Ancak bakanlığın kendi talimatıyla hazırlanan son durum analizi, bu hedefe ulaşmanın kolay olmayacağını gösteriyor.

“Her şey turuncuda yanıyor”

Analizde bakanlıktaki tüm büyük projeler, bir “trafik ışığı sistemi” ile değerlendirildi:

• Yeşil: Yolunda giden projeler
• Turuncu: Sorunlu, ama sürdürülebilir durum
• Kırmızı: Kritik derecede problemli alanlar

Sonuçlar pek iç açıcı değil. Neredeyse tüm projeler turuncu kategoride yer aldı.
Bakanlık genel sekreter yardımcısı Robert Scheidegger, bu tabloyu dürüst bir yansıma olarak değerlendiriyor: “Tabii ki kırmızı projeler görmek istemem. Ama eğer her şey yeşil olsaydı, kendime dürüst olup olmadığımı sorgulardım.”

Scheidegger, mevcut durumu “yatay seyir” olarak tanımlıyor: “Yatay oklar bile iyidir, en azından kötüye gitmiyoruz.”

F-35 ve Patriot projelerinde yeni sorunlar

Savunma projelerinin çoğunda gecikme ve maliyet artışları dikkat çekiyor. Özellikle ABD’den satın alınacak F-35 savaş uçaklarının, planlanandan 1 milyar frank daha pahalıya mal olacağı açıklandı.
Ayrıca Patriot hava savunma sistemi teslimatının da gecikeceği bildirildi.

Buna karşılık, İsrail’den alınan keşif dronları projesi “kırmızıdan turuncuya” çekildi — ancak bu da sınırlı bir iyileşme anlamına geliyor.

Dış denetim geliyor

VBS, gelecekte benzer sorunların daha erken fark edilmesi için bağımsız dış denetçilerle çalışmaya karar verdi. Bu kapsamda üç özel firma seçildi.
Toplam maliyetin 12 yıl boyunca 5,7 milyon frankı geçmeyeceği açıklandı.

Scheidegger bu adımı savunarak şunları söyledi: “İç denetim de maliyetlidir. Ancak dış uzmanların bağımsız değerlendirmesi çok daha değerlidir. Önemli olan, bir skandal ortaya çıkmadan önce sorunu fark edip çözüm bulmak.”

Siyasetten baskı, toplumdan beklenti

İsviçre Parlamentosu’ndaki güvenlik komisyonları, daha fazla şeffaflık talep ediyor.
Bu nedenle Savunma Bakanlığı, bundan sonra her üç ayda bir kamuoyuna ilerleme raporu sunacak. Ancak mevcut analiz, kısa vadede “yeşil ışığa geçilecek” bir tablo sunmuyor.

Politik çevrelerde dile getirilen ortak dilek ise net: “Bir gün bu ampullerin yeşile döndüğünü görmek istiyoruz.”