Mahkeme kararında, gözetimin hangi koşullar altında uygulanabileceğinin öngörülebilir olduğunu kabul etmekle birlikte, mevcut yasal düzenlemenin kötüye kullanımı önleyecek yeterli koruma sağlamadığını vurguladı. Özellikle NDB’nin yalnızca önemli ve doğru verileri işlemesi garanti edilmiyor. Ayrıca yasada gazeteci kaynakları ve avukat-müvekkil iletişimi gibi özel korunması gereken iletişimler için herhangi bir güvence bulunmuyor.
Mahkeme ayrıca, bilgi toplama faaliyetlerinin yeterince denetlenmediğini ve etkilenen kişilerin sonradan gözetimi inceleme hakkına sahip olmadığını belirtti. Bu nedenle mevcut radyo ve kablo gözetimi rejimi hem Anayasaya hem de Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne aykırı olarak değerlendirildi.
Düzeltme Süresi
Federal İdari Mahkeme, mevcut durumun tamamen durdurulması gerektiğini belirtti. Ancak NDB Yasası üzerinde bir revizyon çalışması yürütülüyor. Mahkeme, yasa yapıcıya eksiklikleri yürürlükteki revizyon sırasında düzeltme imkânı tanınmasının uygun olduğunu söyledi.
Mahkeme, bu düzeltmeler için beş yıllık bir süre öneriyor. Eğer bu süre içinde yasal çerçeve Anayasa ve İnsan Hakları Sözleşmesi ile uyumlu hâle getirilmezse, radyo ve kablo gözetimi tamamen durdurulacak.
Kötüye Kullanımı Önleme ve Gözetim Kapsamı
- NDB, yurtdışındaki güvenlik açısından önemli olaylar hakkında bilgi toplamak için radyo ve kablo gözetimi yapıyor.
- Sınır ötesi iletişim taranıyor ve anahtar kelimelerle inceleniyor.
- Sadece İsviçre içi iletişim (gönderici ve alıcı İsviçre’de) kontrol edilemiyor.
Kitlesel Gözetim ve Şikâyetler
- Dijital Toplum Derneği ve bazı gazeteciler ile avukatlar, temel hak ihlali gerekçesiyle gözetimin durdurulmasını talep etti.
- 2020’deki bir mahkeme kararı, radyo ve kablo gözetiminin kitlesel gözetim anlamına geldiğini belirlemişti.
- Şikâyetçiler, kendi verilerinin de işlenme riski olduğunu öne sürerek NDB’nin faaliyetlerini durdurmasını talep etme hakkına sahip.
- Mahkeme, Federal İdari Mahkeme’yi sistemin Anayasa ve insan hakları sözleşmesine uygunluğunu incelemekle görevlendirdi.
Karar henüz kesinleşmiş değil ve Federal Mahkeme’ye itiraz edilebilir.
