Turgut

2025 yılının ilk çeyreğinde Almanya’nın iki otomotiv devi Mercedes-Benz ve Volkswagen ciddi kâr düşüşleri yaşadı. Mercedes-Benz, Çin pazarındaki zayıf satışlar ve ABD’nin uyguladığı gümrük tarifeleri nedeniyle %43’e varan bir kâr kaybı bildirdi. 

Otomobil endüstrisi

<h3>Mercedes-Benz ve Volkswagen 2025’e kâr kaybıyla başladı</h3>&nbsp;<h4>Mercedes-Benz’in çeyrek kârı %43 düştü</h4>Mercedes-Benz, 2025 yılının ilk üç ayında geçen yıla kıyasla %43 düşüşle 1.73 milyar Euro net kâr açıkladı. Şirketin cirosu da %7 azalarak 33.2 milyar Euro’ya geriledi. Günlük operasyonlardan elde edilen kâr ise %41 azaldı. En büyük pazar olan Çin’deki satışlar %10 düştü. Avrupa’da da satışlar azaldı, yalnızca ABD'de istikrar sağlandı.<h4>Trump’ın yeni gümrük vergileri belirsizlik yaratıyor</h4>Mercedes-Benz, ABD’nin Avrupa’dan ithal edilen araçlara getirdiği yeni gümrük vergilerinin (özellikle Nisan başında duyurulan %25’lik ek vergi) bu yıl kârlılık üzerinde olumsuz etkiler yaratacağını öngörüyor. Şirket, mevcut ticaret politikası sürerse faaliyet kâr marjı, nakit akışı ve operasyonel kârlılığın zarar görebileceğini bildirdi.<h4>Volkswagen’in kârı da %41 geriledi</h4>Volkswagen de yılın ilk çeyreğinde net kârını %41 oranında kaybederek 2.19 milyar Euro olarak açıkladı. Çin’deki ortak girişimlerden elde edilen gelir düşerken, pil üretim faaliyetleri zarar yazdı. Buna rağmen VW’nin toplam cirosu %3 artarak 77.6 milyar Euro’ya ulaştı.Volkswagen CFO’su Arno Antlitz, Trump’ın ticaret politikalarının etkisinin henüz öngörülemediğini belirtti: “Belirsiz küresel ekonomik koşullarda, kontrol edebildiğimiz konulara odaklanmalıyız. Güçlü ürün yelpazemizi daha rekabetçi bir maliyet yapısıyla desteklemeliyiz.”

Otomotiv devleri ABD gümrükleri ve Çin pazarında zorlanıyor

İsviçre’de hükümetin vereceği yeni karar, hem dış politikayı hem de ekonomiyi doğrudan etkileyebilir. İran savaşı sonrası tarafsızlık (nötralite) tartışmaları büyürken, Federal Konsey’in ABD’ye silah ve askeri ekipman ihracatını durdurma ihtimali gündemde.

Tarafsızlık krizi

Yetkililer, ABD’yi çatışmanın tarafı olarak değerlendirdiği için, İsviçre’nin tarafsızlık hukuku gereği askeri destek sağlamaması gerektiği görüşü öne çıkıyor.<h3>Karar an meselesi</h3>İsviçre hükümetinin (Bundesrat) bu konuda çok yakında, hatta günler içinde karar vermesi bekleniyor. Süreçte özellikle Ignazio Cassis ve savunma yetkililerinin, yerli savunma sanayii temsilcileriyle yoğun temas halinde olduğu belirtiliyor.Daha önce İsviçre, ABD’ye ait askeri uçuşların hava sahasını kullanmasına izin vermemişti. Şimdi ise tartışma daha ileri bir noktaya taşındı: Silah ihracatı tamamen durdurulacak mı?<h3>Şirketler büyük kayıp riski görüyor</h3>İsviçre’deki savunma şirketleri, olası bir yasak kararının milyarlarca franklık iş fırsatını riske atacağını söylüyor. Özellikle ABD’li savunma devi Lockheed Martin ile yürütülen projeler dikkat çekiyor.Bazı İsviçreli firmalar, F-35 savaş uçakları için kritik parçalar üretmeye hazırlanıyordu. Bu projelerin iptal edilmesi durumunda, hem yatırımların hem de uzun vadeli iş planlarının tehlikeye gireceği ifade ediliyor.Şirket temsilcileri, net bir karar çağrısı yapıyor: Ya ihracat serbest bırakılmalı Ya da İsviçre savunma sanayii tamamen yeniden düşünülmeliAksi halde bazı üreticiler faaliyetlerini yurt dışına taşıyabileceklerini açıkça dile getiriyor.<h3>Hukukçular: Yasak kaçınılmaz olabilir</h3>Uluslararası hukuk uzmanlarına göre ise tablo oldukça net. İsviçre tarafsızlık hukukuna bağlı kalmak istiyorsa, savaşan taraflara silah ihracatına izin vermemesi gerekiyor.Bu sadece yeni anlaşmaları değil, mevcut sözleşmeleri de etkileyebilir. Gerekirse hükümetin daha önce verdiği izinleri geri çekme yetkisi bulunuyor.<h3>Ekonomi mi, tarafsızlık mı?</h3>İsviçre şimdi zor bir denklemin içinde:Tarafsızlık ve uluslararası hukuk Ekonomik çıkarlar ve sanayi yatırımlarıGeçmişte benzer durumlarda İsviçre, kısmi yasaklar ve istisnalar içeren “orta yol” çözümler tercih etmişti. Bu kez nasıl bir karar alınacağı ise büyük merak konusu.

İsviçre’de kritik karar: ABD’ye silah satışı durdurulabilir

İsviçre’de trafik kazalarına ilişkin son veriler, dikkat çekici bir tablo ortaya koydu. 2025 yılında ülke genelinde 214 kişi hayatını kaybetti. Bu, bir önceki yıla göre 36 daha az ve 1992’den bu yana en düşük seviye olarak kayda geçti.

Sevindiren tablo

Ancak olumlu tabloya rağmen, kazaların diğer yüzü endişe verici. Aynı dönemde ağır yaralı sayısı 143 kişi artarak 3935’e yükseldi. Yani kazalarda ölüm azalırken, ciddi yaralanmalar artmaya devam ediyor.<h3>Otomobil kazalarında tarihi düşüş</h3>Verilere göre en dikkat çekici gelişme, otomobil yolcularındaki can kayıplarında yaşandı. Bu kategoride ölenlerin sayısı 59’a gerileyerek rekor seviyede düştü. Uzmanlara göre bu düşüşte araç güvenlik sistemlerinin gelişmesi ve trafik denetimlerinin artması önemli rol oynuyor.<h3>E-bisiklet kazaları yükselişte</h3>Öte yandan e-bisiklet kullanıcıları için tablo tam tersine döndü. Bu alanda ağır yaralı sayısı 586’ya çıkarak 53 kişi arttı. Elektrikli bisikletlerin yaygınlaşmasıyla birlikte risklerin de arttığına dikkat çekiliyor.<h3>Genç motosikletliler risk altında</h3>Yetkililerin özellikle dikkat çektiği bir diğer grup ise 15–17 yaş arası motosiklet sürücüleri. Bu yaş grubunda 11 kişi hayatını kaybederken, 154 kişi ağır yaralandı. Bu nedenle yetkililer, eğitim şartlarının sıkılaştırılması ve yaş sınırlarının gözden geçirilmesi gibi önlemler üzerinde çalışıyor.<h3>Uzmanlardan uyarı</h3>Yetkililer, ölüm oranlarındaki düşüşün olumlu olduğunu ancak ağır yaralı sayısındaki artışın göz ardı edilmemesi gerektiğini vurguluyor. Trafik güvenliğinin artırılması için hem altyapı hem de sürücü davranışları açısından yeni önlemler gündemde.

Trafikte tarihi düşüş: Ölümlü kazalar 30 yılın en düşük seviyesinde

İsviçre’de bebek mamalarıyla ilgili ortaya çıkan skandal, yetkililerin açıklamalarıyla sahadaki gerçekler arasındaki çelişkiyi gündeme getirdi. Resmi kurumlar tehlikenin ortadan kalktığını duyururken, yapılan test alışverişleri riskli ürünlerin hâlâ satışta olduğunu ortaya koydu.

Bebek sağlığı riske mi atıldı? 

Şubat ortasında Federal Gıda Güvenliği Ofisi (BLV), potansiyel olarak kontamine olmuş bebek mamalarının piyasadan tamamen çekildiğini açıkladı. Ancak kısa süre sonra yapılan denetimler bu açıklamayı boşa çıkardı. RTS ekipleri tarafından 12–13 Şubat tarihlerinde Batı İsviçre’deki 16 eczanede yapılan kontrollerde, geri çağrılmış iki ürünün hâlâ raflarda olduğu tespit edildi.Söz konusu ürünlerin, Aptamil markası altında üretilen ve Danone tarafından piyasaya sunulan bebek mamaları olduğu belirtildi. Bu ürünlerin aslında satıştan tamamen kaldırılmış olması gerekiyordu.Skandalın ardından BLV, sorumluluğun kendilerinde olmadığını savundu. Kurum, yaptığı açıklamaların şirketler ve kanton yetkililerinden gelen resmi bilgilere dayandığını belirtti. Ellerinde, riskli ürünlerin hâlâ piyasada olduğuna dair herhangi bir resmi veri bulunmadığını ifade etti.Yetkililere göre sorumluluk, ürünleri raflardan kaldırmakla yükümlü olan satış noktaları ve denetimleri gerçekleştiren kanton otoritelerine ait. Ancak bu açıklama kamuoyundaki tepkileri dindirmedi.Tüketici koruma kuruluşları ise hem şirketleri hem de devleti sert şekilde eleştirdi. Uzmanlara göre sistemde ciddi bir “bilgi boşluğu” bulunuyor. Büyük şirketlerin zamanında ve şeffaf bilgi vermemesi, yetkililerin hızlı hareket etmesini zorlaştırıyor. Bu durumun özellikle bebek sağlığı gibi hassas bir konuda kabul edilemez olduğu vurgulanıyor.Ayrıca çocuk sağlığı uzmanları da geri çağırma sürecinde yeterince bilgilendirilmediklerini belirterek süreci eleştirdi.Olayın ardından BLV, 16 Şubat’ta resmi bir soruşturma başlattı. Soruşturma kapsamında şirketlerin geç mi hareket ettiği ya da yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği inceleniyor. Ancak süreç hâlâ devam ediyor.Yaşananlar, İsviçre’de gıda güvenliği sisteminin ne kadar hızlı ve şeffaf işlediği konusunda ciddi soru işaretleri doğurdu.

İsviçre’de bebek maması skandalı: Riskli ürünler hala satışta

İsviçre’nin Engelberg kayak bölgesinde meydana gelen gondol kazası, ülke genelinde büyük üzüntü yarattı. Bir gondol kabininin düşmesi sonucu 61 yaşındaki bir kadın hayatını kaybetti. 

Dağda trajedi

Olayın nedeni henüz netleşmezken, uzmanlar kazanın “son derece sıra dışı” olduğunu belirtiyor.Kazanın ardından konuşan teleferik mühendisi Reto Canale, böyle bir olayın genellikle iki ana nedene dayandığını ifade ediyor: insan hatası ya da teknik arıza. İnsan hatası senaryosunda, bakım ve güvenlik kontrollerinin yeterince dikkatli yapılmaması öne çıkıyor. Teknik arızada ise malzeme yorgunluğu, sistemdeki bir kopma ya da gondolun bir noktaya takılması gibi ihtimaller değerlendiriliyor.Kazanın yaşandığı sırada bölgede şiddetli rüzgârların etkili olduğu da biliniyor. Uzmanlara göre rüzgâr, kazada önemli bir rol oynamış olabilir. Özellikle güçlü yan rüzgârlar, gondol kabinlerinin sallanmasına neden olarak sistem üzerinde ciddi stres oluşturabiliyor. Bu tür durumlarda kabinin bir direğe ya da yapıya takılması ve ardından kablonun sistemden ayrılması gibi riskler ortaya çıkabiliyor.Teleferik sistemlerinde rüzgâr için belirli güvenlik sınırları bulunuyor. Genellikle 40 ila 60 km/s hızındaki rüzgârlar, sistemin otomatik olarak durdurulmasını gerektiren seviyeler arasında yer alıyor. Bu sınırların aşılıp aşılmadığı ise yapılacak teknik incelemelerle netleşecek.Uzmanlar, bu tür kazaların son derece nadir olduğunun altını çiziyor. Modern teleferik sistemleri, yüksek güvenlik standartlarıyla çalışıyor ve ciddi kazalar “çok düşük risk” kategorisinde değerlendiriliyor. Bu nedenle Engelberg’de yaşanan olay, uzmanlara göre alışılmışın dışında bir durum.Kazanın kesin nedeni, yürütülen teknik ve adli soruşturmanın ardından ortaya çıkacak. Yetkililer, tüm ihtimallerin detaylı şekilde incelendiğini ve benzer kazaların önlenmesi için gerekli adımların atılacağını belirtiyor.

Engelberg kayak bölgesinde gondol kazası: Uzmanlar şaşkın

İsviçre Federal Demiryolları (SBB), ülkenin en yoğun hatlarından biri olan Zürih–Winterthur demiryolu hattı için dev bir projeyi hayata geçirdi. 

SBB’den mega yatırım

Milyarlarca franklık yatırımla yürütülen proje kapsamında hem yeni hatlar inşa edilecek hem de mevcut altyapı baştan sona yenilenecek.Projenin en dikkat çeken kısmı, yaklaşık 9 kilometre uzunluğundaki Brüttenertünel olacak. Tünel, hattın kapasitesini artırmayı ve trenlerin daha hızlı ve kesintisiz ilerlemesini sağlamayı hedefliyor. Şu anda ön hazırlık çalışmaları başlarken, asıl tünel kazılarının 2029 yılında başlaması planlanıyor.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/44706edd23dfc0a5c1fbd7602.png" width="1024" height="576"></figure>Sadece tünel değil, proje kapsamında birçok istasyon da modernize edilecek. Wallisellen, Dietlikon, Bassersdorf ve Winterthur-Töss istasyonlarında daha geniş peronlar, yeni geçitler, bisiklet yolları ve köprüler inşa edilecek. Böylece hem yolcu konforunun hem de ulaşım kapasitesinin artırılması amaçlanıyor.Bu dev yatırımın en önemli nedeni ise hattın aşırı yoğunluğu. Zürih ile Winterthur arasındaki hat, İsviçre’nin en çok kullanılan demiryolu hattı konumunda. Günlük yaklaşık 500 bin yolcunun kullandığı bu güzergahta yaşanan sıkışıklık, yeni projeyle büyük ölçüde azaltılacak. Yetkililere göre proje tamamlandığında tren seferleri daha hızlı, daha düzenli ve daha az gecikmeli olacak.Ayrıca bölgesel ulaşımda da önemli iyileşmeler bekleniyor. Zürih S-Bahn ağında birçok hatta 15 dakikalık sefer sıklığı standart hale gelebilecek. Bu da özellikle işe gidiş-gelişlerde büyük kolaylık sağlayacak.Projenin maliyetinin yaklaşık 3,3 milyar frank olması bekleniyor. Ancak SBB, maliyetlerin yüzde 10’a kadar artabileceğini de öngörüyor. Finansman ise federal altyapı fonu üzerinden sağlanacak.İnşaat süreci ise oldukça uzun olacak. Çalışmaların yaklaşık 10 yıl sürmesi ve yeni hattın 2037 yılı sonunda tam kapasiteyle hizmete girmesi planlanıyor. Bu süre boyunca tren seferlerinin büyük ölçüde devam etmesi hedeflense de bazı hatlarda zaman zaman değişiklikler yaşanabilecek.Öte yandan proje, bölge halkı için bazı zorlukları da beraberinde getirecek. Özellikle Dietlikon, Bassersdorf ve Wallisellen gibi bölgelerde yaşayanlar, gece çalışmaları nedeniyle gürültü, toz ve yoğun inşaat faaliyetlerinden etkilenecek.Sonuç olarak bu proje, kısa vadede zorluklar yaratsa da uzun vadede İsviçre’nin ulaşım altyapısını güçlendirecek en kritik yatırımlardan biri olarak görülüyor.

İsviçre’nin en büyük şantiyesi Zürih–Winterthur hattı için kuruluyor

İsviçre’de çalışanların hastalık izinlerinin artması, siyaseti harekete geçirdi. Ulusal Meclis’te tartışılan yeni bir öneri, doktorların gizlilik yükümlülüğünün (tıbbi sır) iş hayatı açısından kısmen gevşetilmesini gündeme getirdi. Amaç ise uzun süren iş göremezliklerin azaltılması.

İşverenler daha fazla bilgi isteyebilecek

Resmi verilere göre çalışanlar artık daha sık ve daha uzun süre işe gidemiyor. 2024 yılında kişi başına ortalama 8,5 gün hastalık veya kaza izni kullanılırken, bu sayı 10 yıl önce yaklaşık 6 gündü. Uzmanlara göre bu durumun İsviçre ekonomisine yıllık maliyeti yaklaşık 70 milyar frank seviyesinde.Bu tabloya çözüm olarak SVP’li siyasetçi ve iş insanı Diana Gutjahr, dikkat çeken bir öneri sundu. Buna göre doktorlar, hastanın teşhisini açıklamadan, işverene çalışanın hangi işleri yapabileceği veya yapamayacağı konusunda daha fazla bilgi verebilecek. Böylece çalışanların tamamen işten uzak kalması yerine, daha hafif görevlerle iş hayatına daha erken dönmesi hedefleniyor.Gutjahr ayrıca bu düzenlemenin, “gerçeği yansıtmayan” bazı doktor raporlarının önüne geçebileceğini savunuyor. İşverenlerin doktorlarla daha doğrudan iletişim kurabilmesi sayesinde, çalışanların durumunun daha net anlaşılacağını ifade ediyor.Ancak öneri büyük tartışma yarattı. Federal Hükümet (Bundesrat) bu değişikliğe karşı çıkıyor. Yetkililere göre mevcut yasalar zaten yeterli ve yanlış doktor raporlarıyla mücadele için gerekli hukuki araçlar mevcut.İsviçre Tabipler Birliği (FMH) de benzer görüşte. Kurum, doktor raporlarının zaten resmi belge niteliği taşıdığını ve yanlış düzenlenmesi durumunda bunun suç sayıldığını vurguluyor. Ayrıca bugün bile, çalışan onay verdiği takdirde işverene daha detaylı bilgi sunulabilen “yapılandırılmış doktor raporları” uygulamasının bulunduğuna dikkat çekiliyor.Eleştiriler yalnızca hukuki değil, etik boyutta da yoğunlaşıyor. Uzmanlara göre doktor-hasta gizliliğinin zayıflatılması, çalışanların sağlık bilgileri konusunda kendilerini güvende hissetmemesine yol açabilir.Öte yandan iş dünyası cephesi, uzun süreli hastalık izinlerinin şirketler için ciddi maliyetler yarattığını belirtiyor. Artan sigorta giderleri ve iş gücü kaybı, bu tür düzenlemelerin neden gündeme geldiğini açıklıyor.Sonuç olarak İsviçre’de bu tartışma, çalışan hakları ile ekonomik çıkarlar arasında hassas bir denge kurma arayışını gözler önüne seriyor. Kararın nasıl şekilleneceği ise parlamentodaki görüşmelerin ardından netleşecek.

İsviçre’de tartışmalı öneri: Doktor gizliliği iş yerinde esnetilmeli mi?

Aargau kantonunda yaşayan 10 yaşındaki ağır engelli bir kız çocuğu, eğitim sistemi üzerinden uluslararası bir tartışmanın merkezine yerleşti. 

Emma’nın hukuk savaşı

“Emma” adıyla anılan çocuk, şu anda normal bir sınıfta eğitim görmesine rağmen, yetkililer tarafından özel eğitime yönlendirilmek isteniyor. Ancak bu karar, Birleşmiş Milletler ile İsviçre makamlarını karşı karşıya getirdi.Emma, “tetraspastik serebral palsi” hastalığı nedeniyle tekerlekli sandalye kullanıyor ve iletişim için elektronik cihazlara ihtiyaç duyuyor. Tüm zorluklara rağmen uzun süredir normal bir sınıfta eğitimine devam eden küçük kızın, Federal Mahkeme kararı doğrultusunda özel okula geçirilmesi planlanıyor. Ancak ailesi bu karara karşı çıkarak konuyu Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Komitesi’ne taşıdı.BM komitesi, dosyayı incelemeye alırken önemli bir ara karar verdi. Buna göre Emma’nın süreç tamamlanana kadar mevcut okulunda, yani normal sınıfta eğitimine devam etmesi gerekiyor. İsviçre Federal Hükümeti de bu karara uyulması gerektiğini belirtti. Adalet Bakanı Beat Jans, BM’nin bu tür geçici kararlarının hukuki bağlayıcılığı olduğuna dikkat çekti.Ancak Aargau kantonu bu görüşe katılmıyor. Kanton yetkilileri, Emma için özel bir okulda yer ayrıldığını ve yeni eğitim döneminde bu okula geçiş yapılmasının planlandığını açıkladı. Yetkililer, özel eğitim ortamının hem öğrenme hem de sosyal gelişim açısından çocuk için daha uygun olduğunu savunuyor. Ayrıca BM sürecinin sonuçlanmasının yıllar sürebileceğini ve mevcut durumun uzun vadede sürdürülebilir olmadığını ifade ediyorlar.Bu tutum, engelli hakları savunucularının tepkisini çekti. İsviçre’de faaliyet gösteren “Inclusion Handicap” adlı çatı kuruluş, bilimsel araştırmaların engelli çocukların normal sınıflarda eğitim gördüğünde daha başarılı olduğunu ortaya koyduğunu belirtiyor. Kuruluşa göre kapsayıcı eğitim, bu çocukların ileride iş hayatına katılımını artırıyor ve toplumsal dışlanmayı azaltıyor.Kuruluş ayrıca Emma’nın halihazırda eğitiminde ilerleme kaydettiğini ve sosyal olarak sınıfa uyum sağladığını vurguluyor. Bu nedenle özel okula zorunlu geçiş kararının anlaşılır olmadığını savunan yetkililer, gerekirse hukuki yollara başvurabileceklerini açıkladı.Ortaya çıkan tablo, yalnızca bir çocuğun eğitim hakkı değil, aynı zamanda İsviçre’nin uluslararası yükümlülükleri ile yerel yönetimlerin kararları arasındaki dengeyi de tartışmaya açıyor. Emma’nın geleceğiyle ilgili nihai karar ise önümüzdeki süreçte hem hukuk hem de insan hakları açısından belirleyici olacak.

Aargau’da engelli öğrenci krizi: İsviçre ile BM karşı karşıya

İsviçre’de birçok öğrenci için bahar ayları, geleceklerini şekillendirecek önemli bir dönemin başlangıcı anlamına geliyor. Okuldan sonra hangi mesleği seçeceğine karar vermek zorunda olan gençler, özellikle bu dönemde çıraklık (Lehrstelle) arayışına giriyor.

Doğru meslek nasıl seçilir?

Ancak yüzlerce farklı meslek seçeneği arasında doğru kararı vermek çoğu genç için oldukça zor olabiliyor.Bern’de görev yapan kariyer danışmanı Marianne Rust’a göre bu süreçte en önemli adım, seçenekleri tanımakla başlıyor. Rust, ne yapmak istediğinden emin olmayan gençlerin öncelikle aileleri, akrabaları ve çevrelerindeki kişilerle konuşarak farklı meslekler hakkında fikir edinmesi gerektiğini söylüyor. Bu sayede gençler hem mesleklerin günlük hayatını öğreniyor hem de daha önce hiç düşünmedikleri alanları keşfedebiliyor.Meslek seçimi sürecinde yalnızca seçenekleri tanımak değil, kişinin kendini tanıması da büyük önem taşıyor. Uzmanlara göre gençlerin neyi iyi yaptıklarını ve ne yapmaktan keyif aldıklarını sorgulaması gerekiyor. Açık havada mı çalışmak istiyorlar, yoksa ofis ortamı mı tercih ediyorlar? İnsanlarla iletişim kurmak mı yoksa daha bağımsız çalışmak mı daha cazip geliyor? Bu soruların cevapları doğru meslek seçimi için belirleyici oluyor.İsviçre’de meslekler hakkında bilgi edinmek için birçok farklı imkân bulunuyor. Meslek fuarları, tanıtım günleri ve çeşitli internet platformları gençlere geniş bir bilgi ağı sunuyor. Ayrıca gençlerin belirli meslekleri yakından tanımaları için “schnuppern” olarak adlandırılan kısa süreli stajlar da büyük önem taşıyor. Bu sayede adaylar, düşündükleri mesleğin kendilerine gerçekten uygun olup olmadığını deneyimleyebiliyor.Uzmanlar, gençlerin yalnızca tek bir mesleğe odaklanmak yerine alternatif planlar yapmasını öneriyor. Bir “plan B” oluşturmak, özellikle rekabetin yüksek olduğu alanlarda büyük avantaj sağlıyor. Ayrıca ilgilenilen meslekle bağlantılı farklı alanları da değerlendirmek, iş bulma şansını artırabiliyor.Çıraklık başvuruları genellikle yaz aylarında başlasa da hazırlık süreci çok daha erken başlıyor. Bu nedenle gençlerin erkenden araştırma yapması, stajlara katılması ve ilgi duydukları alanlarda kendilerini göstermesi büyük önem taşıyor. Uzmanlara göre doğru meslek seçiminin anahtarı ise basit: İnsanların gerçekten sevdiği bir işi seçmesi.

İsviçre’de çıraklık arayan gençlere önemli tavsiyeler

İsviçre’de hükümet, hem emeklilik sistemi AHV’yi güçlendirmek hem de ordunun finansmanını sağlamak için katma değer vergisini (KDV) artırmayı planlıyor. Federal Konsey’in önerisine göre KDV oranı toplamda 1,5 puan artarak yüzde 9,6’ya çıkacak.

AHV ve ordu için KDV artışı

Bu artışın doğrudan vatandaşın cebine yansıması bekleniyor. Resmi hesaplamalara göre yeni düzenleme, hanelere yıllık 300 ila 1400 İsviçre frangı arasında ek maliyet getirecek.<h2>Her hane farklı etkilenecek</h2>Vergi artışının etkisi, hane yapısına ve gelir düzeyine göre değişiyor. Tek kişilik haneler, harcamalarının daha büyük kısmı KDV’ye tabi olduğu için oransal olarak daha fazla etkilenecek.Aileler ve emekliler ise görece daha az etkileniyor. Bunun nedeni, bütçelerinde kira ve sağlık sigortası gibi KDV’den muaf harcamaların daha yüksek paya sahip olması.Yine de özellikle orta ve yüksek gelirli hanelerde yıllık ek yükün 1000 frankın üzerine çıkabileceği belirtiliyor.<h2>Günlük hayat doğrudan etkilenecek</h2>KDV artışı, günlük yaşamda pek çok ürün ve hizmetin fiyatına doğrudan yansıyacak. Örneğin basit bir kahve bile zamlanacak. Küçük gibi görünen bu artışlar, yıl sonunda hane bütçesinde ciddi bir fark yaratacak.<h2>Tartışmalı finansman yöntemi</h2>Hükümet KDV artışını, iki büyük finansman ihtiyacına çözüm olarak görüyor:<ul><li>13. AHV emekli maaşı</li><li>Ordunun güçlendirilmesi</li></ul>Ancak bu yöntem siyasi olarak oldukça tartışmalı. Özellikle sol partiler, KDV artışının düşük ve orta gelirli kesimleri daha fazla zorlayacağını savunuyor.Alternatif olarak önerilen yöntemlerden biri ise maaşlardan daha yüksek kesinti yapılması. Bu modelin, yüksek gelir gruplarını daha fazla etkileyeceği belirtiliyor.<h2>Karar halkın önüne gelebilir</h2>KDV değişikliği için parlamentonun onayı gerekiyor. Ancak İsviçre’de vergi artışları genellikle referanduma götürüldüğü için son sözün halk oylamasıyla verilmesi bekleniyor.Parlamentoda hem AHV hem de ordu finansmanı konusunda tartışmalar sürerken, nihai kararın bu yıl içinde netleşmesi öngörülüyor.

İsviçre’de KDV artışı kapıda: Hanelere yıllık 1400 frank ek yük

İsviçre’de polis teşkilatında yaşanan personel sıkıntısına çözüm arayan yetkililer, dikkat çeken yeni bir uygulamayı hayata geçirdi. Basel’de düzenlenen “bootcamp” programlarıyla polis olmak isteyen adaylar, zorlu spor testlerini önceden deneyimleyerek kendilerini hazırlama fırsatı buluyor.

Adaylar için “bootcamp” dönemi 

Basel’de bir spor salonunda gerçekleştirilen bu eğitimlerde adaylar, polis okuluna girişte uygulanan fiziksel sınavın birebir provasını yapıyor. Adaylar engelli parkurdan geçiyor, 12 dakika koşuyor ve belirli sürede “Tiger şınavı” gibi zorlu egzersizleri tamamlamaya çalışıyor. Polis olmak isteyen 21 yaşındaki Dion Syla da bu programa katılanlardan biri. Syla, polisliğin hayali olduğunu belirterek bu tür hazırlıkların kendisi için önemli olduğunu söylüyor.Yetkililere göre bootcamp’lerin temel amacı, adayların sınav sürecine hazırlanmasını sağlamak ve özellikle spor testine yönelik kaygıları azaltmak. Basel Polisi’nde görevli yetkili Dimitri Perrin, adayların büyük kısmının eleme sürecinde spor nedeniyle başarısız olduğunu belirterek, bu tür hazırlıkların başarı şansını artırdığını ifade ediyor.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/f61ca991675af2cd2de440401.png" width="1024" height="576"></figure>Basel Güvenlik Direktörü Stephanie Eymann da uygulamadan umutlu. Eymann, bootcamp’lerin adayların karşılaşacakları zorlukları önceden görmelerini sağladığını ve bu sayede sürece daha bilinçli hazırlandıklarını söylüyor.Polis teşkilatında yaşanan personel açığı ise oldukça ciddi boyutta. Basel’de şu anda yaklaşık 120 polis kadrosu boş durumda ve mevcut personel yoğun mesai yapmak zorunda kalıyor. Bu nedenle yetkililer, sosyal medya kampanyaları ve tanıtım çalışmalarıyla mesleğe ilgiyi artırmaya çalışıyor.Ancak uzmanlara göre yalnızca bu tür uygulamalar yeterli değil. Polis sendikası temsilcileri, daha fazla kişinin mesleğe yönelmesi için maaşların artırılması gerektiğini savunuyor. Bu konuda siyasi düzeyde görüşmelerin sürdüğü belirtiliyor.Öte yandan yetkililer, polis teşkilatında çalışma kültürünün de değiştiğine dikkat çekiyor. Daha önce eleştirilen sert ve baskıcı ortamın yerini, daha destekleyici ve saygılı bir yaklaşımın aldığı ifade ediliyor. Yetkililere göre polis olmak isteyen birçok kişi, insanlara yardım etme motivasyonuyla bu mesleği seçiyor ve bu motivasyonun korunması gerekiyor.Bootcamp’e katılan adaylardan Dion Syla ise programın kendisi için oldukça faydalı olduğunu belirtiyor. Özellikle fiziksel testlerin zorlayıcı olduğunu söyleyen Syla, polis olabilmek için daha fazla antrenman yapması gerektiğini fark ettiğini dile getiriyor.

İsviçre polisi eleman bulamıyor: Yeni çözüm sahada

Bern’de düzenlenen basın toplantısında Federal Başkan Guy Parmelin, Dışişleri Bakanı Ignazio Cassis ve Adalet Bakanı Beat Jans anlaşmanın ayrıntılarını kamuoyuyla paylaştı.

AB ile ilişkilerde yeni sayfa

İsviçre Federal Konseyi, İsviçre ile Avrupa Birliği arasında hazırlanan yeni anlaşma paketini parlamentoya gönderdi.&nbsp;Hükümet, söz konusu paketle İsviçre’nin Avrupa Birliği ile yürüttüğü “ikili anlaşmalar yolunu” güçlendirmeyi ve geleceğe hazırlamayı hedefliyor. Federal Konsey’e göre, özellikle günümüzdeki gergin jeopolitik ortamda Avrupa ile istikrarlı ve güvenilir ilişkiler stratejik önem taşıyor.Yeni anlaşma paketi kamuoyunda “Bilaterale III” olarak adlandırılıyor ve mevcut anlaşmaları özellikle elektrik piyasası, sağlık ve gıda güvenliği alanlarında tamamlamayı amaçlıyor.<h2>Çok sayıda yasa değişikliği gerekecek</h2>Federal Konsey’e göre anlaşma kapsamında 94 Avrupa Birliği hukuk düzenlemesi İsviçre için önem taşıyor. Bu nedenle yeni paketle birlikte İsviçre’de önemli yasal düzenlemeler yapılması gerekecek.Planlanan değişiklikler arasında üç yeni federal yasa bulunuyor. Bunlardan biri devlet yardımlarının denetimi, diğeri meslek diplomalarının karşılıklı tanınması konusunda idari iş birliği ve bir diğeri de Avrupa’daki ekonomik uyum projelerine İsviçre katkılarıyla ilgili olacak.Ayrıca hükümet toplam 36 federal yasada değişiklik yapılmasını öngörüyor. Bu değişikliklerin bir kısmı kapsamlı düzenlemeleri içerirken bazıları daha sınırlı düzenlemelerden oluşuyor.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/a63a045be5ce82013f31dcb04.png" width="1024" height="576"></figure><h2>Cassis: AB hukuku otomatik olarak alınmayacak</h2>Dışişleri Bakanı Ignazio Cassis, anlaşmanın İsviçre ekonomisi açısından büyük önem taşıdığını vurguladı. Cassis’e göre anlaşma sayesinde İsviçreli şirketler Avrupa pazarında AB şirketleriyle aynı şartlarda rekabet edebilecek.Cassis, anlaşmanın AB hukukunun belirli alanlarda “dinamik şekilde” kabul edilmesini gerektirdiğini söyledi. Ancak bunun otomatik bir süreç olmayacağını özellikle vurguladı.Bakan Cassis, “Dinamik demek otomatik demek değildir. İsviçre her zaman bilinçli ve bilgilendirilmiş bir karar verecektir” dedi.<h2>Jans: Oturum izni başvuruları abartılıyor</h2>Adalet Bakanı Beat Jans ise anlaşmayla birlikte yüz binlerce kişinin İsviçre’de kalıcı oturum başvurusu yapacağı yönündeki endişelerin abartıldığını söyledi.Jans’a göre uzun vadede yılda 4 bin ile 20 bin arasında başvuru beklenmesi daha gerçekçi. Ayrıca İsviçre vatandaşlarının da Avrupa Birliği ülkelerinde benzer avantajlardan yararlanabileceğini belirtti.<h2>Referandum ihtimali var</h2>Federal Konsey anlaşma paketi için isteğe bağlı referandum önerisinde bulundu. Bu durumda halk oylamasına gidilebilmesi için 50 bin imza toplanması veya sekiz kantonun talepte bulunması gerekiyor.Hükümet ayrıca anlaşmanın kanton çoğunluğu şartı olan “Ständemehr” gerektirmediğini açıkladı.Parlamentonun anlaşmayı bu yasama döneminde ele alması bekleniyor. Olası bir referandum ise önümüzdeki yasama döneminde yapılabilir.

İsviçre hükümeti AB anlaşmasını parlamentoya gönderdi

İsviçre’nin Aargau kantonunda okullarda düzenlenen “Irkçılığa Karşı Eylem Haftası” (Aktionswoche gegen Rassismus) kapsamında öğrenciler, tarihsel ve güncel ırkçılık örnekleri üzerine eğitim alıyor. 

Okullarda farkındalık

Amaç, gençlerin günlük hayatta karşılaşılan önyargıları ve ayrımcılığı daha iyi fark edebilmesini sağlamak.Aargau’nun Wynental bölgesindeki Unterkulm ortaokulunda düzenlenen etkinlikte öğrenciler, “Wir und die Andern” (Biz ve Diğerleri) adlı gezici sergiyi ziyaret ederek ırkçılığın tarihini ve günümüzdeki yansımalarını inceliyor.<h2>Tarihteki ırkçılık örnekleri öğrencileri şaşırttı</h2>Sergide yer alan bilgiler öğrenciler üzerinde güçlü bir etki bırakıyor. 14 yaşındaki öğrenci Nelson, geçmişte siyah insanların Avrupa’daki bazı hayvanat bahçelerinde sergilendiğini öğrenince büyük şaşkınlık yaşadığını söylüyor.Öğrenciler, bu tür olayların bugün kabul edilemez olduğunu belirtiyor. Onlara göre geçmişte yaşanan bu uygulamalar, insanların nasıl ayrımcılığa maruz bırakıldığını anlamak açısından önemli bir ders niteliğinde.<h2>Günlük hayatta ırkçılık nasıl ortaya çıkıyor?</h2>Sergi yalnızca tarihsel örnekleri değil, günlük hayatta görülen ırkçılığı da ele alıyor. Öğrenciler, İsviçre Anayasası’nın ayrımcılık ve insan onuru konusundaki hükümlerini incelerken, gerçek mahkeme kararlarını da öğreniyor.Örneğin bir bakım evinin, bir kişiyi yalnızca ten renginin yaşlıları korkutabileceği gerekçesiyle işe almaması gibi olaylar öğrencilerle tartışılıyor.<h2>Farklı kültürlerin bir arada yaşadığı bir bölge</h2>Wynental bölgesi, farklı kültürlerin bir arada yaşadığı bir yer olarak biliniyor. Reinach ve Menziken gibi kasabalarda yaşayan nüfusun önemli bir kısmı göçmen kökenli.Aargau Süd Bölgesel Entegrasyon Ofisi Başkanı Natalie Ammann, bu çeşitliliğin toplum için büyük bir zenginlik olduğunu ancak aynı zamanda bazı zorluklar da getirdiğini belirtiyor.Ammann’a göre farklı kültürlerin bir arada uyum içinde yaşayabilmesi için önyargıların ve ayrımcılığın açık şekilde konuşulması gerekiyor.<h2>Öğrenciler önyargıları fark etmeyi öğreniyor</h2>Irkçılığa Karşı Eylem Haftası kapsamında düzenlenen etkinliklerde öğrenciler yalnızca ırkçılığı değil, stereotipler ve önyargılar üzerine de düşünmeye teşvik ediliyor.Öğrenciler, kendi çevrelerinde ayrımcılık olup olmadığını sorgulamayı ve böyle durumlarda nasıl tepki verebileceklerini tartışıyor.14 yaşındaki öğrenci Tanja, bu konuların okulda ele alınmasının önemli olduğunu söylüyor. Öğrencilerden Micha ise insanların farklı özellikler nedeniyle kolayca yargılanabildiğini belirterek, toplumda empatiye daha fazla ihtiyaç olduğunu ifade ediyor.

İsviçre okullarında öğrenciler ırkçılığa karşı bilinçlendiriliyor

İsviçre Federal Hükümeti (Bundesrat – Federal Konsey), ABD’ye ait askeri uçakların İsviçre hava sahasını kullanma taleplerine ilişkin yeni kararını açıkladı. İran’daki savaş bağlamında yapılan bazı uçuş başvuruları reddedilirken, çatışmayla bağlantısı bulunmayan bazı uçuşlara ise izin verildi.

Hava sahası tartışması

Federal Konsey, ABD ile İran ve İsrail arasında devam eden savaş nedeniyle İsviçre’nin tarafsızlık hukuku (Neutralitätsrecht) çerçevesinde hareket etmek zorunda olduğunu vurguladı.<h2>İki keşif uçuşuna izin verilmedi</h2>Yetkililer, ABD’ye ait iki keşif uçağının 15 Mart 2026 tarihli İsviçre hava sahası geçiş talebini reddetti. Hükümete göre bu uçuşların savaşla bağlantılı askeri amaç taşıma ihtimali bulunuyor.İsviçre’nin tarafsızlık kuralları gereği, savaşa katılan ülkelerin askeri operasyonlarına destek olabilecek uçuşların İsviçre hava sahasını kullanmasına izin verilmiyor.<h2>Bazı uçuşlara ise izin çıktı</h2>Federal Konsey, çatışmayla doğrudan bağlantısı bulunmayan bazı uçuşlara izin verdi. Buna göre:<ul><li>Bakımı tamamlanan bir askeri uçağın 17 Mart’ta yapılacak uçuşuna izin verildi.</li><li>15 Mart’ta gerçekleşecek iki askeri nakliye uçağının İsviçre hava sahasını kullanması onaylandı.</li></ul>Yetkililer, bu uçuşların savaşla doğrudan bağlantılı olmadığı değerlendirmesini yaptı.<h2>Gelecekteki başvurular için yeni kriterler</h2>Federal Konsey ayrıca bundan sonraki başvuruların nasıl değerlendirileceğine dair yeni kriterler de belirledi.Buna göre, çatışmayla bağlantısı bulunmayan uçuşlara genel olarak izin verilecek. Ancak uçuşların amacı net değilse veya normal uçuş trafiğinin dışında yoğunluk oluşturuyorsa başvurular reddedilebilecek.Buna karşılık insani ve tıbbi amaçlı uçuşlar ile yaralıların taşındığı uçuşlara izin verilmeye devam edilecek.<h2>ABD için yıllık izin devam ediyor</h2>İsviçre yetkilileri, ABD’ye ait belirli devlet uçakları için daha önce verilen yıllık uçuş izninin (Diplomatic Clearance) yürürlükte olduğunu açıkladı.Ancak bu izin, ABD–İran–İsrail savaşıyla bağlantılı askeri operasyonlara destek sağlayabilecek uçuşları kapsamıyor. Bu tür uçakların İsviçre hava sahasını kullanabilmesi için ayrıca özel izin alınması gerekiyor.

Bern’den kritik karar: ABD’nin askeri uçuşlarına sınırlama

Orta Doğu’da yaşanan İran savaşı ve hava sahası sorunları, İsviçre turizmini de doğrudan etkiledi. Özellikle Bernese Oberland bölgesinin turizm merkezi Interlaken’de sokaklar alışılmadık şekilde sakinleşti.

Interlaken sokakları boş kaldı

Turizm sektörü temsilcilerine göre Hindistan, Çin ve Körfez ülkelerinden gelen turistlerin sayısı ciddi şekilde azaldı. Bu durum otellerden hediyelik eşya mağazalarına kadar birçok işletmede gelir kaybına yol açtı.<h2>Uçuş iptalleri ve pahalı biletler turistleri caydırdı</h2>Interlaken Turizm Ofisi’ne göre Orta Doğu’daki savaş nedeniyle uluslararası hava trafiğinde Covid-19 pandemisinden bu yana en büyük aksama yaşanıyor.Dubai, Abu Dabi ve Doha gibi büyük havalimanlarının zaman zaman sınırlı hizmet vermesi, Avrupa ile Asya arasındaki birçok uçuşun aksamasına yol açtı. Bu da özellikle Asya, Hindistan, Avustralya ve Körfez ülkelerinden gelen turistleri doğrudan etkiledi.Interlaken’in en önemli turizm pazarlarının yarısının bu bölgelerden gelmesi nedeniyle kriz yerel ekonomiyi hızlı şekilde etkiledi.<h2>Mağazalar müşteri kaybından şikayetçi</h2>Interlaken tren istasyonu yakınındaki bir mağazada çalışan Eva Sarniento, turist sayısındaki düşüşü net şekilde hissettiklerini söylüyor.Sarniento’ya göre özellikle Arap ülkeleri ve Çin’den gelen ziyaretçiler son haftalarda belirgin biçimde azaldı. Mağaza çalışanı, geçen yılın aynı dönemine göre satışların ciddi şekilde düştüğünü belirterek Interlaken’de birçok işletmenin geçimini turizmden sağladığını hatırlatıyor.<h2>Hediyelik eşya satışları da düştü</h2>Şehirdeki hediyelik eşya mağazaları da benzer bir tabloyla karşı karşıya. Özellikle Hintli turistlerin sıklıkla satın aldığı ünlü İsviçre hatırası “souvenir inekler” bu yıl çok daha az satılıyor.Mağaza çalışanları, Arap turistlerin de genellikle aileleriyle alışveriş yaptığını ancak savaşın başlamasından sonra bu ziyaretlerin büyük ölçüde azaldığını ifade ediyor.<h2>Oteller ve saat mağazaları da etkileniyor</h2>Turist sayısındaki düşüş yalnızca mağazaları değil, saat mağazaları ve otelleri de etkiledi. Bazı işletmeler müşteri sayısında orta düzeyde bir düşüş yaşandığını belirtirken, bazıları yaz sezonu için endişeli.Interlaken’deki Stella Hotel, özellikle Asya, Avustralya ve Yeni Zelanda’dan gelen rezervasyonlarda artan iptaller yaşandığını açıkladı. Şu an için ekonomik etkilerin sınırlı olduğu belirtilse de, krizin uzun sürmesi halinde durumun daha ciddi olabileceği ifade ediliyor.<h2>Iseltwald’da da turist sayısı düştü</h2>Interlaken’e komşu turistik köy Iseltwald da ziyaretçi sayısındaki düşüşten etkilendi. Belediye yetkililerine göre yılın başından bu yana turist sayısı azaldı ve Mart 2026’dan itibaren düşüş daha belirgin hale geldi.Turist sayısındaki azalma nedeniyle iskele girişleri, otobüs rezervasyonları, restoranlar ve köy mağazalarında gelir kaybı yaşandığı belirtiliyor.<h2>Turizm sektörü yaz sezonu için endişeli</h2>Turizm işletmeleri şimdilik sezonun henüz başında olduklarını ve Ramazan döneminin de turist sayısını etkileyebileceğini söylüyor. Ancak Orta Doğu’daki kriz uzun sürerse İsviçre’nin en önemli turizm merkezlerinden biri olan Interlaken için yaz sezonunun zorlu geçebileceği ifade ediliyor.

Orta Doğu krizi İsviçre turizmini vurdu

İran’da devam eden savaş İsviçre’de tarafsızlık politikasını yeniden gündemin merkezine taşıdı. Ülkede siyasi partiler, İsviçre’nin tarafsızlık ilkesini (Neutralität) nasıl uygulaması gerektiği konusunda ciddi şekilde ayrışmış durumda.

SRF Arena programı

Konu, SRF televizyonunda yayınlanan “Arena” programında parti liderleri arasında hararetli bir tartışmaya yol açtı.<h2>Hükümet İran savaşını resmen savaş olarak değerlendiriyor</h2>İsviçre Federal Hükümeti Bundesrat (Federal Konsey), İran ile ABD ve İsrail arasındaki çatışmayı artık resmi olarak savaş olarak nitelendiriyor. Bu değerlendirme İsviçre’nin silah ihracatı politikasını doğrudan etkileyebilir.İsviçre yasalarına göre savaş halinde olan ülkelere yeni savaş malzemesi ihracatı genellikle yasaklanıyor. Bu nedenle hükümetin aldığı bu karar, özellikle ABD’ye yönelik yeni silah ihracatı başvurularının reddedilmesine yol açabilir. ABD ise İsviçre savunma sanayisinin en büyük ikinci müşterisi konumunda.<h2>Siyasi partiler arasında derin görüş ayrılığı</h2>Merkez Parti’den (Die Mitte) Marianne Binder, hükümetin kararını doğru bulduğunu söyledi. Sosyal Demokrat Parti’nin (SP) eş başkanı Cédric Wermuth ise hükümetin çok geç hareket ettiğini savunarak silah ihracatının daha önce durdurulması gerektiğini ifade etti.Buna karşılık liberal ve muhafazakâr partiler savunma sanayisinin önemini vurguladı. FDP eş başkanı Susanne Vincenz-Stauffacher, İsviçre’nin silahlı tarafsızlığını sürdürebilmesi için güçlü bir savunma sanayisine ihtiyaç duyduğunu söyledi.Benzer şekilde SVP Başkanı Marcel Dettling, İsviçre savunma sanayisinin ülkenin güvenliği için kritik rol oynadığını belirtti. GLP Başkanı Jürg Grossen de güvenilir bir ordu için rekabetçi bir savunma sanayisinin gerekli olduğunu savundu.Yeşiller Partisi’nden Michael Töngi ise bu görüşe karşı çıkarak silah ihracatının artmasının İsviçre’nin uluslararası imajına zarar vereceğini söyledi.<h2>Tarafsızlık anayasaya mı yazılmalı?</h2>İsviçre Parlamentosu şu sıralar “tarafsızlık girişimi” (Neutralitätsinitiative) adlı bir öneriyi de tartışıyor. SVP ve Pro Schweiz tarafından başlatılan girişim, İsviçre’nin “sürekli ve silahlı tarafsızlığının” anayasada açık şekilde yer almasını istiyor.Öneriye göre İsviçre, savaşan ülkelere karşı Birleşmiş Milletler (UNO) zorunlu kılmadıkça yaptırım uygulayamayacak.SP’den Wermuth bu girişimi İsviçre’nin güvenliği ve istikrarı için tehlikeli olarak nitelendirirken, SVP’den Dettling ise tarafsızlığın açık şekilde tanımlanmasının ülkenin uluslararası konumunu güçlendireceğini savundu.Merkez Parti’den Marianne Binder ve FDP’den Vincenz-Stauffacher ise tarafsızlığın çok katı biçimde tanımlanmasının İsviçre’yi uluslararası alanda izole edebileceği görüşünde.

İran savaşı İsviçre’de tarafsızlık tartışmasını yeniden alevlendirdi

İsviçre’de doğrudan demokrasinin en önemli araçlarından biri olan imza toplama süreci değişiyor. Parlamento, halk inisiyatifi ve referandumlar için imza toplamanın dijital ortamda da yapılabilmesini sağlayacak “E-Collecting” sistemine yeşil ışık yaktı.

Kağıt devri kapanıyor mu?

Mevcut sistemde vatandaşların destek imzalarını fiziksel olarak vermesi gerekiyor. Ancak alınan kararla birlikte bu süreç, deneme amaçlı ve sınırlı bölgelerde elektronik ortama taşınacak. Böylece İsviçre, doğrudan demokrasi uygulamalarında dijitalleşme yolunda önemli bir adım atmış olacak.Parlamentonun her iki kanadı da bu konuda uzlaşmaya vardı. Amaç, sistemi tamamen değiştirmeden önce kontrollü bir şekilde test etmek ve olası riskleri değerlendirmek.<h3>Bürokrasi de azaltılıyor</h3>Yapılan düzenlemeler sadece dijital imzayla sınırlı değil. Buna göre artık halk inisiyatifi komitelerinde yer alan kişilerin, imza formlarında tam adreslerini yazma zorunluluğu kaldırılıyor. Bunun yerine sadece ikamet yeri ve doğum yılı bilgisi yeterli olacak. Bu değişiklikle birlikte sürecin daha pratik hale getirilmesi hedefleniyor.<h3>Hukuki süreçte de değişiklik</h3>Bir diğer önemli yenilik ise seçim ve oylama süreçlerine yönelik itirazlarda geliyor. Yeni düzenlemeye göre, belirli durumlarda seçimle ilgili şikayetler doğrudan Federal Mahkeme’ye taşınabilecek. Mevcut sistemde bu tür başvurular önce kanton hükümetleri tarafından değerlendiriliyordu.<h3>Dijital demokrasiye doğru</h3>Uzmanlara göre bu adımlar, İsviçre’nin köklü doğrudan demokrasi modelini korurken, aynı zamanda çağın gerekliliklerine uyum sağlamayı amaçlıyor. Ancak özellikle dijital imza toplama konusunda güvenlik, kimlik doğrulama ve veri koruma gibi konuların nasıl çözüleceği önümüzdeki süreçte tartışılmaya devam edecek.

Referandumlar için yeni dönem: İmzalar artık online toplanabilir

Zürih’te konut kriziyle mücadele için önemli bir adım atıldı. Şehir yönetimi, yeni imar düzenlemesini açıklayarak “daha yüksek bina yapan daha fazla uygun fiyatlı konut üretmek zorunda” kuralını getirdi. 

Konut krizi için sert adım

<h2>Plan, siyasi partilerin büyük bölümünden eleştiri aldı</h2>Yeni düzenleme kapsamında özellikle şehrin batı ve kuzey bölgelerinde – Altstetten ve Oerlikon gibi – daha yüksek ve daha yoğun yapılaşmaya izin verilecek. Bu sayede bazı bölgelerde konut kapasitesinin yüzde 95’e kadar artması hedefleniyor.<h3>En kritik şart: %75 uygun fiyatlı konut</h3>Yeni kuralların en dikkat çeken kısmı ise şu: Eğer bir yatırımcı daha yüksek bina yapmak isterse, yapılacak konutların yüzde 75’i uygun fiyatlı olmak zorundaBu oran, İsviçre’deki diğer şehirlerle kıyaslandığında oldukça yüksek. Örneğin Basel ve Winterthur gibi şehirlerde bu oran genellikle yüzde 20 ile 50 arasında değişiyor.<h3>Amaç: 2050’ye kadar “üçte bir” hedefi</h3>Zürih Belediyesi’nin uzun vadeli hedefi, 2050 yılına kadar şehirdeki tüm konutların en az üçte birinin uygun fiyatlı (gemeinnützig) olması. Bu kategoriye sadece kooperatifler değil, vakıflar ve kar amacı gütmeyen şirketler de dahil.<h3>Eleştiriler sert</h3>Yeni düzenleme neredeyse tüm siyasi kesimlerden eleştiri aldı:Sağ partiler (FDP, SVP, GLP), bu şartların yatırımcıları caydıracağını savunuyorEv sahipleri birliği, bu kadar yüksek zorunluluğun inşaatı zorlaştıracağını belirtiyorSol partiler ise genel yönü doğru bulsa da, düzenlemeyi yeterince güçlü bulmayanlar da var<h3>Yürürlüğe şimdiden girdi</h3>Dikkat çeken bir diğer nokta ise düzenlemenin henüz siyasi süreç tamamlanmadan fiilen yürürlüğe girmiş olması. Yeni yapılacak projeler, şimdiden bu kurallara uymak zorunda.Önümüzdeki süreçte düzenleme şehir parlamentosunda tartışılacak ve gerekirse halk oylamasına da sunulabilecek.

Zürih’te yüksek bina yapan ucuz konut üretmek zorunda

İsviçre’nin Baar kentine giden bir trende yaşanan olay, ülkede ırkçılık tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı. İspanyol bir yabancı çalışan, tren yolculuğu sırasında kendisine bırakılan ırkçı içerikli bir kart nedeniyle büyük şaşkınlık yaşadı.

Sahte SBB kartıyla nefret mesajı

Olay, S24 hattında işe gittiği sırada gerçekleşti. Telefonda konuşan 46 yaşındaki İspanyol yolcunun yanına yaklaşan kimliği belirsiz bir kişi, hiçbir şey söylemeden masasına bir kart bırakıp uzaklaştı. İlk bakışta kartın tasarımı, İsviçre Federal Demiryolları’nı andırıyordu. Ancak kısa süre sonra mesajın içeriği ortaya çıktı: “Yabancılar, susun!”Kartın, resmi SBB tasarımını taklit etmesi dikkat çekti. Logonun ve kurumsal renklerin kullanılması, olayın ciddiyetini artırdı.<h3>SBB’den sert tepki</h3>İsviçre Federal Demiryolları (SBB), olay sonrası net bir açıklama yaptı. Kurum, söz konusu içeriğin kendileriyle hiçbir ilgisi olmadığını belirterek, ırkçılığı ve ayrımcılığı açık şekilde kınadı. Ayrıca SBB logosunun izinsiz kullanılmasının hukuki bir ihlal olduğunu vurguladı ve olayla ilgili yasal adımların değerlendirildiğini duyurdu.Yetkililer, trenlerde izinsiz broşür dağıtmanın zaten yasak olduğunu hatırlatarak, bu tür eylemlerin cezai yaptırımlara yol açabileceğini belirtti.<h3>“Artık rahat hissetmiyorum”</h3>Olaydan etkilenen İspanyol yolcu ise yaşadıklarının kendisinde iz bıraktığını ifade etti. Özellikle kamusal alanda ana dilinde konuşmanın artık kendisini rahatsız ettiğini söyleyen yolcu, “Artık trende konuşurken daha dikkatli olacağım” dedi.Bu tür olayların, yabancıların kendilerini toplumda ne kadar rahat hissettiklerini doğrudan etkilediği vurgulanıyor.<h3>Güvenlik ve sorumluluk çağrısı</h3>SBB, trenlerde her an tam güvenlik sağlamanın teknik olarak mümkün olmadığını kabul ederken, yolculara da çağrıda bulundu: Benzer durumlarda tren görevlilerine veya ulaşım polisine hemen bilgi verilmesi istendi.

Tren yolculuğunda şok: “Yabancılar susun” yazılı kart tepki çekti

İsviçre’de sağlık sistemiyle ilgili dikkat çeken bir öneri parlamentoda kabul edildi. Buna göre hastanelerin acil servislerine başvuran bazı kişilerden 50 frank ücret alınması planlanıyor. 

Hastanelerde yeni dönem

Ulusal Meclis (Nationalrat), bu öneriyi çok az farkla onayladı. Ancak uygulamanın hayata geçip geçmeyeceğine kantonlar karar verecek.Yeni düzenlemeye göre ücret, acil servise kendi imkânlarıyla gidebilen yetişkinler için geçerli olacak. Hamileler, çocuklar ve doktor tarafından yazılı şekilde yönlendirilen hastalar ise bu ücretten muaf tutulacak.Teklifin savunucularına göre amaç, acil servislerdeki yoğunluğu azaltmak. Özellikle küçük sağlık sorunlarıyla doğrudan hastane aciline giden kişilerin sayısının fazla olduğu belirtiliyor. Sağlık çalışanı kökenli siyasetçi Patrick Hässig, birçok kişinin basit rahatsızlıklar için en pahalı tedavi noktası olan acil servislere başvurduğunu ve bunun sistem üzerinde ciddi yük oluşturduğunu ifade ediyor. Ona göre 50 franklık bir ücret, insanların alternatiflere yönelmesini sağlayabilir.Ancak öneri ciddi eleştirilerle karşı karşıya. Karşıt görüşte olan siyasetçiler ve sağlık çevreleri, bu uygulamanın adil olmayabileceğini savunuyor. Örneğin yaşlı bir kişinin düşerek hastaneye gitmesi gibi durumlarda bile ücret ödenmesi gerekebileceği belirtiliyor.Ayrıca en büyük endişelerden biri de bürokrasi. Eleştirilere göre bu sistem, hastaneler ve sigorta şirketleri için yeni bir yük oluşturacak. Kimin ödeme yapacağı, kimin muaf tutulacağı gibi konuların belirlenmesi süreci karmaşık hale getirebilir. Bazı siyasetçiler bu durumu “bürokrasi canavarı” olarak nitelendiriyor.Federal Hükümet ve kantonların büyük çoğunluğu da bu fikre sıcak bakmıyor. Eleştirmenlere göre bu uygulama sorunu çözmek yerine sadece yer değiştirebilir. Örneğin insanlar ücret ödememek için başka kantonlardaki hastanelere gitmeyi tercih edebilir.Destekleyenler ise tam tersine bunun sağlık sistemini daha verimli hale getireceğini savunuyor. Amaç, hafif vakaların aile hekimlerine veya acil dışı sağlık hizmetlerine yönlendirilmesi ve hastane acillerinin gerçekten acil durumlar için kullanılması.Şimdi gözler Eyaletler Meclisi’ne (Ständerat) çevrildi. Teklif burada da kabul edilirse, İsviçre genelinde sağlık hizmetlerine erişim konusunda yeni ve tartışmalı bir dönem başlayabilir.

İsviçre’de acil servise gidenlerden 50 frank ücret alınacak

Schaffhausen kentinde uzun süredir tartışma konusu olan “Tempo 30” (30 km/s hız sınırı) meselesinde önemli bir karar alındı. Kanton parlamentosu, şehir yönetiminin yetkisini sınırlayan düzenlemeyi çok az farkla kabul etti. 

Tempo 30 tartışması

Böylece şehir içindeki hız sınırlarında son söz artık daha çok kantona ait olacak.Kararın arkasında özellikle sağ partilerin endişeleri bulunuyor. Bu kesim, şehir yönetiminin ileride ana yollar dahil olmak üzere geniş çapta Tempo 30 uygulaması getirebileceğini savundu. SVP’li siyasetçi Michael Mundt, böyle bir adımın ekonomiye zarar vereceğini belirterek kantonun kendi yolları üzerinde daha fazla söz hakkına sahip olması gerektiğini dile getirdi.Ancak bu iddialara şehir yönetimi karşı çıktı. Hem GLP’li siyasetçiler hem de Schaffhausen Belediye Başkanı Peter Neukomm, şehirde genel bir Tempo 30 planı olmadığını açıkça ifade etti. Yetkililer, hız sınırlarının keyfi değil; trafik yoğunluğu, güvenlik ve özellikle gürültü gibi kriterlere göre belirlendiğini vurguladı.Şehir tarafına göre kentsel alanlarda farklı ihtiyaçlar söz konusu. Daha yoğun trafik, yayalar ve çevresel faktörler nedeniyle düşük hız sınırları zaman zaman kaçınılmaz olabiliyor. Ayrıca federal yasalar gereği gürültü seviyesinin yüksek olduğu bölgelerde hızın düşürülmesi zaten zorunlu hale gelebiliyor.Öte yandan kanton yetkilileri, zaten mevcut sistemde de söz sahibi olduklarını ancak yeni düzenlemeyle bu sürecin daha net ve kolay hale geleceğini savunuyor. Özellikle hangi yollarda ve hangi saatlerde Tempo 30 uygulanacağı konusunda kantonun daha belirleyici olacağı belirtiliyor.Oylama sonucu oldukça başa baş geçti: 28’e karşı 26 oyla kabul edilen düzenleme, şehir ile kanton arasındaki yetki dengesini değiştirmiş oldu. Bu kararla birlikte Schaffhausen’de hız sınırı politikalarında son söz artık daha çok kantonun olacak.

Schaffhausen’da hız tartışması: Tempo 30 yetkisi kantona geçiyor

İsviçre’de asgari ücret sisteminde önemli bir değişiklik gündemde. Parlamentonun aldığı yeni karara göre, sektör bazında yapılan ve genel bağlayıcılığı olan toplu iş sözleşmeleri (GAV), gelecekte kanton ve belediyelerin belirlediği asgari ücretlerin önüne geçebilecek.

Referandum kapıda

Ulusal Meclis’in ardından Eyaletler Meclisi’nin de onay verdiği bu düzenleme henüz tamamen kesinleşmedi. İki meclis arasında bazı detaylar netleşmediği için tasarı yeniden görüşülecek. Ancak şimdiden sol partiler ve sendikalar referandum sinyali vermiş durumda.Yeni düzenleme yürürlüğe girerse, bir sektörde belirlenen asgari ücret, o sektörde çalışan herkes için geçerli olacak ve kantonların daha yüksek ücret belirleme yetkisi sınırlanacak. Yani bir kanton daha yüksek bir asgari ücret belirlese bile, sektör sözleşmesindeki daha düşük ücret geçerli olabilecek.Destekleyenler bu değişikliğin iş dünyasında “karmaşayı” ortadan kaldıracağını savunuyor. Onlara göre farklı kantonlarda farklı asgari ücretlerin uygulanması, aynı sektörde çalışanlar için eşitsizlik yaratıyor ve sosyal ortaklık sistemini zorluyor. Bu nedenle ülke genelinde daha tutarlı bir yapı oluşturulması gerektiği ifade ediliyor.Ancak düzenlemeye karşı çıkanlar ise bunun ciddi bir demokratik sorun olduğunu belirtiyor. Eleştirilere göre, kantonlarda halkın oylarıyla belirlenen asgari ücretlerin, sektör anlaşmalarıyla geçersiz kılınması anayasal yetki ihlali anlamına geliyor. Ayrıca bu durumun bazı çalışanlar için maaş düşüşüne yol açabileceği uyarısı yapılıyor.Bu risk nedeniyle Eyaletler Meclisi bir tür “geçiş koruması” önerdi. Buna göre, halihazırda kanton düzeyinde belirlenmiş asgari ücretler, yeni sözleşmelerin altında kalırsa hemen düşürülmeyecek. Ancak bu koruma sadece Cenevre ve Neuchâtel için geçerli olacak. Basel-Stadt, Ticino ve Jura kantonlarında ise zaten sektör sözleşmelerinin önceliği kabul edilmiş durumda.Tartışmalı düzenleme, İsviçre’de iş gücü piyasasının nasıl şekilleneceği konusunda yeni bir dönemin kapısını aralayabilir. Nihai karar ise hem parlamentodaki son oylamalara hem de olası bir referanduma bağlı olacak.

İsviçre’de asgari ücret tartışması: Kantonların yetkisi daralıyor

İsviçre’de üniversitelerde ve araştırma kurumlarında eşitlik politikaları uzun yıllardır uygulanmasına rağmen, kadın bilim insanları hâlâ erkek meslektaşlarına göre daha zor koşullarla karşı karşıya kalıyor. 

Cinsiyet farkı sürüyor

Yapılan değerlendirmeler, akademide kadınların hem çalışma şartlarında hem de kariyer süreçlerinde sistematik dezavantajlar yaşadığını ortaya koyuyor.Bern Üniversitesi’nde görev yapan astrofizikçi Lucia Kleint de bu durumu birebir deneyimleyen isimlerden biri. 42 yaşındaki bilim insanı, üniversitenin fen fakültesinde astronomi alanında kadrolu olarak çalışan ilk kadın profesör olmasına rağmen, akademik kariyerinde çeşitli eşitsizliklerle karşılaştığını söylüyor. Kleint’e göre sorunlar bilimsel çalışmalardan çok, sistemin yapısından kaynaklanıyor.Kleint, göreve başladığında kendisine tahsis edilen ofisin yalnızca 9,8 metrekare olduğunu, buna karşın erkek meslektaşlarının daha geniş çalışma alanlarına sahip olduğunu belirtiyor. Benzer şekilde yönettiği araştırma grubunun da başlangıçta diğer gruplara kıyasla daha az alanla çalışmak zorunda kaldığını ifade ediyor. Bu durumun zamanla düzeldiğini ancak bunun kendiliğinden değil, yoğun çaba sonucunda gerçekleştiğini vurguluyor.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/f61ca991675af2cd2de440407.png" width="1024" height="576"></figure>Kadınların bilim dünyasında karşılaştığı zorluklar yalnızca fiziksel koşullarla sınırlı değil. Uzmanlara göre akademide kadınlar hâlâ daha az görünür, daha az söz sahibi ve çoğu zaman daha düşük ücretlerle çalışmak zorunda kalıyor. Kleint, kadınların azınlıkta olduğu ortamlarda bu sorunların daha belirgin hale geldiğini belirterek, kadın oranının en az yüzde 30’a ulaşmasının dengeleri değiştirdiğini söylüyor. Bu seviyeden sonra kadınların toplantılarda daha fazla söz alabildiği ve karar süreçlerinin daha adil hale geldiği ifade ediliyor.İsviçre’de son yıllarda kadın profesör sayısında artış yaşanmış olsa da tam anlamıyla eşitlik sağlanmış değil. 2004 yılında üniversitelerde profesörlerin yalnızca yüzde 12’si kadınken, bu oran 2024 itibarıyla yüzde 31’e yükseldi. Yeni atamalarda kadın oranı daha yüksek olsa da, akademik yapıdaki eşitsizlikler hâlâ devam ediyor.Basel’de görev yapmış deneyimli epidemiyolog Nicole Probst-Hensch de benzer bir tabloya dikkat çekiyor. Uzun ve başarılı kariyerine rağmen erkek meslektaşlarıyla tam anlamıyla eşit hissetmediğini söyleyen Probst-Hensch, kadınların aynı şekilde kendilerini ifade ettiklerinde erkeklere kıyasla farklı algılandığını belirtiyor.Uzmanlara göre bilim dünyasında gerçek eşitliğin sağlanabilmesi için yalnızca bireysel çabalar değil, üniversite yönetimlerinin ve üst düzey karar vericilerin daha aktif rol alması gerekiyor.

Bilim dünyasında kadınların sessiz mücadelesi

İsviçre’de Paskalya yaklaşırken yumurtaya olan talep hızla artıyor. Geleneksel olarak bayram öncesinde yumurta tüketiminin yükselmesi, bu yıl piyasada arz baskısını artırdı ve rafların daha hızlı boşalmasına neden oldu.

Yerli yumurtalar yok satıyor

Sektör temsilcilerine göre şu an için tam anlamıyla bir “kriz” söz konusu değil. Ancak özellikle belirli ürünlerde ve yerel üretim yumurtalarda ciddi bir yoğunluk yaşanıyor. İsviçre Yumurta Üreticileri Birliği (Gallo Suisse) Başkanı Daniel Würgler, her gün market raflarına yeni ürünlerin geldiğini belirtirken, tüketicilerin tercih konusunda daha esnek olması gerektiğini söylüyor.Özellikle bölgesel (yerel) üretim yumurtalar en hızlı tükenen ürünler arasında yer alıyor. Günün ilerleyen saatlerinde ise marketlerde çoğunlukla ithal yumurtaların kaldığı görülüyor.<h2>Tüketim hızla artıyor</h2>İsviçre’de yumurta tüketimi son yıllarda dikkat çekici şekilde yükseldi. Kişi başına yıllık tüketim 2022’de 186 adetken, 2024’te yaklaşık 198 yumurtaya ulaştı. Bu artışın devam etmesi bekleniyor.Uzmanlara göre bu talep artışı, yalnızca Paskalya dönemine özgü değil. Yumurta artık daha fazla tercih edilen bir gıda haline geldi ve bu trend yıl boyunca devam ediyor.<h2>Yerli üretim yetersiz kalıyor</h2>Artan talep karşısında İsviçre’deki yerli üretim yeterli olmuyor. Sektör temsilcileri, üretimin artırıldığını ancak talep artış hızına yetişmenin mümkün olmadığını belirtiyor. Bu nedenle piyasadaki açığın kapatılması için ithalata başvuruluyor.Ancak uluslararası piyasada da durum kolay değil. Özellikle kuş gribi nedeniyle birçok ülkede üretim ve tedarik zinciri olumsuz etkilenmiş durumda. Bu da ithal yumurtaların hem bulunmasını zorlaştırıyor hem de fiyatlarını yükseltiyor.<h2>Fiyatlar yükselebilir</h2>Uzmanlara göre mevcut koşullar nedeniyle ithal yumurtaların fiyatı, yerli ürünlerle neredeyse aynı seviyeye çıkabilir. Bu durum, önümüzdeki dönemde tüketicilerin daha yüksek fiyatlarla karşılaşabileceği anlamına geliyor.<h2>Panik alımına gerek yok</h2>Sektör temsilcileri, yaşanan yoğunluğa rağmen vatandaşlara panik yapmamaları çağrısında bulunuyor. Yetkililer, kısa süreli ürün eksiklikleri yaşanabileceğini ancak uzun vadede yumurtasız kalınmayacağını vurguluyor.

Paskalya öncesi talep patladı: Yumurtalar hızla tükeniyor

İsviçre’de baharın yaklaşması beklenirken kış yeniden etkisini gösterdi. Ülkenin birçok bölgesinde kar yağışı yeniden başlarken, bazı yerlerde kar taneleri düzlüklere kadar indi. Yetkililer ise özellikle Alpler’de çığ tehlikesine karşı uyarı yaptı.

Otoyollar ağır araçlara kapatıldı

Meteoroloji kurumu, akşam ve gece saatlerinde Alpler’de kar yağışının devam edeceğini açıkladı. Kar sınırının bazı bölgelerde 500 metreye kadar düşebileceği belirtildi. Bu durum özellikle Ticino’nun kuzeyindeki vadilerde etkili olabilir.<h2>Trafikte aksaklıklar yaşandı</h2>Yoğun kar yağışı nedeniyle birçok bölgede trafikte aksaklıklar yaşandı. Federal Doğa Tehlikeleri Portalı (Naturgefahrenportal) geniş bir alanda yoğun kar yağışı tehlikesi ilan etti.Yetkililer, yoğun kar nedeniyle yollarda buzlanma, kar yığınları ve görüş mesafesinde düşüş gibi risklerin arttığını belirtti. Ayrıca kar yükü nedeniyle ağaç dallarının kırılabileceği ve bazı ağaçların devrilebileceği uyarısı yapıldı.<h2>Alpler’de çığ tehlikesi yükseldi</h2>İsviçre’nin birçok alp bölgesinde çığ tehlikesi seviyesi 3 (önemli) olarak açıklandı. Bu risk özellikle şu bölgelerde yüksek:<ul><li>Vaud Alpleri</li><li>Bern Alpleri</li><li>Wallis ve Ticino’nun bazı kesimleri</li><li>Graubünden ve Orta İsviçre’nin bazı bölgeleri</li></ul>İsviçre Kar ve Çığ Araştırma Enstitüsü (SLF) ise Matterhorn’dan Bernina bölgesine kadar uzanan Alp ana hattında çığ tehlikesinin yüksek seviyede olduğunu duyurdu.<h2>Bazı otoyollar ağır araçlara kapatıldı</h2>Kar yağışı ulaşımı da doğrudan etkiledi. Simplon Geçidi yakınındaki A9 otoyolu, yoğun kar nedeniyle tırlar ve römorklu araçlar için iki yönde de geçici olarak kapatıldı.Ayrıca A13 otoyolu üzerinde Thusis-Süd ile Bellinzona-Nord kavşağı arasındaki bölümde de ağır vasıtalara geçiş izni verilmedi.<h2>Bahar kısa süreliğine ara verdi</h2>Meteoroloji uzmanlarına göre kışın geri dönüşü geçici olacak. Tahminlere göre hafta başından itibaren hava sıcaklıklarının yeniden yükselmesi ve bahar havasının tekrar etkili olması bekleniyor.

İsviçre’de kış geri döndü: Kar yağışı ve çığ tehlikesi uyarısı

İsviçre’nin Graubünden kantonuna bağlı Chur kentinde uzun süredir tartışma konusu olan açık uyuşturucu sahnesi için yeni bir çözüm hayata geçiriliyor. 

Radikal çözüm

Şehir yönetimi, özellikle Stadtgarten Parkı’nda toplanan bağımlılar nedeniyle artan sorunlara karşı denetimli bir uyuşturucu tüketim merkezi açmaya hazırlanıyor. Yetkililerin amacı hem bağımlılara daha güvenli bir ortam sağlamak hem de şehir parkındaki açık uyuşturucu kullanımını sona erdirmek.Chur’daki Stadtgarten Parkı yıllardır uyuşturucu bağımlılarının buluşma noktası olarak biliniyor. Yetkililere göre parkta zaman zaman yaklaşık 50 kişi bir araya geliyor ve burada uyuşturucu kullanımı ile küçük çaplı satış faaliyetleri görülüyor. Resmi rakamlar net olmasa da şehir yönetimi Chur’daki bu durumun İsviçre’deki en büyük açık uyuşturucu sahnelerinden biri haline geldiğini düşünüyor.Uzun tartışmalar ve yer arayışının ardından yeni tüketim merkezi için eski bir bowling salonu seçildi. Şehirde toplam 25 farklı yer değerlendirilmişti ancak sonunda eski bowling salonunun bulunduğu alan uygun görüldü. Merkezde farklı uyuşturucu kullanım biçimlerine göre düzenlenmiş odalar bulunacak. İnhalasyon odasında crack gibi maddeler içilebilecek, enjeksiyon odasında ise bağımlılar temiz ve kontrollü bir ortamda uyuşturucu enjekte edebilecek. Merkezde ayrıca dinlenme odaları, duş ve çamaşır alanları ile sosyal destek noktası ve sokak mutfağı da yer alacak. Eğitimli personel olası sağlık sorunlarında müdahale edebilecek.Yeni tüketim merkezi pilot proje olarak başlatılıyor ve üç yıl boyunca uygulanacak. Proje için yaklaşık dört milyon İsviçre frangı bütçe ayrıldı ve bu finansman Chur halkının oylamasıyla kabul edildi. Şehir yönetimi bu sürede merkezin etkisini gözlemleyerek uygulamanın kalıcı olup olmayacağına karar verecek.Uzmanlara göre Chur’daki uyuşturucu sorunlarının son yıllarda daha da büyümesinin en önemli nedenlerinden biri kokain bazlı yeni uyuşturucuların yaygınlaşması. 13 yıldır parkta sosyal çalışma yapan sosyal pedagog Werner Erb, kokainin devreye girmesiyle birlikte parkta daha fazla gerginlik, kavga ve bağırış yaşandığını söylüyor. Ayrıca uyuşturucuya para bulmak için yapılan suçların da arttığını belirtiyor.Parkta uzun süredir bulunan bazı bağımlılar yeni merkez hakkında temkinli yaklaşıyor. Yaklaşık 30 yıldır farklı uyuşturucular kullandığını söyleyen Sascha Berger, yeni merkezi görmek istediğini ancak herkesin bu sistemi kullanıp kullanmayacağından emin olmadığını dile getiriyor. Berger, “Biz Graubünden’liler biraz inatçıyız” diyerek bağımlıların alışkanlıklarını değiştirmesinin kolay olmayabileceğini ifade ediyor.Chur Belediye Meclis Üyesi Patrik Degiacomi’ye göre projenin iki temel amacı var: bağımlıların sağlık ve sosyal durumunu stabilize etmek ve şehirde kamu düzenini yeniden sağlamak. Yetkililer ilk aşamada bağımlılara yeni merkezi tanımaları ve kullanmaları için zaman tanıyacak. Daha sonra ise polisle birlikte parkta uyuşturucu kullanımı ve küçük çaplı satışlara karşı daha sıkı önlemler alınacak. Uzun vadede hedef ise Stadtgarten Parkı’nı yeniden tüm vatandaşların güvenle kullanabileceği bir alan haline getirmek.

Chur’da uyuşturucu kullanıcıları için denetimli tüketim merkezi açılıyor

İsviçre’de HIV enfeksiyonunu önlemek için kullanılan PrEP (Pre-Exposure Prophylaxis) adlı ilaçta ülke genelinde ciddi bir tedarik sıkıntısı yaşanıyor. 

PrEP stokları tükeniyor

Haftalardır devam eden ilaç eksikliği nedeniyle sağlık kuruluşları ve uzmanlar kullanıcıları daha dikkatli tüketim ve dayanışma çağrısı yapmaya davet ediyor.Uzmanlara göre İsviçre’de binlerce kişi HIV’e karşı korunmak için PrEP kullanıyor. Ancak son haftalarda özellikle jenerik ilaçların piyasada bulunamaması nedeniyle kullanıcılar ilaca erişmekte zorlanıyor.<h2>Kullanıcılara dayanışma çağrısı</h2>İlaç sıkıntısı nedeniyle sosyal medya ve bilgilendirme bültenleri aracılığıyla PrEP kullanan kişilere çağrı yapılıyor. Kullanıcıların, kriz süresince ilaç tüketimini azaltmaları veya stoklarını ihtiyaç sahipleriyle paylaşmaları isteniyor.Uzmanlar, PrEP kullanımının geçici olarak durdurulmasının sağlık açısından doğrudan bir risk oluşturmadığını ancak bu süreçte HIV’e karşı koruyucu etkinin ortadan kalktığını hatırlatıyor.<h2>Doktorlara da yeni öneriler yapıldı</h2>İsviçre AIDS Yardım Kurumu (Aids-Hilfe Schweiz) yalnızca kullanıcıları değil, sağlık çalışanlarını da uyardı. Kurum, doktorlardan mevcut stokların daha uzun süre yetebilmesi için her hasta için yalnızca bir kutu ilaç yazmalarını talep ediyor.Ülke genelinde ilacın bulunduğu yerlerin sayısı oldukça azalmış durumda. Bu nedenle hastalara, ilacı temin ettikleri merkezlerle iletişim halinde kalmaları ve gerekirse alternatif çözümler için danışmanlık almaları öneriliyor.<h2>Geri ödeme sistemi sorunu büyütüyor</h2>İsviçre’de PrEP ilacı Temmuz 2024’ten bu yana belirli koşullar altında zorunlu sağlık sigortası tarafından karşılanıyor. Ancak geri ödeme şartları oldukça sınırlı.Sigorta yalnızca şu durumlarda ödeme yapıyor:<ul><li>Kişinin HIV’e yakalanma riskinin yüksek olması</li><li>İlacın aylık maliyetinin 72 frankı geçmemesi</li></ul>Bu fiyat, piyasadaki jenerik ilaca ait. Ancak şu anda eksikliği yaşanan ilaç da tam olarak bu jenerik ürün.<h2>Alternatif ilaç var ama çok pahalı</h2>PrEP’in orijinal versiyonu piyasada bulunabiliyor. Ancak bu ilacın aylık maliyeti 544 İsviçre frangına kadar çıkıyor ve sağlık sigortası tarafından karşılanmıyor.Bu nedenle birçok kullanıcı için tek seçenek ya dayanışma yoluyla ilaç paylaşmak ya da yurt dışından jenerik ilaç temin etmek oluyor.<h2>İsviçre’de tek üretici bulunuyor</h2>PrEP’in İsviçre’de kullanılan jenerik versiyonu yalnızca Mepha adlı ilaç şirketi tarafından üretiliyor. Alternatif üreticilerin olmaması da tedarik sorununu büyüten önemli faktörlerden biri olarak görülüyor.Şirket, tedarik sorununu Nisan ayı sonuna kadar çözmeyi umduklarını açıkladı. Ancak Cenevre Üniversite Hastanesi yetkililerine göre ilaç sıkıntısının Haziran ayına kadar devam etmesi de mümkün.

İsviçre’de HIV’i önleyen ilaçta büyük kriz

Glarus Türk Birliği Derneği’nin geleneksel iftar programı, 15 Mart Pazar günü Netstal’da bulunan dernek merkezinde yoğun katılımla gerçekleştirildi. Ramazan ayının manevi atmosferinde düzenlenen programa bölgedeki vatandaşların yanı sıra önemli kurum temsilcileri de katıldı.

Geleneksel iftar programı

Dernek Başkanı Seyfettin Eryılmaz ve yönetim kurulu üyelerinin ev sahipliğinde gerçekleşen programa; Din İşleri Müşaviri Vekili Bilal Yıldız, İsviçre Türk Toplumu (İTT) Başkanı Suat Şahin, İsviçre Türk Diyanet Vakfı Genel Müdürü Zafer Terkeşli ve İsviçre Türk Federasyonu Başkanı İrfan Okutan da iştirak etti.<h2>“Kültürel ve Dini Değerlerimizi Yaşatmaya Devam Ediyoruz”</h2>Programda iftar yemeğinin ardından açılış konuşmasını yapan Dernek Başkanı Seyfettin Eryılmaz, davete katılan misafirlere teşekkür ederek Ramazan ayının birlik ve beraberliği güçlendiren önemli bir zaman olduğunu vurguladı.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/96e7a73d91fc516ecabf1910b.png" width="1024" height="576"></figure>Eryılmaz, dernek olarak kültürel ve dini değerleri yaşatmaya yönelik çalışmalarını sürdürdüklerini belirterek şu ifadeleri kullandı:“Bu mübarek ayda sizleri burada ağırlamaktan büyük mutluluk duyuyoruz. Etkinliğin hazırlanmasında emek veren başta kadın kolları üyelerimiz olmak üzere herkese teşekkür ediyorum.”Eryılmaz ayrıca İsviçre Türk Diyanet Vakfı ile güçlü bir iş birliği içerisinde olduklarını belirterek, vakıf yöneticilerine bugüne kadar vermiş oldukları desteklerinden dolayı teşekkür etti.<h2>Türk Toplumunun Birliği Vurgulandı</h2>Programda söz alan İsviçre Türk Toplumu (İTT) Başkanı Suat Şahin, organizasyon için dernek yönetimine teşekkür ederek özellikle kadın kollarının emeklerine dikkat çekti.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/96e7a73d91fc516ecabf1910d.png" width="1024" height="576"></figure>Şahin, İsviçre’de yaşayan Türk toplumunun birlik ve dayanışma içinde olması gerektiğini belirterek şunları söyledi:“İsviçre’deki varlığımız her geçen gün güçleniyor. Birlik içinde kalarak hem dinimize hem de ülkemize hizmet etmeye devam etmeliyiz. İTT olarak her zaman yanınızda olacağımızı bilmenizi isterim.”<h2>“Birlikten Güç Doğar”</h2>İsviçre Türk Federasyonu Başkanı İrfan Okutan da yaptığı konuşmada, böylesi anlamlı bir iftar sofrasında bir araya gelmenin önemine değindi.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/96e7a73d91fc516ecabf1910f.png" width="1024" height="576"></figure>Okutan, Türk toplumunun birlik içinde hareket etmesinin önemine dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu:“Birlikten güç doğar ilkesiyle hareket ettiğimiz sürece aşamayacağımız hiçbir zorluk yoktur. Yıllar önce tanıdığımız gençlerin bugün derneklerde yöneticilik yaparak toplumu bir araya getirmesi bizleri ayrıca memnun ediyor.”Okutan ayrıca yaklaşan Kadir Gecesi ve Ramazan Bayramı dolayısıyla katılımcıların kandilini ve bayramını tebrik etti.<h2>“Camiler Hayatımızın Merkezinde Olmalı”</h2>Din İşleri Müşaviri Vekili Bilal Yıldız ise konuşmasında Ramazan ayının birlik ve kardeşliği pekiştiren önemli bir zaman dilimi olduğunu ifade etti.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/96e7a73d91fc516ecabf1910e.png" width="1024" height="576"></figure>Bu yıl Ramazan temasının “Cami ve Hayat” olduğunu belirten Yıldız, camilerin sadece ibadet edilen mekânlar değil aynı zamanda toplumun bir araya geldiği, dayanışmanın güçlendiği merkezler olduğunu söyledi.“Camilerimiz; dinimizi, kültürümüzü öğrendiğimiz, birbirimizi daha yakından tanıdığımız ve sorunlarımızı paylaştığımız önemli mekânlardır. Özellikle Avrupa’da varlığımızı sürdürebilmek için camilerimize sahip çıkmamız büyük önem taşıyor.” dedi.<h2>Program Sohbetlerle Devam Etti</h2>Konuşmaların ardından protokol konuklarına hazırlanan hediyeler takdim edildi. Tatlı ve çay ikramıyla devam eden programda davetliler sohbet ederek gece geç saatlere kadar dernek merkezinde bir arada vakit geçirdi.Glarus Türk Birliği’nin düzenlediği iftar programı, Ramazan ayının manevi atmosferinde birlik, dayanışma ve kardeşlik duygularının pekiştiği anlamlı bir buluşma olarak hafızalarda yer aldı.

Glarus Türk Birliği iftarında birlik ve dayanışma mesajları verildi


İsviçre’de henüz çok yaygın olmayan balo kültürü, Zürih’te düzenlenecek yeni ve gösterişli bir etkinlikle gündeme geliyor. Ünlü The Dolder Grand otelinde bu yıl ilk kez düzenlenecek olan “Zurich Ball”, iş dünyası ve kültür çevrelerinden seçkin isimleri bir araya getirmeyi hedefliyor.

High-Society gecesi

Organizatörlerin açıklamasına göre etkinlik 21 Kasım 2026 tarihinde Zürih’in ünlü beş yıldızlı oteli The Dolder Grand’da gerçekleştirilecek.<h2>İsviçreli girişimcilerden yeni sosyal etkinlik</h2>Balo fikrinin arkasında üç tanınmış İsviçreli girişimci bulunuyor: Florin Lanz, Tobias Reichmuth ve Samuel Manz. Organizatörler, etkinliğin yalnızca bir eğlence gecesi değil, aynı zamanda iş dünyası, kültür ve sosyal sorumluluğun buluştuğu bir platform olmasını hedefliyor.Yatırımcı Tobias Reichmuth, etkinliğin amacını şu sözlerle açıklıyor: Zürih Balosu’nun, girişimcilik, kültür ve toplumsal sorumluluğun doğal bir şekilde buluştuğu bir ortam yaratması hedefleniyor.<h2>250 seçkin davetli katılacak</h2>Organizatörler, etkinliğin büyük bir kitleye açık olmayacağını özellikle vurguluyor. Yaklaşık 250 davetlinin katılması beklenen baloya iş insanları, yatırımcılar, sanat dünyasından isimler ve uluslararası konuklar davet edilecek.Programda klasik balo açılışı, Viyana tarzı dans, gala yemeği ve networking etkinlikleri yer alacak. Katılımcılar için resmi kıyafet zorunlu olacak. Erkeklerin black tie, kadınların ise uzun balo elbisesi giymesi bekleniyor.<h2>Genç girişimcilere özel ödül verilecek</h2>Gecenin en dikkat çeken bölümlerinden biri ise “Zurich Next Generation Entrepreneur Award” ödülü olacak. Bu ödül, genç bir girişimciyi veya girişimciyi onurlandırmak amacıyla verilecek.Kazanan isim, ekonomi ve kültür alanından bağımsız bir jüri tarafından seçilecek. Ödülün sahibi ayrıca Engadin’de girişimcilik koçluğu içeren özel bir hafta sonu programına katılma hakkı kazanacak.<h2>Katılım ücretleri de dikkat çekiyor</h2>Etkinliğe katılım için bireysel davetlerin yanı sıra sınırlı sayıda bilet başvurusu yapılabilecek.Program kapsamında davetliler için şampanyalı bir karşılama kokteyli, çok aşamalı gala yemeği, canlı eğlence ve gece sonrası parti düzenlenecek.Fiyatlar ise oldukça yüksek: 10 kişilik bir masa için 8500 İsviçre frangı, bireysel katılım için ise yaklaşık 900 frank talep ediliyor.Organizatörler, etkinliğin Zürih’in uluslararası iş ve kültür merkezi kimliğini vurgulayan bir “sosyal vitrin” olmasını amaçladıklarını belirtiyor.

Zürih’te lüks balo hazırlığı: Dolder Grand’da seçkin davet

Türkiye’nin ve dünyanın sayılı tarihçilerinden Prof. Dr. İlber Ortaylı, 78 yaşında İstanbul’da yaşamını yitirdi. Akademisyen, tarihçi ve yazar kimliğiyle tanınan Ortaylı’nın bir süredir tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybettiği bildirildi.

Tarih dünyası yasta

Uzun yıllardır diyabet ve böbrek rahatsızlığı bulunan Ortaylı’nın son günlerde yoğun bakımda tedavi gördüğü ve entübe edildiği açıklanmıştı. Vefat haberi, hem akademi dünyasında hem de geniş bir okuyucu kitlesi arasında büyük üzüntü yarattı.<h2>Mülteci kampında başlayan bir hayat</h2>İlber Ortaylı, 21 Mayıs 1947’de Avusturya’da bir mülteci kampında dünyaya geldi. Ailesi, Sovyetler Birliği lideri Josef Stalin dönemindeki baskılardan kaçarak Avrupa’ya sığınmıştı. Kırım Türkü olan anne ve babası, Ortaylı doğduktan iki yıl sonra Türkiye’ye göç etti.Türkiye’de büyüyen Ortaylı, eğitim hayatına İstanbul’daki Avusturya Lisesinde başladı, liseyi ise Ankara Atatürk Lisesinde tamamladı. 1970 yılında Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümünden mezun oldu.<h2>Dünyanın birçok üniversitesinde ders verdi</h2>Ortaylı, akademik kariyerinin önemli bir bölümünü yurt dışında geçirdi. Yüksek lisans çalışmalarını, Türk tarihçiliğinin en önemli isimlerinden Prof. Dr. Halil İnalcık ile birlikte Chicago Üniversitesinde yaptı.Akademik hayatı boyunca Viyana, Berlin, Paris, Princeton, Moskova, Münih, Strasbourg, Sofya, Cambridge, Oxford ve Tunus gibi dünyanın birçok önemli üniversitesinde misafir öğretim üyesi olarak dersler verdi, seminerler düzenledi ve konferanslara katıldı.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/96e7a73d91fc516ecabf19100.png" width="1024" height="576"></figure><h2>Profesörlükten müze müdürlüğüne</h2>1989 yılında Türkiye’ye dönen Ortaylı profesör oldu. Uzun yıllar Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’nde İdare Tarihi Anabilim Dalı Başkanlığı görevini yürüttü. Daha sonra Galatasaray Üniversitesi ve Bilkent Üniversitesi’nde öğretim üyeliği yaptı.2005 yılında ise Türkiye’nin en önemli kültürel kurumlarından biri olan Topkapı Sarayı Müzesi’nin müdürlüğüne getirildi. Yaş haddinden emekli olana kadar yaklaşık yedi yıl bu görevde kaldı. Bu dönemde televizyon programlarıyla geniş kitleler tarafından tanınan bir isim haline geldi.<h2>Sivri dili ve mizahıyla hafızalara kazındı</h2>İlber Ortaylı, yalnızca akademik çalışmalarıyla değil nükteli ve doğrudan konuşan üslubuyla da tanınıyordu. Televizyon programlarında sorulan sorulara zaman zaman sert ama mizahi yanıtlar vermesi, onu halk arasında daha da popüler hale getirdi.Bilgisayarla arası iyi olmadığı bilinen Ortaylı’nın birçok kitabı, ses kaydı alınarak editörler tarafından yazıya döküldü. Buna rağmen tarih alanında 50’den fazla kitaba ve sayısız makaleye imza attı.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/96e7a73d91fc516ecabf19101.png" width="1024" height="576"></figure><h2>Çok satan kitaplara imza attı</h2>Ortaylı’nın eserlerinin büyük bölümü Osmanlı ve Cumhuriyet tarihi üzerineydi. En çok ilgi gören kitaplarından biri olan “Bir Ömür Nasıl Yaşanır?”, uzun süre Türkiye’de çok satanlar listesinde yer aldı.Bunun yanı sıra “Gazi Mustafa Kemal Atatürk”, “Cumhuriyet’in Doğuşu”, “Fatih Sultan Mehmed”, “İstanbul’dan Sayfalar” ve “Avrupa ve Biz” gibi pek çok önemli eserin de yazarıydı.<h2>Ulusal ve uluslararası birçok ödül aldı</h2>İlber Ortaylı, akademik kariyeri boyunca çok sayıda ödüle layık görüldü.2017 yılında Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Büyük Ödülünü aldı. Bunun yanı sıra Aydın Doğan Ödülü, Avrupa ile Akdeniz Arasında Lazio Ödülü ve Rusya tarafından verilen Puşkin Madalyası da kazandığı ödüller arasında yer aldı.<h2>Türkiye’nin “yaşayan tarihi” olarak anıldı</h2>Derin tarih bilgisi, akademik çalışmaları ve toplumla kurduğu güçlü iletişim sayesinde Ortaylı, birçok kişi tarafından “yaşayan tarih” olarak tanımlanıyordu.Renkli kişiliği, keskin zekâsı ve geniş kültürüyle tanınan İlber Ortaylı, ardında hem akademik dünyada hem de toplum hafızasında güçlü bir miras bırakarak hayata veda etti.

Bir tarihçiden fazlası: İlber Ortaylı hayatını kaybetti

İsviçre’de plastik atıkların daha fazla geri dönüştürülmesini hedefleyen yeni düzenleme tartışma yarattı. Federal hükümetin planına göre yakında yürürlüğe girecek ambalaj yönetmeliği ile ülke genelinde plastik atıklar için tek tip bir toplama sistemi kurulacak.

Uzaktan ısıtmayı etkiler mi?

Bu sistem sayesinde yılda 100 bin tona kadar plastik atığın geri dönüşüme kazandırılabileceği öngörülüyor.Ancak bazı vatandaşlar bu planın başka bir soruna yol açabileceğini düşünüyor. İsviçre’de çöplerin büyük bölümü çöp yakma tesislerinde (KVA – Kehrichtverbrennungsanlagen) yakılıyor ve bu tesislerde oluşan ısı şehirlerin uzaktan ısıtma sistemlerinde (Fernwärme) kullanılıyor. Plastik atıkların geri dönüşüme gitmesi halinde yakılacak çöp miktarının azalacağı ve bunun da ısı üretimini etkileyebileceği endişesi dile getiriliyor.<h2>Çöp yakma tesislerinden açıklama</h2>İsviçre Atık Değerlendirme Tesisleri Birliği VBSA bu endişelerin abartılı olduğunu söylüyor. Birliğin direktörü Robin Quartier, plastik geri dönüşümünün çöp yakma tesislerinin kapasitesini ciddi şekilde etkilemeyeceğini belirtti.Quartier’e göre İsviçre’de çöp yakma tesisleri yılda yaklaşık 4 milyon ton atık yakıyor. Bu nedenle geri dönüşümle toplanabilecek 100 bin ton plastik, toplam atık miktarına kıyasla oldukça küçük bir pay oluşturuyor.<h2>Ek ısı için ayrı sistem var</h2>Bazı vatandaşlar özellikle kış aylarında uzaktan ısıtma sistemlerinin zarar görebileceğinden endişe ediyor. Çünkü çok soğuk günlerde çöp yakma tesisleri mevcut ısıyı karşılamakta zorlanabiliyor.VBSA’ya göre bu noktada da bir yanlış anlaşılma var. Çöp yakma tesislerinin fırınlarında ek petrol veya gaz yakılmıyor. Bunun yerine, çok soğuk günlerde devreye giren ayrı bir ısı üretim sistemi bulunuyor.Bu sistem, gerekli olduğunda ek ısı üreterek uzaktan ısıtma ağını destekliyor.<h2>Hükümet geri dönüşüme öncelik veriyor</h2>İsviçre Federal Çevre Dairesi (Bafu) de plastik geri dönüşümünün çevresel açıdan önemli olduğunu vurguluyor. Kuruma göre plastik ambalajlar yüksek kaliteli bir geri dönüşüm potansiyeline sahip ve yakılmak yerine geri dönüştürülmeleri çevre için daha faydalı.Yetkililer ayrıca çöp yakma tesislerinin temel görevinin atıkları çevreye zarar vermeden bertaraf etmek olduğunu hatırlatıyor. Bu süreçte ortaya çıkan ısının enerji olarak kullanılmasının faydalı olduğu ancak bunun geri dönüşüm hedeflerinin önüne geçmemesi gerektiği belirtiliyor.

İsviçre’de yeni plastik toplama sistemi tartışma yarattı

ABD Başkanı Donald Trump, İran’daki Güney Pars doğalgaz sahasına yönelik saldırının İsrail tarafından gerçekleştirildiğini, bu olayda ABD ile Katar’ın herhangi bir rolünün bulunmadığını açıkladı.

Katar gerilimi

Trump, İran’ın Katar’ı hedef almaması halinde İsrail’in Güney Pars’taki tesislere yeni saldırılar düzenlemeyeceğini ifade etti. Ancak Tahran’ın Doha’ya yönelik bir adım atması durumunda ABD’nin söz konusu tesisleri hedef alacağı uyarısında bulundu.Truth Social hesabından paylaşım yapan Trump, ABD’nin bu saldırıdan önceden haberdar olmadığını ve Katar’ın da olayla hiçbir bağlantısının bulunmadığını vurguladı.İsrail’in Orta Doğu’daki gelişmelere duyduğu tepki nedeniyle İran’daki Güney Pars sahasını hedef aldığını öne süren Trump, saldırıda tesisin görece küçük bir bölümünün zarar gördüğünü savundu.Öte yandan İsrail, saldırının sorumluluğunu resmi olarak üstlenmedi. Ancak The Wall Street Journal ve Axios gibi kaynaklara göre Trump’ın, İsrail’in dünyanın en büyük doğalgaz sahalarından biri olan bölgeye yönelik planlarından önceden haberdar olduğu ve bu planı desteklediği iddia edildi.İran ile Katar’ın ortak kullandığı Güney Pars sahası, iki ülke açısından stratejik önem taşıyor.Daha önce İran, İsrail’in aynı bölgedeki tesislere saldırı düzenlediğini ve bunun ABD-İsrail ile yaşanan gerilimi tırmandırarak petrol fiyatlarını yükselttiğini açıklamıştı.Tahran yönetimi, buna karşılık olarak Körfez bölgesindeki enerji altyapılarını hedef alacağını duyurmuş, Suudi Arabistan’a füze saldırısı gerçekleştirmiş ve Katar’daki Ras Laffan Sanayi Şehri’ni vurmuştu.Doha yönetimi ise İsrail’i “tehlikeli ve sorumsuz” bir saldırı gerçekleştirmekle suçlayarak kınadı. Ayrıca İran’ın eylemlerini uluslararası hukukun açık ihlali olarak nitelendirip iki İranlı diplomatı sınır dışı etmekle suçladı.Trump, İran’ın Katar’daki LNG tesislerinin bir bölümünü hedef aldığını ileri sürerek, “İran akıl dışı bir şekilde masum bir ülke olan Katar’a saldırırsa, ABD, İsrail’in desteği olsun ya da olmasın, Güney Pars Gaz Sahası’nı tamamen yok edecek güçte karşılık verir” ifadelerini kullandı.

Trump İran’ı Katar konusunda sert uyardı 

İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının ardından ortaya çıkan bölgesel gelişmeleri ve bunların uluslararası yansımalarını ele aldı.

Kritik İran-AB görüşmesi

Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, iki yetkili söz konusu konuları telefon görüşmesiyle değerlendirdi.Görüşmede, taraflar saldırıların ardından bölgede yaşanan gelişmeler ile bu durumun hem bölgesel hem de küresel ölçekte doğurabileceği sonuçlar üzerinde durdu.Erakçi, ABD ve İsrail’in İran’da hastaneler, okullar, altyapı tesisleri ve yerleşim alanlarını hedef aldığını belirterek, tüm ülkelerin bu eylemleri kınaması gerektiğini ifade etti. İran’ın toprak bütünlüğünü ve ulusal egemenliğini koruma konusunda kararlı olduğunu vurguladı.Bazı Avrupa ülkeleri ile üst düzey AB yetkililerinin saldırılar karşısındaki tutumunu “ikircikli ve yanıltıcı” olarak değerlendiren Erakçi, ABD ve İsrail’e verilecek herhangi bir desteğin İran halkına karşı işlenen suçlara ortak olmak anlamına geleceğini dile getirdi.Hürmüz Boğazı’ndaki deniz taşımacılığında yaşanan aksaklıkların da bu çatışmanın sonucu olduğunu belirten Erakçi, Avrupa Birliği ve Avrupa ülkelerinin gerçekten bölgedeki barış ve güvenliği önemsiyorsa saldırgan taraflara baskı yapması ve askeri operasyonların durdurulması için çaba göstermesi gerektiğini söyledi.Kallas ise çatışmanın güvenlik, insani ve ekonomik etkilerinden duyduğu endişeyi ifade ederek, Avrupa Birliği’nin savaşın bir an önce sona ermesi yönündeki tutumunu yineledi.

İran ve AB bölgedeki gelişmeleri telefonda değerlendirdi

ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, 28 Şubat’ta ABD ve İsrail’in İran’a başlattığı saldırıların ardından gemi trafiğinin ciddi şekilde azaldığı Hürmüz Boğazı’yla ilgili görüşlerini paylaştı.

Hürmüz Boğazı

Trump, “İran Terör Devleti’nden geriye kalanlar tamamen yok edildiğinde ve Hürmüz Boğazı’nın kontrolü, burayı kullanan ülkelere verilirse, tepkisiz görünen müttefiklerimiz bazılarını hızla harekete geçirir” ifadesini kullandı. Öte yandan Trump, ABD’nin söz konusu boğazı kullanmadığını da vurguladı.İran’a yönelik saldırılar, Tahran ve Washington arasındaki müzakereler sürerken 28 Şubat’ta başlatıldı. İran, İsrail ve ABD üslerinin bulunduğu Katar, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Bahreyn gibi bazı bölge ülkelerine karşılık saldırılar düzenledi.ABD-İsrail operasyonlarında, İran’ın dini lideri Ali Hamaney ile çok sayıda üst düzey yetkilinin hayatını kaybettiği bildirildi. İranlı yetkililer, saldırılarda ölü sayısının 1.348’i, yaralı sayısının ise 17 bini aştığını açıkladı.

Trump: Hürmüz Boğazı kontrolü, müttefikleri harekete geçirir

ABD Başkanı Donald Trump, İran’a karşı yürütülen savaşın bu hafta bitmeyecek olsa da “çok yakında” sona ereceğini açıkladı. Trump, İran’ın askeri kapasitesini büyük ölçüde yok ettiklerini savunarak, “Sanmıyorum ama yakında bitecek.

Savaş açıklaması

O zaman dünya daha güvenli bir yer olacak. Yakında bu iş bitecek.” ifadelerini kullandı. Trump, Başkan Yardımcısı JD Vance ile birlikte Oval Ofis’te bir başkanlık kararnamesi imza töreni sırasında soruları yanıtladı. Hürmüz Boğazı üzerinden enerji tedarik zincirinin etkilenmemesi için ilgili ülkelere seslenen Trump, askeri olarak ABD’ye destek olmaları çağrısında bulundu. Çin, Japonya ve Güney Kore gibi ülkelerin enerji ihtiyaçlarının büyük bölümünü buradan karşıladığını belirten Trump, “Onların bize sadece teşekkür değil, aynı zamanda yardım da etmesi gerekir. Beni şaşırtan şey buna istekli olmamaları. Ancak bize destek veren bazı ülkeler var, yakında isimlerini açıklayacağım.” dedi.ABD’nin İran’a ait onlarca mayın gemisini vurduğunu ancak boğazda hâlâ mayın olup olmadığını bilmediklerini belirten Trump, bu ihtimalin bile milyar dolarlık gemilere sahip ülkeleri endişelendirdiğini söyledi. Trump, İran’la savaşın bir hafta içinde bitip bitmeyeceği sorusuna, “Sanmıyorum ama yakında bitecek.” yanıtını verdi ve bu savaşın aksi hâlde nükleer bir krize dönüşebileceğini savundu.Trump, İran’ın nükleer silah elde etmesi hâlinde önce İsrail’i sonra tüm Orta Doğu’yu vuracağını ifade ederek, “Orta Doğu’yu ele geçirmek istedikleri için savaş beklenmeyen ülkelere bile binlerce füze fırlatıyorlar.” yorumunu yaptı. İran’ın Körfez ülkelerine saldırması konusunda şaşkınlık yaşadıklarını belirten Trump, “Hiçbir uzman bunun olacağını tahmin edemezdi. Bilsek de yapmamız gerekeni yapmak zorundaydık.” dedi.Trump, İran sürecini “büyük bir satranç oyunu” olarak nitelendirip, İran’ın zeki hamleler yaptığını ve bunları gözlemlediğini aktardı. İran’ın yeni lideri Mücteba Hamaney’in ölmüş olabileceği veya ağır yaralandığı ihtimali sorusuna Trump, “Orada kiminle konuşacağımızı bilmiyoruz çünkü liderlerinin çoğu öldü.” yanıtını verdi. Buna rağmen ABD, İranlı yetkililerle görüşmeleri sürdürdüğünü açıkladı.ABD ve İsrail, Tahran ile Washington arasında müzakereler sürerken 28 Şubat’ta İran’a askeri saldırı düzenledi. İran da İsrail’in yanı sıra ABD üslerinin bulunduğu Katar, BAE ve Bahreyn’de belirlediği hedeflere saldırıyla karşılık verdi. ABD-İsrail saldırılarında İran lideri Ayetullah Ali Hamaney ile çok sayıda üst düzey yetkili öldü. İranlı yetkililere göre, saldırılarda ölü sayısı 1.348’i, yaralı sayısı ise 17 bini geçti.

Hürmüz Boğazı ve İran savaşıyla ilgili Trump’tan açıklama

İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, son günlerde batı medyasında yer alan ve Tahran yönetiminin ABD ile doğrudan temas hâlinde olduğu iddialarına yanıt verdi.

İran’dan net açıklama

Erakçi, ABD merkezli sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump’ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile son temasın ABD-İsrail saldırılarından önce gerçekleştiğini belirtti. Erakçi, “Bunun aksine ortaya atılan her türlü iddia, yalnızca petrol tüccarlarını ve kamuoyunu yanıltmaya yöneliktir.” ifadelerini kullandı.Daha önce ABD merkezli Axios internet sitesi, ismini açıklamadığı kaynaklara dayanarak, İran Dışişleri Bakanı Erakçi ile Trump’ın Özel Temsilcisi Witkoff arasında doğrudan iletişim bulunduğunu öne sürmüştü.

İran Dışişleri Bakanı, İran'ın ABD ile iletişimde olduğu iddialarını yalanladı

Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, ülkesinin Hürmüz Boğazında yürütülmesi planlanan uluslararası bir askeri operasyona katılmayacağını yineledi.

Diplomasi vurgusu

Wadephul, Almanya’da yayımlanan Bericht aus Berlin programında yaptığı açıklamada, Berlin yönetiminin söz konusu çatışmanın tarafı olma niyetinde olmadığını vurguladı. “Yakın zamanda bu çatışmanın aktif bir unsuru olacak mıyız? Hayır,” ifadelerini kullandı.Alman hükümetinin bu konudaki tavrının açık olduğunu belirten Wadephul, bu yaklaşımın Başbakan Friedrich Merz ve Savunma Bakanı Boris Pistorius tarafından da net biçimde dile getirildiğini söyledi.Dışişleri Bakanı, Almanya’nın olası bir diplomatik müzakere sürecinde rol almak istediğini ifade ederek Hürmüz Boğazı’nda kalıcı güvenliğin ancak diplomatik girişimler ve İran ile yürütülecek görüşmeler sayesinde sağlanabileceğini belirtti.Wadephul ayrıca Avrupa Birliğinin Kızıldeniz’de seyrüsefer güvenliğini desteklemek amacıyla başlattığı Aspides Misyonunun beklenen sonuçları vermediğini dile getirdi.Bu operasyonun Hürmüz Boğazı’na genişletilmesinin güvenliği gerçekten artırıp artırmayacağı konusunda şüpheleri olduğunu söyleyen Wadephul, Avrupa için hayati öneme sahip ticari taşımacılığın büyük bölümünün normalde Kızıldeniz üzerinden yapılması gerektiğini, ancak Aspides misyonunun sınırlı etkisi nedeniyle bunun gerçekleşemediğini ifade etti.Wadephul, petrol fiyatlarının ancak bölgedeki çatışmaların sona ermesiyle yeniden dengelenebileceğini de sözlerine ekledi.

Almanya Hürmüz Boğazı’nda askeri operasyona katılmayacağını açıkladı

Donald Trump, İran’la yaşanan savaşın küresel enerji piyasalarında yarattığı krizin ardından, petrol taşımacılığının güvenliğini sağlamak amacıyla Hürmüz Boğazının denetlenmesi için uluslararası bir koalisyon kurulmasını önerdi.

Boğaz krizi

ABD Başkanı, bu girişime katılmaları için yedi ülkeye çağrı yaptığını açıkladı. Pazar günü yaptığı açıklamada Trump, İran’ın saldırıları nedeniyle petrol tankerlerinin geçişinin tehlikeye girdiğini belirterek, bazı ülkelerden savaş gemileri ve askeri unsurların tankerleri korumak üzere görevlendirilmesini istedi.Küresel petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği stratejik su yolunda yaşanan gerilim nedeniyle Washington yönetimi, enerji arzının kesintiye uğramasını önlemek için yeni bir güvenlik mekanizması oluşturmayı hedefliyor. Trump, bu girişime dahil edilmesi planlanan Orta Doğu petrolüne bağımlı ülkelerin isimlerini açıklamadı.Başkan Trump, gazetecilere Air Force One uçağında yaptığı açıklamada, söz konusu deniz yolunun ABD’nin petrol ihtiyacı açısından kritik olmadığını savundu. Buna karşılık, “Bu ülkelerin gelip kendi çıkarlarını korumaları gerekiyor. Çünkü burası aslında onların enerji güvenliği için hayati,” ifadelerini kullandı.Trump daha önce Çin, Fransa, Japonya, Güney Kore ve İngiltereyi ABD güçleriyle birlikte boğazın güvenliğini sağlamak için iş birliğine davet etmişti.Öte yandan Abbas Arakçi, çeşitli ülkelerin gemileri için güvenli geçiş talebinde bulunduğunu açıkladı. İranlı diplomat, bu konuda son kararın askeri yetkililere ait olduğunu belirterek bazı gemilerin geçişine izin verildiğini, ancak boğazın “ABD ve müttefikleri dışında kalan ülkeler için açık olduğunu” söyledi.Trump’ın girişimi kapsamında adı geçen bazı ülkeler konuya temkinli yaklaşıyor. ABD Enerji Bakanı Chris Wright, Washington yönetiminin ilgili ülkelerle görüşmeler yürüttüğünü ve özellikle Çin’in enerji akışının yeniden sağlanması konusunda yapıcı rol üstlenmesini beklediklerini ifade etti.Çin’in Washington Büyükelçiliği Sözcüsü Liu Pengyu ise tüm tarafların istikrarlı ve kesintisiz enerji arzının sağlanması için sorumluluk taşıdığını belirterek, gerilimi azaltmak amacıyla temasların sürdürüleceğini açıkladı.Güney Kore Dışişleri Bakanlığı da Trump’ın çağrısını not ettiklerini ve konuyu ABD ile koordinasyon içinde değerlendireceklerini duyurdu.Trump’ın ayrıca Sanae Takaichi ile Beyaz Saray’da yapacağı görüşmede bu konuyu doğrudan gündeme getirmesi bekleniyor. Emmanuel Macron ise daha önce yaptığı açıklamada Avrupa ve Asya’daki ortaklarla olası bir uluslararası görev için temas halinde olduklarını, ancak böyle bir girişimin çatışmaların yatışmasıyla mümkün olabileceğini ifade etmişti.Trump’ın Keir Starmer ile de konuyu görüştüğü bildirildi. Ancak ABD Başkanı, Londra’nın koalisyona katılma konusunda çekinceleri olabileceğini söyledi.Bu arada savaşın 17. gününe girilirken ABD ve İsrailin İrana yönelik saldırılarının sürdüğü bildirildi. ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, Pentagon’da yaptığı açıklamada İran’ın füze saldırılarında yaklaşık yüzde 90 oranında düşüş yaşandığını, insansız hava aracı saldırılarının ise yüzde 95 oranında azaldığını söyledi.İsrail ordusu adına konuşan Effie Defrin de İran’a ait füze altyapısının önemli bir kısmının hedef alındığını belirtti. Defrin, balistik füze rampalarının yüzde 70’inden fazlasının devre dışı bırakıldığını ve İsrail’e yönelen tüm insansız hava araçlarının hava kuvvetleri tarafından engellendiğini öne sürdü.Buna karşın İran’ın İsrail’e yönelik füze ve insansız hava aracı saldırılarını sürdürdüğü bildiriliyor. Bu saldırıların bazı Körfez ülkelerinde altyapı ve enerji tesislerini de hedef aldığı ifade edildi.İran Sağlık Bakanlığı’na göre savaşın başlamasından bu yana ülkede 1300’den fazla kişi hayatını kaybetti ve ölenlerin en az 445’ini kadınlar ile çocuklar oluşturuyor.İsrailde ise İran’ın füze saldırılarında 12 kişi hayatını kaybetti, onlarca kişi yaralandı. Ayrıca Irak’ta meydana gelen bir uçak kazasında altı askerin ölmesiyle birlikte en az 13 ABD askeri yaşamını yitirdi.Birleşmiş Milletler ise İsrail’in Lübnanda sürdürdüğü saldırılar nedeniyle ciddi bir insani kriz yaşandığı uyarısında bulundu. Kurum, çatışmaların başlamasından bu yana yaklaşık 1 milyon kişinin ülke içinde yerinden edildiğini açıkladı.

Trump Hürmüz Boğazı için uluslararası koalisyon çağrısı yaptı

İspanya’nın başkenti Madrid’de bir araya gelen bir grup protestocu, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ile İran’ın buna verdiği karşılığı protesto etmek amacıyla kent merkezinde “insan zinciri” eylemi gerçekleştirdi.

Madrid’de insan zinciri

Eylem, “Silahlanma ve Askerileşme Karşıtı Asamblea” adlı sivil toplum kuruluşunun çağrısıyla organize edildi. Katılımcılar, gösteri sırasında “Silahlanmaya, savaşa ve NATO’ya hayır” sloganları attı.İspanya’nın referandum sonucunda NATO’ya katılmasının 40. yıl dönümüne denk gelen eyleme, Podemos Partisi lideri Ione Belarra da katılarak destek verdi.Öte yandan ülkede hafta sonu için geniş çaplı savaş karşıtı gösteriler planlanıyor. İspanya genelinde faaliyet gösteren 143 sivil toplum kuruluşu ile kültür ve sanat dünyasından yaklaşık 200 sanatçının imzaladığı bir manifesto yayımlandı.ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarına tepki gösterilen manifestoda, 14 Mart Cumartesi günü ülke genelinde protesto gösterileri yapılması çağrısında bulunuldu.“Orta Doğu’daki Savaşı Durdurmalıyız” başlığını taşıyan bildiride, İspanya’daki koalisyon hükümetinin ortakları olan Sosyalist İşçi Partisi (PSOE) ve Sumar ittifakının da destek verdiği belirtildi.Manifestoda ayrıca tüm demokratik kesimlere saldırgan politikaları kınama, uluslararası hukuku savunma ve Orta Doğu’da kalıcı ve adil bir barışın sağlanması için çaba gösterme çağrısı yapıldı. Metinde, bu barışın Gazze’de yaşanan soykırımın sona ermesini de kapsaması gerektiği ifade edildi.Protesto gösterilerinin Madrid ve Barselona başta olmak üzere ülkenin birçok büyük kentinde düzenleneceği bildirildi.

Madrid’de savaş karşıtı insan zinciri eylemi düzenlendi

ABD ve İsrail’in saldırılarının hedefi haline gelen İran’ın başkenti Tahran’da art arda güçlü patlamaların meydana geldiği bildirildi.

Tahran alarmda

28 Şubat’ta ABD ve İsrail tarafından başlatılan saldırıların ardından İran’ın başkenti Tahran’da peş peşe patlama sesleri duyuldu.Anadolu Ajansı’nın Tahran’daki muhabiri, kent genelinde şiddetli patlamaların işitildiğini aktardı.İran’daki bazı televizyon kanalları, patlamaların özellikle kentin doğu ve güney kesimlerinde gerçekleştiğini bildirdi.Asriran haber sitesi ise başkentte meydana gelen patlamaların toplam 11 farklı noktada yaşandığını duyurdu.Habere göre patlamaların gerçekleştiği bölgeler arasında kentin kuzeyinde yer alan Levasan ve Zaferaniye; güneyde bulunan İslamşehr ile Rey; doğudaki Tahranpars ve Perdis; batı kesimindeki Punek, Merzdaran, Sohreverdi, Dovlet ve Naziabad yer alıyor.Olaylarla ilgili olarak yetkililer tarafından henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

Tahran’da peş peşe şiddetli patlama sesleri duyuldu

Çin, askeri alanda yapay zekanın sınırsız şekilde kullanılmasının doğurabileceği etik risklere dikkat çekerek, bu teknolojilerin savaş kararları üzerinde aşırı etkili hale gelmemesi gerektiğini belirtti.

Savaşta yapay zeka

Pekin yönetimi, yapay zeka temelli sistemlerin mutlaka insan denetimi altında tutulması gerektiğini vurguladı.Çin Savunma Bakanlığı Sözcüsü Ciang Bin, Pekin’de düzenlediği basın toplantısında uluslararası basında yer alan bazı haberlere ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Söz konusu haberlerde, ABD’nin Venezuela ve İran’daki askeri müdahalelerinde yapay zeka araçlarından yoğun biçimde yararlandığı ve Washington yönetiminin Amerikan ordusunun bu teknolojileri kısıtlama olmadan kullanabilmesi için teknoloji şirketleri üzerinde baskı kurduğu iddiaları yer alıyordu.Yapay zekanın savaş alanında insan denetimi ve etik sınırlar olmadan kullanılmasına yönelik kaygılara değinen Ciang, bu konuda ciddi riskler bulunduğunu ifade etti.Ciang, “Yapay zekanın askeri alanda sınırsız şekilde uygulanması, ülkelerin egemenliğini ihlal edecek bir araç haline gelmesi, savaş kararlarını aşırı derecede etkilemesine izin verilmesi ve algoritmalara yaşam ile ölüm konusunda karar verme yetkisi tanınması; savaşın etik sınırlarını ve sorumluluk anlayışını zayıflatırken aynı zamanda teknolojinin kontrolden çıkma riskini de beraberinde getirir.” dedi.Sözcü Ciang, bu tür yaklaşımların ABD yapımı “Terminatör” filminde anlatılan distopik senaryoların bir gün gerçek olmasına yol açabileceğini belirterek, “Askeri yapay zeka uygulamalarında insanın üstünlüğü korunmalı ve tüm silah sistemleri insan kontrolü altında olmalıdır.” ifadelerini kullandı.Çin’in yapay zeka ve diğer gelişen teknolojilerde elde ettiği ilerlemeleri hiçbir zaman mutlak askeri üstünlük sağlamak veya başka ülkelerin egemenliği ile toprak bütünlüğüne zarar vermek amacıyla kullanmayacağını vurgulayan Ciang, Pekin yönetiminin uluslararası iş birliğine açık olduğunu dile getirdi.Ciang, Çin’in Birleşmiş Milletler merkezli çok taraflı bir yapay zeka yönetiminin geliştirilmesi, risklerin azaltılması ve denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi için diğer ülkelerle birlikte çalışmaya hazır olduğunu belirterek, yapay zekanın insan uygarlığının gelişimine katkı sağlayacak biçimde ilerlemesinin önemine dikkat çekti.

Çin’den ABD’ye savaş kararlarında yapay zeka uyarısı

Orta Doğu’da ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları 12. gününe girdi. ABD, İran’ın Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatını engelleme tehdidine karşılık, Tahran’a ait 16 mayın döşeme gemisini vurduğunu açıkladı.

Orta Doğu gerilimi

28 Şubat’ta Washington yönetimi, İsrail ile birlikte İran’a geniş çaplı hava saldırıları başlatmıştı. Operasyonlarda, 1989’dan bu yana İran’ın dini lideri olan Ali Hamaney’in de aralarında bulunduğu birçok üst düzey yönetici yaşamını yitirdi. İran’da bir ilkokula düzenlenen saldırıda ise en az 160 çocuk hayatını kaybetti.Saldırılar sonrası bölgesel gerilim tırmanırken, Tahran yönetimi hava operasyonlarıyla karşılık verdi. İran’ın balistik füzeleri ve insansız hava araçlarıyla İsrail şehirlerini hedef aldığı bildirildi. Aynı zamanda Bahreyn, Kuveyt, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar ve Irak’taki ABD varlığı da saldırıların hedefi oldu.İsrail ordusu, Hizbullah’ın İsrail’e füze ve İHA saldırıları düzenlediğini belirterek Lübnan genelinde operasyon başlattı. Beyrut’ta patlama sesleri duyulurken, İsrail kentin güney banliyölerini hedef aldı.Türkiye ise iki kez İran füzeleriyle karşı karşıya kaldı. Pazartesi günü NATO unsurları tarafından imha edilen ikinci füze Gaziantep’te boş bir alana düştü.8 Mart’ta İran devlet televizyonu, öldürülen Ayetullah Ali Hamaney’in oğlu Mücteba Hamaney’in yeni dini lider olarak seçildiğini duyurdu. ABD ve İsrail ise bu duruma yönelik tehditlerini sürdürdü.ABD Başkanı Trump, Pazartesi günü yaptığı açıklamada, “İran savaşı yakında sona erebilir” derken, Tahran’ın küresel petrol arzını kesmesi durumunda çatışmanın tırmanabileceğini belirtti.

Orta Doğu’da savaş: ABD ve İsrail saldırıları sürüyor

İran’ın yaklaşık 10 saat aradan sonra gerçekleştirdiği füze saldırısının ardından Tel Aviv başta olmak üzere İsrail’in birçok kentinde alarm sirenleri devreye girdi.

İsrail ordusundan yapılan açıklamada, İran’dan İsrail yönüne doğru füzelerin ateşlendiği ve hava savunma sistemlerinin bu füzeleri etkisiz hale getirmek için devreye girdiği bildirildi.Tehdit altında bulunan bölgelerde vatandaşların cep telefonlarına acil uyarı mesajları gönderildiği ifade edilirken, yetkililer yeni bir duyuru yapılıncaya kadar halkın sığınaklarda kalması gerektiğini duyurdu.Bölgede bulunan Anadolu Ajansı muhabiri, başkent Tel Aviv başta olmak üzere İsrail’in birçok şehrinde sirenlerin çaldığını, hava savunma sistemlerinin devreye girmesinin ardından gökyüzünde patlama seslerinin duyulduğunu aktardı.İsrail’in acil yardım kuruluşu Kızıl Davud Yıldızı ise füze isabetine ilişkin herhangi bir ihbar almadıklarını ve doğrudan bir isabet tespit edilmediğini açıkladı.İsrail basınında yer alan haberlerde, İran’dan gönderilen füzelerden birinin hava savunma sistemleri tarafından etkisiz hale getirildiği, diğerinin ise Tel Aviv’i geçerek denize düştüğü öne sürüldü.<h2>İran: ABD ve İsrail hedeflerine ağır füzeler ateşlendi</h2>İran, İsrail’e ve bölgedeki ABD hedeflerine yönelik yeni bir saldırı dalgası başlattığını ve süper ağır savaş başlıklarına sahip füzeler kullandığını açıkladı.İran Silahlı Kuvvetleri tarafından yapılan yazılı açıklamada, “Sadık Vaat 4 Operasyonu’nun 34. dalgası kapsamında ‘Ey Ali bin Ebu Talib’ kutsal koduyla ABD ve Siyonist rejime ait askeri üsler, merkezler ve lojistik destek noktaları hedef alındı. Operasyonda bir tondan daha ağır, yüksek hassasiyetli füzeler ve savaş başlıkları kullanıldı.” ifadelerine yer verildi.İran, ABD ve İsrail’in saldırılarına karşılık yalnızca İsrail’i değil, aynı zamanda bölgedeki ABD üsleri ve askeri hedefleri de vurduğunu belirtiyor.<h2>Kalibaf: Ateşkes arayışında değiliz</h2>İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, ABD ve İsrail’in ülkesine karşı başlattığı savaşta ateşkes talep etmediklerini ifade etti.Kalibaf, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, “Kesinlikle ateşkes arayışında değiliz. Saldırgana güçlü bir karşılık verilmesi gerektiğine inanıyoruz ki dersini alsın ve bir daha İran’a saldırmayı düşünmesin.” ifadelerini kullandı.İsrail’i sert sözlerle eleştiren Kalibaf, Tel Aviv yönetiminin varlığını sürdürmek için savaş, müzakere ve ateşkes döngüsünü sürekli tekrarladığını savunarak, İran’ın bu döngüyü kırmak istediğini dile getirdi.ABD Başkanı Donald Trump’ın bir gün önce yaptığı açıklamalarda, ABD’nin İsrail ile birlikte İran’a karşı yürütülen savaşta ateşkes arayışında olduğu yönünde yorumlar yapılmıştı.<h2>Laricani: Hürmüz ya barış ya yenilgi boğazı olacak</h2>İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Ali Laricani de ABD ve İsrail bağlantılı gemilerin geçişine kapatılan Hürmüz Boğazı hakkında değerlendirmelerde bulundu.Laricani, X hesabından yaptığı paylaşımda, “Hürmüz Boğazı ya herkes için barış ve refahın geçiş noktası olacak ya da savaş kışkırtıcıları için yenilginin ve acının boğazı haline gelecektir.” ifadelerini kullandı.<h2>Katar’da patlama sesleri sonrası vatandaşlara uyarı</h2>Katar’ın başkenti Doha’da patlama seslerinin duyulmasının ardından yetkililer vatandaşlara evlerinde kalmaları yönünde çağrı yaptı.Ülke basınında yer alan haberlere göre, ABD ve İsrail saldırılarına karşı İran tarafından gerçekleştirilen misillemeler sırasında Doha’da patlama sesleri duyuldu.Katar resmi haber ajansı QNA’nın aktardığına göre İçişleri Bakanlığı, ülke genelinde yüksek güvenlik tehdidi uyarısı yayımladı. Bakanlık vatandaşlara güvenlik amacıyla evlerinden çıkmamaları, açık alanlardan ve pencerelerden uzak durmaları yönünde çağrıda bulundu.Ayrıca Savunma Bakanlığının ülkeye yönelik füze saldırılarına müdahale ettiği bildirildi.<h2>Abu Dabi’de İHA saldırısı sonrası yangın çıktı</h2>Birleşik Arap Emirlikleri’nin başkenti Abu Dabi’deki bir sanayi bölgesinin insansız hava aracıyla hedef alınması sonucu yangın çıktığı açıklandı.BAE Savunma Bakanlığı, ülkenin hava savunma sistemlerinin İran’dan gelen balistik füzeler ve insansız hava araçlarına karşı devreye girdiğini duyurdu.Farklı bölgelerde duyulan patlama seslerinin, hava savunma sistemlerinin balistik füzeleri etkisiz hale getirmesi ve savaş uçaklarının İHA ile seyir füzelerini imha etmesinden kaynaklandığı belirtildi.Abu Dabi Medya Ofisi tarafından yapılan açıklamada ise başkentteki Er-Ruveys Sanayi Bölgesi’nde çıkan yangına ekiplerin müdahale ettiği bildirildi. İHA saldırısı sonucu çıkan yangında herhangi bir can kaybı veya yaralanma yaşanmadığı kaydedildi.

İran’ın misillemesi sonrası İsrail’de sirenler çaldı

Avustralya hükümeti, Asya Kupası sırasında sessiz protestolarıyla dikkat çeken İranlı kadın futbolculara insani sığınma hakkı tanıdı. 

Avustralya’dan insani vize

Kararın açıklanmasının ardından beş oyuncu, Brisbane’de gizli tutulan bir yerde sevinç gözyaşlarıyla “Aussie, Aussie, Aussie” tezahüratları yaparak kutlama yaptı. İçişleri Bakanı Tony Burke, futbolcularla çekilen ve kadınların başörtüsüz olarak yer aldığı fotoğrafı kamuoyuyla paylaştı.<h2>Sessiz protesto sonrası tehditler arttı</h2>İranlı futbolcular, Gold Coast’ta düzenlenen Asya Kupası sırasında İran milli marşı okunurken sessiz kalarak protesto etmişti. Bu tavır, İran’da muhafazakâr çevreler tarafından “rejime ihanet” olarak yorumlandı. Oyuncuların ülkeye döndüklerinde ciddi yaptırımlarla karşılaşabilecekleri yönünde endişeler artınca, sporcular polis koruması altında takım otelinden ayrılarak Avustralya’dan koruma talep etti.Bazı oyuncuların otel pencerelerinden SOS işareti gönderdiği de Avustralya basınında yer aldı.<h2>“Avustralya onları bağrına bastı”</h2>İçişleri Bakanı Burke, hükümetin güvenlik gerekçesiyle süreci uzun süre gizli yürüttüğünü belirterek, “Bu kadınlar hem büyük sporcular hem de büyük insanlar. Avustralya’da kendilerini evlerinde hissedecekler. Ülkemiz İran kadın futbol takımını bağrına bastı” dedi. Burke, sığınma teklifinin tüm 26 oyuncuya ve teknik direktör Marziyeh Jafari’ye yapıldığını açıkladı.Başbakan Anthony Albanese de futbolcuların durumunun Avustralya halkını derinden etkilediğini belirterek, “Burada güvendeler ve kendilerini hoş karşılanmış hissetmeliler” dedi.<h2>Trump da sürece dahil oldu</h2>ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada, Avustralya Başbakanı Albanese ile görüştüğünü ve çözümün yakın olduğunu duyurmuştu. Ancak Trump, bazı oyuncuların ailelerinin güvenliği nedeniyle İran’a dönmek zorunda kaldığını da ifade etti.<h2>İran’da baskı artıyor</h2>İran’da rejim yanlısı yorumcular, futbolcuların milli marş sırasında susmasını “vatana ihanet” olarak nitelendirmişti. Takım, sonraki iki maçta marşı söyleyip selam durarak baskıyı azaltmaya çalıştı. Ancak oyuncuların Avustralya’da sığınma talep etmesi, ülkelerine dönmeleri halinde karşılaşabilecekleri risklerin ciddiyetini ortaya koydu.

Avustralya’dan sığınma kararı: İranlı kadın futbolcular ülkede kalabilecek

İran’da ülkenin en üst makamı olan liderlik görevine, hayatını kaybeden Ali Hamaney’in oğlu Mücteba Hamaney getirildi. Lider seçimiyle görevli Uzmanlar Meclisi, yaptığı yazılı açıklamada Ayetullah Seyyid Mücteba Hüseyni Hamaney’in üyelerin büyük çoğunluğunun oyuyla İran İslam Cumhuriyeti’nin üçüncü lideri olarak belirlendiğini duyurdu.

Hamaney’in halefi

Açıklamada, ABD ve İsrail tarafından 28 Şubat’ta düzenlenen hava saldırısında yaşamını yitiren eski lider Ali Hamaney’in ardından liderlik makamı için yürütülen değerlendirme sürecinin tamamlandığı belirtildi. Rehber Meclisi, saldırılara rağmen yeni liderin belirlenmesine ilişkin çalışmaların titiz bir inceleme süreci sonunda bugün gerçekleştirilen olağanüstü toplantıda sonuçlandığını bildirdi.<h3>Silahlı kuvvetlerden bağlılık mesajı</h3>İran’da yeni liderin seçilmesinin ardından ülkenin askeri kurumlarından da destek mesajları geldi. Fars Haber Ajansı’nın yayımladığı açıklamalara göre İran Genelkurmay Başkanlığı, Devrim Muhafızları Ordusu ve İran Ordusu yeni lidere bağlılıklarını bildirdi.Ayrı ayrı yapılan açıklamalarda, silahlı kuvvetlerin Mücteba Hamaney’in komutası altında ülkeyi dış tehditlere karşı savunmayı sürdüreceği vurgulandı.<h3>Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan’dan tebrik mesajı</h3>İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan da yeni lider için bir tebrik mesajı yayımladı. İran Meclisi Haber Ajansı’nın (ICANA) paylaştığı mesajda Pezeşkiyan, ülkenin karşı karşıya bulunduğu sorunların aşılmasının, liderliğin yanı sıra halkın güven, dayanışma ve geniş katılımlı direniş ruhunun güçlendirilmesiyle mümkün olacağını ifade etti.Cumhurbaşkanı, İran’ın birliğinin korunması ve daha güçlü, bağımsız bir ülke inşa edilmesi yolunda Mücteba Hamaney’e başarı dileğinde bulundu.<h3>Mücteba Hamaney kimdir?</h3>Mücteba Hüseyni Hamaney, 17 Eylül 1969’da Meşhed kentinde dünyaya geldi. ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden eski İran lideri Ali Hamaney’in ikinci oğlu olan Mücteba Hamaney, ailesinin 1979 yılında Tahran’a taşınmasının ardından dini eğitimine Kum’daki İslam ilimleri okulunda devam etti.Fıkıh ve usul alanlarında ileri seviyede eğitim alan Hamaney, bazı dini otoriteler ve babası tarafından verilen “harici dersler” kapsamında içtihat dersleri müderrisliği eğitimi aldı. Şii inancında en üst seviyede kabul edilen bu eğitimi tamamlayan kişiler müçtehit sayılıyor ve dini konularda bağımsız içtihat yapma yetkisine sahip oluyor.İran-Irak Savaşı sırasında (1980-1988) Besic güçlerine gönüllü olarak katılan Mücteba Hamaney cephede görev yaptı.Resmi bir devlet görevi bulunmamasına rağmen 2000’li yılların ortalarından itibaren adı hem İran’da hem de uluslararası medyada daha sık anılmaya başladı. Bazı analizlerde, Devrim Muhafızları Ordusu içindeki bazı komutanlarla ilişkileri olduğu, 2005 ve 2009 cumhurbaşkanlığı seçimlerinde etkili rol oynadığı ve çeşitli siyasi atamalarda dolaylı etkisi bulunduğu öne sürüldü.Son yıllarda babasının halefi olabileceği yönündeki tartışmalarla gündeme gelen Mücteba Hamaney’in özel hayatına ilişkin kamuoyuna yansıyan bilgiler oldukça sınırlı. Hamaney, genellikle medyadan uzak bir yaşam sürmesiyle biliniyor.<h3>İran liderinin yetkileri</h3>İran’da halk tarafından seçilen Cumhurbaşkanı yürütme görevini üstlense de yetkileri sınırlı. “Rehber” olarak adlandırılan lider ise anayasal yetkileri sayesinde devletin tüm kurumlarının üzerinde yer alıyor ve iç ile dış politikada son sözü söyleyen otorite kabul ediliyor.Devlet başkanı konumundaki lider aynı zamanda İran Silahlı Kuvvetleri’nin başkomutanı olarak güvenlik ve dış politika alanlarında belirleyici rol oynuyor.Lider, halk tarafından sekiz yılda bir seçilen ve 88 üyeden oluşan Uzmanlar Meclisi tarafından belirleniyor. Bu meclise aday gösterilen kişilerin çoğu lider tarafından belirlenirken adayların ayrıca Anayasayı Koruyucular Konseyi tarafından onaylanması gerekiyor.<h3>İran’daki askeri yapı</h3>İran’ın askeri sistemi, klasik ordulardan farklı bir yapılanmaya sahip. Ülkede silahlı kuvvetler iki ana yapıdan oluşuyor: İran Ordusu ve İran Devrim Muhafızları Ordusu.Her iki yapının da kara, deniz ve hava kuvvetleri bulunuyor. İran Ordusu, 1979 devriminden önce var olan askeri yapının devamı niteliğini taşırken Devrim Muhafızları Ordusu ise 5 Mayıs 1979’da devrim lideri Humeyni tarafından kuruldu.Devrim Muhafızları Ordusu, İran’ın resmi ideolojisinin koruyucusu olarak görülüyor ve ülkede ekonomi, siyaset ve medya alanlarında da önemli bir etkiye sahip bulunuyor.

İran’ın yeni lideri Mücteba Hamaney oldu

Donald Trump, İran ile süren savaşın sona ermesi için yapılabilecek tek anlaşmanın “koşulsuz teslimiyet” temelinde gerçekleşebileceğini söyledi.

Teslimiyet şartı

ABD Başkanı Trump, sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı paylaşımda, İran’da yeni bir liderin seçilmesi halinde ABD ve müttefiklerinin ülkenin ekonomik olarak yeniden güçlenmesi için çalışabileceğini belirtti. Trump açıklamasında, İran’ın geleceğinin güçlü olacağını ifade ederek “İran’ı Yeniden Büyük Yap” anlamına gelen “MIGA” sloganını kullandı.Trump ayrıca ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının Tahran yönetiminin deniz ve hava kuvvetlerini büyük ölçüde etkisiz hale getirdiğini ve ülkenin savunma sistemlerinin ciddi biçimde zayıfladığını öne sürdü. Bununla birlikte, yürütülen askeri operasyonların İran’ın geleceğine ilişkin açık bir yol haritası sunmadığını da kabul etti.ABD Başkanı, İran’da olası yeni lider adaylarının önemli bir kısmının saldırılarda hayatını kaybettiğini ve yerine gelebilecek isimlerin de benzer sorunlar yaratabileceğini dile getirdi. Bu durumun, Washington yönetiminin savaş sonrasında İran’a yönelik izleyeceği politikaya dair bazı belirsizlikler doğurduğu ifade edildi.Trump’ın açıklamaları veABD’nin askeri operasyonları, Washington’un İran politikası ile bölgedeki güç dengeleri konusunda uluslararası tartışmaları daha da artırdı.Orta Doğu’daki gerilimin yükselmesi Avrupa’da da endişe yaratırken, bazı ekonomi uzmanları savaşın uzun sürmesi halinde Euro para biriminin değer kaybedebileceğini ve küresel enerji piyasalarında olumsuz etkilerin görülebileceğini belirtiyor.

Trump: İran’la anlaşma için koşulsuz teslimiyet şart

Türkiye, uzay alanında son yıllarda attığı adımlarla dikkat çekerken, bu vizyonun en güçlü temsilcileri çoğu zaman ülke sınırlarının ötesinde, uluslararası projelerde görev alan bilim insanları ve mühendisler oluyor. 

Göklerde iz bırakan başarı öyküsü

Avrupa Uzay Ajansı’nın (ESA) çığır açan Comet Interceptor görevi de bu küresel iş birliklerinin en çarpıcı örneklerinden biri. Güneş Sistemi’ne ilk kez giren “bozulmamış” bir kuyruklu yıldızı hedefleyen bu iddialı görev, insanlığın evrenin kökenine dair sorularına ışık tutmayı amaçlıyor.Bu vizyoner projede, Türk bir kadın mühendis olan Ebru Dağtekin, Bern Üniversitesi çatısı altında üstlendiği kritik görevle öne çıkıyor. ODTÜ’den başlayan ve Avrupa’nın uzay merkezlerine uzanan kariyer yolculuğunda, bugün ESA’nın en prestijli bilimsel görevlerinden birinde kalite güvence sorumluluğunu üstleniyor. Dağtekin’in hikâyesi, yalnızca bilimsel bir başarı değil; aynı zamanda genç nesiller için ilham verici bir yol haritası niteliği taşıyor. Pusula Swiss olarak, göklerde iz bırakan bu başarı öyküsünü okurlarımızla buluşturuyoruz.Röportaj: Özgür MumcularEbru Hanım, öncelikle sizi tanıyabilir miyiz?İzmir, Türkiye doğumluyum. Orta ve Lise eğitimimi Bornova Anadolu Lisesi Almanca bölümünde tamamladıktan sonra ODTÜ Fizik bölümünde lisans ve Plazma Fiziği bölümünde yüksek lisans çalışmalarımı tamamladım. 2006-2013 yılları arasında Türkiye’de havacılık alanında askeri ve sivil uluslarası projelerde görev yaptım. İngiltere ve Almanya’da kalite konusunda eğitimler aldım ve kariyerim boyunca havacılık projelerinde kalite mühendisi ve yöneticisi ünvanlarıyla hep aynı alanda çalıştım. 2014’ten beri Avrupa ve İngiltere’de çalışmaktayım. Halen Bern Üniversitesi Gezegen Bilimleri ve Uzay Araştırmaları bölümünde görevliyim.Şu anda Bern’de, Avrupa Uzay Ajansı’nın Comet Interceptor görevi üzerinde çalışıyorsunuz. Bu misyonun temel amacı nedir?Comet Interceptor, ESA’nın Kozmik Vizyon Programı kapsamında seçilmiş, yaklaşık sekiz yıllık bir zaman dilimine yayılan öncü bir uzay görevi. Bu misyonun en ayırt edici özelliği, Güneş Sistemi’nin iç bölgelerine ilk kez giren, daha önce hiç gözlemlenmemiş “bozulmamış” bir kuyruklu yıldızı ya da potansiyel bir yıldızlararası cismi hedeflemesi. Görev kapsamında üç ayrı uzay aracı, hedef cisme eş zamanlı olarak farklı konumlardan yaklaşarak detaylı ölçümler yapacak. Böylece gökcisminin yapısı, bileşimi ve çevresi hakkında üç boyutlu ve son derece kapsamlı veriler elde edilmesi hedefleniyor. Bu, erken Güneş Sistemi’ne dair çok değerli bilgiler sunabilecek eşsiz bir fırsat.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/9d8dadb6d8e429a52057696fb.jpg" width="1024" height="576"></figure>Bu oldukça karmaşık ve iddialı bir görev. Siz bu projede hangi sorumluluğu üstleniyorsunuz?Bern Üniversitesi Uzay Araştırmaları ve Gezegen Bilimi Bölümü bünyesinde çalışıyorum ve Comet Interceptor projesinde Kalite Güvence Yöneticisi olarak görev alıyorum. Temel sorumluluğum; tasarım, üretim, test ve entegrasyon süreçlerinin ESA’nın belirlediği ECSS kalite ve emniyet standartlarına uygun şekilde ilerlemesini sağlamak. Şu anda özellikle iki ana bilimsel enstrüman üzerinde yoğunlaşıyoruz: kuyruklu yıldız görüntüleme kamerası ve nötral iyonları ölçen bir kütle spektrometresi. Bu cihazlar, Rosetta gibi önceki ESA görevlerinden edinilen tecrübelerin üzerine inşa ediliyor ve bilimsel çıktılar açısından çok büyük önem taşıyor.Comet Interceptor’ı önceki kuyruklu yıldız görevlerinden ayıran temel fark nedir?Daha önce ziyaret edilen kuyruklu yıldızların büyük çoğunluğu, Güneş’e defalarca yaklaşmış ve bu süreçte yapıları değişime uğramış cisimlerdi. Comet Interceptor ise Güneş Sistemi’ne ilk kez giren bir kuyruklu yıldızı hedefliyor. Bu sayede, kuyruk bölgesinde bulunan ve bugüne kadar detaylı şekilde gözlemlenememiş toz ve plazma yapıları incelenebilecek. Ayrıca, milyarlarca yıldır neredeyse hiç değişmemiş ilkel maddelere ulaşma ihtimali söz konusu. Bu da Güneş ve gezegenlerin nasıl oluştuğuna dair mevcut teorileri test etmek açısından çok değerli.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/9d8dadb6d8e429a52057696fc.jpg" width="1024" height="576"></figure>Türk bir kadın mühendis olarak ESA gibi bir kurumda görev almak sizin için ne ifade ediyor?Bu benim için büyük bir gurur. Mustafa Kemal Atatürk’ün “İstikbal göklerdedir” sözü, meslek hayatım boyunca bana yol gösteren bir ilke oldu. Bugün Bern’de, Avrupa ve Japonya’nın ortak yürüttüğü bu bilimsel görevde aktif rol almak, hem kişisel hem de ülkemi temsil etme açısından çok anlamlı. Uluslararası bir ekip içinde çalışmak, farklı bakış açılarıyla bilim üretmenin ne kadar güçlü sonuçlar doğurabileceğini de her gün yeniden gösteriyor.Türkiye’nin uzay alanındaki son yıllardaki çalışmalarını nasıl değerlendiriyorsunuz?Türkiye, uzay konusunda önemli ve umut verici adımlar atıyor. Türkiye Uzay Ajansı’nın kurulması, yerli uydu projeleri ve savunma sanayiine yönelik çalışmalar bu açıdan çok değerli. Ancak sürdürülebilir başarı için yalnızca teknoloji ve altyapı yeterli değil. İnsan kaynağına yatırım yapılması, gençlerin uluslararası projelerde deneyim kazanması ve bu bilgi birikimini ülkeye geri taşıması büyük önem taşıyor.Bu görev sürecinde sizi en çok heyecanlandıran an hangisiydi?Uyduya entegre edilecek kameranın birebir uçuş kopyasının testleri başarıyla tamamlandığında yaşadığım heyecanı unutamam. Uzun süren bir emeğin somut bir sonuç verdiğini görmek, tüm ekibe büyük bir motivasyon sağladı.Uzay mühendisliği alanında kariyer hedefleyen gençlere neler tavsiye edersiniz?Her şeyden önce meraklı ve sabırlı olmalarını öneririm. Uzay mühendisliği; fizik, elektronik, yazılım ve malzeme biliminin bir arada çalıştığı çok disiplinli bir alan. Teknik bilgi kadar ekip çalışması, iletişim ve problem çözme becerileri de çok önemli. Ve elbette cesur olmalarını isterim. Dünyanın neresinde olurlarsa olsunlar, bilimsel projelere katkı sunabileceklerine inansınlar.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/9d8dadb6d8e429a52057696fd.jpg" width="1024" height="576"></figure>Bilim dışında zamanınızı nasıl değerlendiriyorsunuz?Bern, doğasıyla insanı dengeleyen bir şehir. Boş zamanlarımda yüzme sporuyla ilgileniyorum, caz müzik dinlemeyi ve sanat galerilerini gezmeyi seviyorum. Ayrıca Türkiye’deki gençlerin katılabileceği uzay ve bilim projelerinde onlara mentorluk yapmaya da mümkün olduğunca zaman ayırıyorum.Son olarak, görevin uluslararası boyutundan da bahseder misiniz?Comet Interceptor, ESA ile Japonya Uzay Araştırma Ajansı JAXA’nın ortak yürüttüğü bir görev. Her iki taraf da farklı bilimsel enstrümanlar geliştiriyor. Bu tür iş birlikleri, bilimin gerçekten sınır tanımadığını gösteriyor. Kültürler ve ülkeler arası bu ortak çalışma ortamı son derece ilham verici.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/9d8dadb6d8e429a52057696fa.jpg" width="1024" height="576"></figure>ESA'nın Comet Interceptor Görevi ile ilgili biraz bilgi vermek gerekirse:L2 LAGRANGE NOKTASI nedir?L2 noktası, Dünya ile Güneş arasındaki yerçekimi dengesinin çok özel bir şekilde kurulduğu bir uzay noktasıdır. Konum olarak, Dünya'nın tam arkasında yer alır, yani Güneş'ten bakarsak: Yaklaşık 1,5 milyon km Dünya’nın ötesinde (Ay’ın 4 katı uzaklıkta) bulunur.Peki, neden önemli?Bu noktada bir uzay aracı:•Hem Dünya hem Güneş’in çekim gücüyle dengede kalabilir,•Dünya ile aynı hızda Güneş’in etrafında döner (yani hep Dünya’yla birlikte "ilerler"),•Uzay teleskopları veya sondalar burada sabit bir gözlem pozisyonuna yerleşebilir.James Webb Uzay Teleskobu da tam bu noktaya yerleştirildi.Neden COMET INTERCEPTOR burada bekliyor?•Çünkü oradan hem Güneş’i hem uzak uzayı çok rahat gözleyebilir.•Ayrıca yeni keşfedilecek kuyruklu yıldızlar nereye giderse gitsin, L2’den kalkış yapan bir araç onları daha kolay yakalayabilir. Bu bir nevi "uzayda pusuya yatmak" gibi.Kısaca Analojiyle: L2 noktası, sanki uzayda bir "denge noktası" gibi.&nbsp;Oraya konan bir uydu, ne Dünya’ya düşer ne de Güneş’e savrulur. Güneş etrafındaki dönüşünü Dünya ile "senkronize" şekilde yapar.ESA Comet Interceptor Projesi, uluslararası işbirliğiyle yürütülen bir uzay görevidir. Aşağıda projeye katkı sağlayan başlıca ülkeler ve kurumlar yer alıyor:Bilimsel işbirlikler:Ayrıca birçok Avrupa üniversitesi ve araştırma merkezi proje kapsamında bilimsel ve teknik işbirliği yürütmektedir. Bu kurumlar arasında:•CNES (Fransa Uzay Ajansı)•DLR (Almanya)•ASI (İtalyan Uzay Ajansı)•SNSB (İsveç)&nbsp;

Bern’den evrene: ESA’nın kuyruklu yıldız avında bir Türk imzası

PLR (Parti Libéral-Radical / Liberal-Radikal Parti) bünyesinde Membre du comité olarak görev yapan Sara Pınar, İsviçre siyaset sahnesinde gençlik enerjisiyle öne çıkan bir isim. Siyasete henüz 14 yaşında adım atan Pınar, yerel komitelerden kanton düzeyindeki çalışmalara kadar geniş bir siyasi deneyime sahip. 

İsviçre siyaset sahnesinde gençlik enerjisi

Sara Pınar ile siyaseti, geleceği ve toplumsal katılımı konuştuk

Cenevre’de yaşayan mühendis kökenli araştırmacı Ali Rıza Tuna, kırk yılı aşkın süredir Anadolu’nun kadim dokuma kültürünü bir sanat tarihi perspektifinden yeniden yorumluyor. 

Mitlerden sanata uzanan motifler

Ali Rıza Tuna ile Anadolu kilimlerinin görsel dili üzerine bir söyleşi

İsrail ile Hamas arasında 10 Ekim 2025’te yürürlüğe giren ateşkes, uluslararası kamuoyunda Gazze’deki yıkımın en azından geçici olarak duracağı yönünde bir umut yaratmıştı. Ancak kısa süre içinde İsrail ordusunun ateşkese rağmen Gazze’nin farklı bölgelerine operasyonlar düzenlemeye devam ettiği görüldü

Filistin için umut var

Bu durum, sivillere yönelik baskının sona ermediğini ve insani krizin derinleştiğini bir kez daha gösterdi. Uluslararası hukuk uzmanları saldırıları ateşkes ruhunun açık ihlali olarak değerlendirirken, Avrupa kamuoyunda da tepkiler giderek artıyor.Böylesi bir atmosferde, İsviçre siyasetinde İsrail–Filistin meselesindeki net tutumuyla tanınan Geri Müller yeniden dikkat çekiyor. 2003–2015 yıllarında Ulusal Konsey üyeliği ve ardından Baden Belediye Başkanlığı yapan Müller, insan hakları ve Orta Doğu politikalarına odaklanan çizgisiyle öne çıkıyor. İsviçre–Filistin Derneği başkanı ve parlamentodaki Filistin Dostluk Grubu’nun aktif bir üyesi olarak, uzun yıllardır İsrail’in askeri politikalarına yönelik eleştirileriyle bilinen Müller ile &nbsp;Gazze’deki güncel gelişmeler karşısında da açık tavrını sürdürüyor.Bu röportajda, Müller’in İsrail–Filistin meselesine dair birikimini ve bugünkü krize ilişkin değerlendirmelerini konuştuk.Röportaj: Ferah Koçak ErdoğanSayın Müller, İsrail devletinin Filistin toprakları üzerinde nasıl kurulduğu hakkında bize kısa bir bilgi verebilir misiniz?Esas olarak İngiltere ve Fransa arasında imzalanan Sykes-Picot Anlaşması ve ardından Balfour'un hırsızlığıyla (Jaffa'dan Hayfa'ya kadar olan sahil şeridini, Hindistan'dan çaldığı malları İngiltere'ye güvenli bir şekilde ulaştırmak için istiyordu). Osmanlılar da 1. Dünya Savaşı'nı kaybettikleri için Levant'ın koruması ortadan kalktı ve İngiltere Levant'ı kolonileştirdi. 1922'den itibaren İngilizler Filistin köylerini boşalttı ve soydu. İngiltere, “Araplardan” daha çok güvendikleri için İngiliz Yahudilerini Filistin'e gönderdi. Ben Gurion, 1910'larda Filistin'i ziyaret etmiş ve Filistinli Haredi Yahudilerini hor görmüştü. Bu nedenle, özellikle Doğu Avrupalı Yahudileri aradı. 2. Dünya Savaşı'ndan sonra, birçok Avrupa ülkesi Avrupalı Yahudileri Filistin'e gönderdi.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/45d57ffab9f29bfe75b04a450.jpg" width="1024" height="576"></figure>Size göre, İsrail'in kısa süre içinde güçlü bir ordu ve uluslararası destek oluşturabilmesinin ana sebepleri nelerdir?İngiltere, 1922'den itibaren Yahudilere giderek daha fazla güç verdi. 1920'lerin sonunda İngiltere'nin Levant'a olan ilgisi azaldığında, güçlerini adım adım Yahudilere devretti. Siyonistler İngiliz silahlarını miras aldılar ve en az iki terör örgütü, Irgun ve Haganah'ı kurdular. Bu gruplar, köyleri yıkmayı ve insanları kovmayı çabucak öğrendi.İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra, Küçük BM (çoğunlukla sömürgecilerden oluşan, yaklaşık 40 ülke) sözde 2 devletli çözümü kabul etti. Bölge İsrail'e çok elverişli bir şekilde bölündü (İsrailliler %25 oranında %60 oranında toprak aldı!Batılı ülkeler ve ABD’nin İsrail'e verdiği destek, bölgedeki dengeyi nasıl değiştirdi?ABD için İsrail, petrol ve gazla çevrili bir bölgenin tam ortasında bir ada ve bu nedenle de “bir bekçi köpeği” işlevi gördü. İngilizlerse “Arapları” tanımıyor ve onlara güvenmiyorlardı. Bu sebeple tam destek verdiler.Gazze’deki sivil kayıplara Uluslararası toplumun tepkisi sizce yeterli mi?Hangi tepki? Soykırım uygulamak veya buna göz yummak için hiçbir gerekçe yok. Bu nedenle Roma Statüsü ve Cenevre Sözleşmeleri çerçevesinde net bir müdahale beklerim. Güney Afrika’nın girişimi bunun bir örneğidir.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/45d57ffab9f29bfe75b04a44f.jpg" width="1024" height="576"></figure>Gazze’de iki yıldır yaşanan insani durumu nasıl değerlendiriyorsunuz?&nbsp;Tam anlamıyla felaket! Daha önce benzeri görülmemiş bir durum yaşanıyor. İki yıldır açıkça ilan edilmiş bir soykırım var. Yemen ve İran dışında yaşanan bu soykırıma neredeyse tüm dünya seyirci kalıyor.BM ve uluslararası mahkemeler İsrail'in eylemlerini insan hakları ihlali olarak tanımlıyor. Uluslararası yaptırımların uygulanmaması ne anlama geliyor?BM'nin bir sorunu var: Güvenlik Konseyi. Konseyin başında üç sömürgeci güç ve iki BRICS temsilcisi var.. Bu durumda kim kazanacak? Ayrıca, adli süreçler çok uzun sürüyor bunu da göz ardı etmemek gerek.Avrupa’nın bir çok noktasında Filistin için destek mitingleri düzenlendi, sizce bu gösteriler karar vericiler üzerinde gerçekten bir baskı oluşturdu mu?&nbsp;Kısmen evet, diye düşünüyorum. Bu baskı durumu, bir ülkenin ve o ülkenin hükümetinin ABD’ye ne kadar bağımlı olduğuna göre de değişiyor.Filistin halkının geleceği ve özgürlüğü konusunda umutlu musunuz?Evet umutluyum, şu nedenlerden dolayı:&nbsp;İsrail'in sonu yaklaşıyor: On binlerce, özellikle iyi eğitimli İsrailli, tüm bu savaşlar ve hükümetin veya diğer ülkelerdeki iş ortaklarının düşmanca tavırlarından bıkıp, kesin olarak ülkeyi terk etti.Tüm kıtalardaki bazı önemli ülkeler İsrail'i ebedi bir savaş çığırtkanı olarak görüyor ve ondan bıkmış durumda.&nbsp;Filistinliler “sumud” (direnç, sebat) kavramını iyi bilir; bu da onları güçlü kılar.

İsviçreli siyasetçi Müller: İsrail’in sonu yaklaşırken Filistin güçlü kalıyor

Pusula Swiss, İsviçre’de yaşayan Türk topluluğuna kültür, yaşam, başarı hikâyeleri ve ilham veren portreler sunmaya devam ediyor. Bu sayıda, Türkiye’nin çağdaş mücevher tasarımında uluslararası bir marka hâline gelen TOHUM’un kurucusu, Türk tasarımcı Verda Alaton ile bir araya geldik. 

TOHUM’un evrensel dili

Doğal formlar, kadim semboller ve etnik sanatla kurduğu bağ sayesinde dünya moda sahnesinde fark yaratan Alaton, Cenevre’den dünyaya yayılan ilham dolu bir tasarım yolculuğuna sahip.İstanbul’da doğup New York’ta antropoloji ve tribal art üzerine çalışma fırsatı bulan, ardından Batı Africa’dan Asya’ya uzanan seyahatlerinde topladığı kültürel birikimi mücevhere dönüştüren Alaton; bugün Naomi Campbell’dan Leandra Medine’ye, Sharon Stone’dan Gigi Hadid’e kadar pek çok ismin takılarında hayat buluyor. Pusula Swiss olarak hem ilham dolu yolculuğunu hem de TOHUM’un evrensel dilinin ardındaki anlamları kendisinden dinledik.Röportaj: Özgür MumcularKişisel Yolculuk &amp; İlham<ul><li>Verda Hanım öncelikle sizi tanıyabilir miyiz?</li></ul>İstanbul doğumluyum; çok kültürlü, tarihi ve katmanlı muhteşem şehrimiz, dünyaya bakışımı — ve dolayısıyla tasarım estetiğimin temellerini oluşturdu. Gençlik yıllarımda kariyerim kurumsal dünyadaydı; ancak kalbimde hep sanat ve doğayla derin bir bağ vardı. 20’li yaşlarda New York'taki üniversite dönemimde kabile sanatlarına olan tutukumu bir sanat galerisinde çalışarak besledim. Yıllar içinde bu tutkuyu bir yaşam biçimine dönüştürmeye ve paylaşmaya karar verdim. Bugün, markam TOHUM aracılığıyla hem kendimi hem de dünyaya dair estetik ve felsefi bakışımı ifade ediyorum.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376d6.jpg" width="1024" height="576"></figure><ul><li>TOHUM kelimesinin “tohum” anlamına geldiğini uluslararası alanda çok kişi yeni öğrendi. Sizin için bu kelime ne ifade ediyor ve markanın ruhunu nasıl yansıtıyor?</li></ul>TOHUM, aslında hem doğaya, hem de hayata ektiğimiz tüm niyetlerimizi sembolize ediyor. Bir tohum nasıl doğada kendi potansiyelini taşır ve — doğru toprak, su ve ışıkla — benzersiz bir hayata dönüşürse, ben de her bireyin kendi yaşamında benzersiz potansiyeller taşıdığına inanıyorum.&nbsp;Markam için TOHUM, “doğadan gelen, saf, tekil, umut dolu ve yaşamın kendisine dair” her şeyi temsil ediyor. Her bir tasarım, bu tohumun bir “filizi” gibi; doğadan gelen malzemeler, kültürel kodlar, kişisel ifade ve özgürlüğün birleşimiyle hayata geçiyor.<ul><li>İstanbul’dan New York’a, ardından Cenevre’ye uzanan hayat yolculuğunuz TOHUM’un yaratım sürecini nasıl şekillendirdi?</li></ul>İstanbul benim köklerim; mimarisi, tarihi ve çok katmanlı kültür mozaiğiyle büyüdüm. New York’ta etnik sanatlarla tanışmam, bana “küresel bir estetik” ve “gelenek ile çağdaşlığı birleştirme” fikrini verdi. Tutkulu olduğum galerilerde geçirdiğim zaman, farklı kültürlerin sanat ve takı geleneklerinin nasıl bir araya geldiğini gözlemlemek, bana yaratımlarım için ilham oldu. Doğal malzemeler ve cüretli formlar Tohum’un&nbsp; estetik anlayışının temeli.Cenevre’ye taşınmam ise bana hem sakinlik hem de uluslararası bir perspektif kazandırdı. Bu coğrafi ve kültürel yolculuklar, TOHUM’un hem Anadolu köklerine saygılı hem de dünya kültürlerinden beslenen, zamansız ve evrensel bir dil kurmasına imkân tanıdı.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376d7.jpg" width="1024" height="576"></figure><ul><li>Tribal Art’a olan ilginiz çok genç yaşta başlamış. Bu ilginin tasarımlarınız üzerindeki en güçlü etkisi nedir?</li></ul>Evet, tribal ve etnik sanatlara olan ilgim, gençlik döneminde New York’taki Afrika sanat galerilerinde calışmaya başlamamla beslendi. O dönemde, gördüğüm parçaların sadece estetik değer değil; aynı zamanda derin kültürel anlamlar taşıdığını fark ettim. Sanat hayatın içinde kullanım eşyalarında hayat buluyor, ritüellerin, doğa ile kurulan iletişimlerin temelinde yer alıyordu. Kabilelerin sembolleri, doğaya bağlı motifleri, bedenle kurulan bağ, insanın en özgün ve temel ifadesini taşıyor.Bu görüş bende “Batı dünyasındaki hayatın içinde bu ruhu, bu anlayışı nasıl yaşatabilirim” düşüncesine dönüştü. Tribal Art’ın asaleti, doğayla ve insanla kurduğu simbiyotik ilişki; TOHUM’un estetik anlayışının temelini oluşturuyor. Doğallık, arketipik formlar, ruhun ve bedenin ifadesi… Tüm bunlar tribal sanatın etkisiyle şekillendi.Markanın Doğuşu &amp; Tasarım Felsefesi<ul><li>TOHUM’u kurma kararınız nasıl bir dönüm noktasında ortaya çıktı? O ilk prototipleri üretirken neler hayal ediyordunuz? TOHUM’u kurma kararım 30’lu yaşlarımın başında şekil aldı. Beslendiğim tüm düşünceler, inandığım değerleri şekle dökme ve bedenle birleştirme dönemi başladı. Kurumsal hayattan ayrılmaya karar verdim ve tüm riskleri ve korkularımla kucaklayarak yeni bir hayata adım attım.&nbsp;</li></ul>Hayalim Tohum’ları taşıyan kişilerin özgürleştiklerini ve mutlu olduklarını görmek idi.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376d8.jpg" width="1024" height="576"></figure><ul><li>Koleksiyonlarınızda sıkça karşımıza çıkan semboller, kabuklar ve kristaller… Bu doğal materyalleri seçerken sizi en çok etkileyen şey nedir? Malzeme seçme süreci benim için bir meditasyon. Gerçekten “doğal olan her şey” TOHUM’un temelini oluşturuyor. Kristaller, taşlar, deniz kabukları, ahşap, deri… Doğanın bize armağanı olan tüm bu materyaller tasarımlarımda yer bulabiliyor. Yıllar içinde farklı koleksiyonlarımız ile her doğal malzemeyi değerlendirebildiğimizi söyleyebilirim. Halen tüm kullandığımız taşları, deniz kabuklarını tek tek seçerim. Her birinin verdiği hisse önce kendim bakarım, ondan sonra TOHUM’a dönüştürürüz.&nbsp;</li></ul>Bu materyaller sadece görsel olarak değil, dokunsal olarak da ruhumuza değer katıyor: Her biri benzersiz, her biri “tek”. Ayrıca doğanın sadeliği, zarafeti ve özgünlüğü ile bu değerleri takıya taşımak benim için çok kıymetli.&nbsp;<ul><li>Sade ama güçlü formlar markanızın imzası haline geldi.&nbsp;Bu estetik dil nasıl oluştu?</li></ul>Bana göre takı; kendimizi ifade etme şekli, sözlerle ifade etmediğimiz iç dünyamızı sessizce paylaşma yöntemi. Derin, daha ruhsal bir ifade biçimi. Bu yüzden TOHUM tasarımlarında “az ama derin” anlayışını benimsedim: Yalın, minimalist ama güçlü; doğadan gelen formlar, simetri ve saf çizgiler. Malzemelerin yalın gücü ön planda.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376d9.jpg" width="1024" height="576"></figure>Bu ifade şekli, taşıyanın karakterini ortaya çıkaran bir araç olmasını sağlıyor. Konuşan eller, dokunan ruhlar” dileğimin özü.Uluslararası Başarı &amp; Dönüşüm<ul><li>Concha koleksiyonunun dünya çapında patlama yapması nasıl bir deneyimdi?&nbsp;</li></ul>Concha, çoğumuzun çocukluğunda doğayla ilk ilişkilerimizde yer alan deniz kabuklarımız aslında. Organik, doğal ve zamansız. 2017’de altın kaplama kabuk tasarımımızla Concha’yı yeniden yorumladığımızda, bir influencer’ın tasarımımızı paylaşması ile TOHUM yurtdışı platforma taşınıp, yıllar içinde saygıdeğer bir uluslararası markaya dönüştü.&nbsp;Concha ile niyet, doğada yalın, basit olan mucizevi güzelliklere dikkat çekmek ve onları bedenimizde taşımaya değer bulmaktı aslında. Bir deniz kabuğunun prensip olarak bir pırlantadan hiçbir farkı olmadığına inanırım.Bu beklenmedik ani yükseliş, hem heyecan vericiydi hem de bir dönüşüm getirdi: Küçük, el yapımı bir atölye markasından, uluslararası sahnede tanınan bir marka haline geçiş. Ancak bu başarı, benim dünyaya bakışımı, markaya olan sorumluluğumu ve tasarıma olan inancımı sarsmadı; tam tersine, derinleştirdi.<ul><li>Naomi Campbell, Kelly Rutherford, Leandra Medine gibi isimlerin TOHUM takması markayı nasıl dönüştürdü?</li></ul>Bu isimlerin, yani moda dünyasında, popüler kültürde etkili olan kişilerin, TOHUM’u seçmesi markanın kimliğini ve görünürlüğünü geniş kitlelere taşıdı. Bir anda, TOHUM'un yalnızca “etnik / büyük formlarda aksesuarlar” değil; evrensel, çağdaş, global bir takı dili olarak algılanmasına yardımcı oldu.Doğa, kültür ve el işçiliği üzerine kurulu, samimi ve estetik, evrensel olarak anlaşılabilir, benimsenebilir. Yıllar içinde TOHUM, kişisel ifadeyi, kimliği ve ruhu süsleyen bir araç hâline geldi.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376da.jpg" width="1024" height="576"></figure><ul><li>Global bir marka olurken yaratıcı kimliğinizi koruma konusunda zorlandığınız anlar oldu mu?</li></ul>Evet, özellikle Concha’nın başarısından sonra “başarı baskısı”, “talep artışı”, “ölçeklenme” gibi faktörler devreye girdi. Bazıları, neden bu kadar “organik / el işçiliği tarzı” bir koleksiyonu seçtiğimi sorguladı.&nbsp;Ancak benim için önemli olan, yaratmış olmak için yaratmak değil, her bir koleksiyonumuzun çıkış değerlerimize sadık kalması. “Özgünlüğü, doğallığı, el işçiliğini, bireyselliği” korumayı seçtim. Kıymetlimiz bu dil. Değerlerimizi koruyabilmek, tabi ki her türlü ticari başarıdan çok daha önemli.Atölye, Üretim &amp; El İşçiliği<ul><li>İstanbul’daki ustalarla çalışmanız markanın DNA’sının önemli bir parçası.&nbsp;El işçiliği TOHUM için neden vazgeçilmez?</li></ul>El işçiliği, her parçayı özel, “insanın dokunuşu, ruhu ile bir araya gelmiş” bir obje hâline getiriyor. Her taş, her kabuk, her metal yüzey, bir insanın ellerinden geçiyor. Bu, benim için sadece estetik değil; ruhsal, etik ve kültürel bir değer.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376df.jpg" width="1024" height="576"></figure>Doğayı, emeği, insanı, gelenekleri bir araya getiren bir sürecin ürünü her bir TOHUM. Bu sayede her parçanın bir hikâyesi oluyor ve takı, yüzeysel bir süs değil, bir ifade, bir kimlik, bir ruh hâline geliyor.<ul><li>TOHUM’un Afrika’daki sürdürülebilir tarım projelerine katkıda bulunması çok etkileyici. Bu iş birliği nasıl başladı? Afrika’ya olan, uzun yıllara dayanan estetik ve kültürel tutkum, TOHUM’un ilham kaynaklarının her zaman merkezinde oldu. Cuore koleksiyonunu tasarladığım dönemde, bu bağı daha anlamlı bir katkıya dönüştürmek istedim ve bu dönemde Haller Foundation ile tanıştım. Haller’in Afrika’daki sürdürülebilir tarım projeleri, markamızın doğayla uyumlu yaklaşımıyla organik bir şekilde örtüştü. Bu iş birliğiyle birlikte her Cuore “Seeds of Sustainability” projesi aracılığıyla bölgede toprağın, üretimin ve yaşamların yeniden yeşermesine destek oluyor.</li></ul><figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376dc.jpg" width="1024" height="576"></figure><ul><li>Yeni koleksiyonlara başlarken ilk adım genelde nedir?&nbsp;Bir çizim, bir obje, bir seyahat, bir his? İlham her zaman canlı; bir seyahat, bir taş, bir kabuk, bir görüntü, bir his… Bazen Afrika’da gördüğüm bir obje, bazen İstanbul’da rastladığım bir form, bazen bir taşın dokusu ya da doğanın bir detayı…Çoğu zaman da bunlara eşlik eden insan doğası. Bu ilhamlar içimde olgunlaşıp, zihnimde formlaşıyor, sonra el işçiliğiyle gerçeğe dönüşüyor.&nbsp;</li></ul>Tasarım benim için planlı bir süreç değil; yaşamın, deneyimin, doğanın bir uzantısı…Cenevre &amp; Gelecek<ul><li>Cenevre artık sizin yaşam ve çalışma alanınız. Bu şehir tasarımınıza nasıl bir duygu veya yeni perspektif katıyor? Cenevre hem sessizliği, hem doğaya ve göle yakınlığı, hem de çok kültürlülüğüyle bana yalnızca huzur vermiyor; aynı zamanda küresel bir perspektif de sunuyor. Bu da TOHUM’un evrensel ruhuyla çok uyumlu.&nbsp;</li></ul>Doğayla iç içe bir yaşam; ama dünyanın merkezlerine erişim. Uluslarası toplum kuruluşlarının merkezi küçük bir şehirde onlarca kültürün bir arada yaşamasını sağlıyor. Bu denge benim için ideal; hem içsel hem dışsal ilham için verimli bir zemin.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376dd.jpg" width="1024" height="576"></figure><ul><li>TOHUM’un geleceğinde neler var? Yeni koleksiyonlar, yeni ülkeler veya yeni bir yaratıcı yön?</li></ul>TOHUM’un dili, sürekli evrim halinde. Yeni koleksiyonlarla, belki aksesuar dışındaki objelerle, tasarım sınırlarını genişletmek istiyorum. Çünkü doğa, kültür, malzeme ve form sınır tanımaz.&nbsp;Aynı zamanda, bireysellik ve el işçiliğini koruyarak; global bir ölçekte ama ruhu kaybetmeden büyümek en büyük isteğim. Her bir TOHUM parçasının bir “tohum” olarak kalması, yeni güzellikleri, yeni hikâyeleri ve yeni bağları yeşertmesi…