, Almanya, İspanya, Romanya, Polonya, Norveç ve Ukrayna’nın da aralarında bulunduğu 22 ülkenin dışişleri ve kültür bakanları ortak bir mektup kaleme alarak tepkilerini Bienal yönetimine iletti.

Mektupta, Rusya’nın Ukrayna’daki işgalinin sürdüğü mevcut şartlar altında bu kararın kabul edilemez olduğu ifade edilerek, Rusya’nın etkinliğe katılımına izin veren kararın geri çekilmesi talep edildi.

Bienal Vakfının bu kararına İtalya hükümeti de karşı çıktı. Kültür Bakanı Alessandro Giuli, hükümetin söz konusu kararı desteklemediğini Venedik Bienali Başkanı Buttafuoco’ya gönderdiği video mesaj aracılığıyla bildirdi.

Rusya, Şubat 2022’de Ukrayna’ya karşı başlattığı savaşın ardından Avrupa’da spor ve kültür alanındaki birçok uluslararası organizasyondan dışlanmıştı. Rusya, Venedik Bienali’ne en son 2019 yılında katılmıştı.

AB’den de tepki geldi

Avrupa Birliği Komisyonunun Teknolojiden Sorumlu Başkan Yardımcısı Henna Virkkunen ile Komisyonun Nesiller Arası Adalet, Gençlik, Kültür ve Spor’dan Sorumlu Üyesi Glenn Micallef de konuya ilişkin ortak bir açıklama yaptı. Açıklamada, 9 Mayıs’ta açılması planlanan Venedik Bienali’nde Rusya’nın ulusal pavyonunu yeniden açmasına izin verilmesi kararının sert şekilde kınandığı belirtildi.

Söz konusu kararın Avrupa Birliği’nin Rusya-Ukrayna savaşına karşı verdiği “kolektif yanıtla” uyumlu olmadığı vurgulanan açıklamada, Rusya’nın katılımına izin verilmesi halinde Bienal Vakfına sağlanan AB hibelerinin askıya alınması ya da tamamen sonlandırılması da dahil olmak üzere ek önlemlerin değerlendirilebileceği ifade edildi.

Paralimpik Oyunları kararı da tartışılmıştı

İtalya’nın bu yıl Milano ve Cortina kentlerinde düzenlenen kış olimpiyat ve paralimpik oyunlarına 20 yıl aradan sonra ev sahipliği yapması da benzer tartışmaları gündeme getirmişti. Halen devam eden paralimpik oyunlarında Rusya ve Belarus’un temsil edilmesine izin verilmesi eleştirilere neden olmuştu.

Uluslararası Paralimpik Komitesinin, Rusya ve Belarus sporcularının 2026 Milano-Cortina Paralimpik Oyunları’na kendi bayrakları ve milli marşlarıyla katılmasına onay vermesi, Rusya-Ukrayna savaşının devam ettiği bir dönemde tepki toplamıştı.

Milano-Cortina Paralimpik Oyunları Organizasyon Komitesi ise söz konusu kararın kendileri tarafından alınmadığını açıklamıştı.

Bu gelişmenin ardından Ukrayna ve bazı ülkeler, 6 Mart’ta Verona’da düzenlenen paralimpik oyunlarının açılış törenini boykot etmişti. Buna rağmen Rus paralimpik sporcular, organizasyonda kendi bayraklarıyla yer almıştı.