Hürmüz Boğazı Alternatifleri Sürdürülebilir mi
Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail'in şubat ayında düzenlediği saldırılarla başlayan savaş nedeniyle Hürmüz Boğazı'nda petrol trafiği durma noktasına geldi. Günlük yaklaşık 15 milyon varillik petrol akışının kesilmesiyle patlak veren küresel kriz, Körfez ülkelerini alternatif sevkıyat yolları aramaya yöneltti. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), mevcut petrol stokları ve düşen taleple birlikte küresel arzı dengede tutabilmek amacıyla yeni boru hatlarını devreye soktu. Ancak uzmanlar, bu geçici çözümlerin uzun vadede sürdürülebilir olmadığını belirtiyor.
Bu süreçte Riyad yönetimi, petrolü Doğu-Batı boru hattı üzerinden Kızıldeniz'deki Yanbu Limanı'na ve oradan da Asya'ya ulaştırmayı denerken, BAE ise Umman üzerinden Füceyre Limanı'na uzanan hattı kullandı. Enerji analiz firması Rystad Energy yetkilisi Rahul Choudhary, güney koridorundan günlük 6 ila 7 milyon varil, Füceyre'den ise 2 milyon varil olmak üzere toplamda yaklaşık 8 milyon varillik akışın yeniden sağlandığını ifade etti. Choudhary, bu hamlelerin petrol fiyatlarındaki aşırı yükselişi engellediğini vurguladı.
Alternatif rotaların devreye girmesine rağmen, lojistik süreçlerdeki aksamalar ve tırmanan maliyetler küresel pazarı zorluyor. Normal şartlarda günlük 30 ila 50 bin dolar arasında seyreden spot tanker kiraları, krizle birlikte günlük 1 milyon dolara kadar yükseldi. Bu durum, taşımacılık maliyetinin varil başına 26 dolara ulaşarak petrol fiyatının yaklaşık dörtte birini oluşturmasına yol açtı. Ayrıca sevkıyatların Süveyş Kanalı üzerinden yapılması tedarik süresini bir aya kadar uzatırken, tankerlerin transfer işlemlerinde de ciddi gecikmeler yaşanıyor.
