
Türkiye ile ABD arasındaki en önemli diplomatik başlıklardan biri olan CAATSA yaptırımları, Ankara'da gerçekleştirilen Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Donald Trump görüşmesinin de gündeminde yer aldı. Türkiye, özellikle savunma sanayi alanındaki yaptırımların kaldırılması, yeniden F-35 savaş uçağı programına dahil edilmesi ve iki ülke arasındaki savunma iş birliğinin güçlendirilmesini talep ediyor.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, iki liderin yaptırımların kaldırılması konusunda güçlü bir siyasi irade ortaya koyduğunu belirterek sürece ilişkin teknik çalışmaların devam ettiğini ifade etti. Fidan, CAATSA yaptırımlarının kaldırılmasının ardından F-35 satış yasağının da sona erebileceğini düşündüğünü dile getirirken, Savunma Bakanı Yaşar Güler ile birlikte bu konuda yoğun temas yürüttüklerini söyledi.
CAATSA (Amerika'nın Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Yasası), ABD Kongresi tarafından 2017 yılında kabul edildi. Yasa; Rusya, İran ve Kuzey Kore'nin savunma ve istihbarat sektörleriyle önemli düzeyde ticari ilişki kuran kişi ve kurumlara yaptırım uygulanmasını öngörüyor. ABD, Türkiye'nin 2019 yılında Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın almasının ardından Aralık 2020'de bu yasa kapsamında yaptırımları yürürlüğe koydu.
Yaptırımlar çerçevesinde Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) yaptırım listesine alındı. Kurumun ABD'den savunma ekipmanı ve teknoloji ihracat lisansı alması sınırlandırılırken, uluslararası finans kuruluşlarından kredi kullanmasının da önü kesildi. Ayrıca dönemin SSB Başkanı İsmail Demir ile bazı üst düzey yetkililere ABD'ye giriş yasağı ve mali yaptırımlar uygulandı.
CAATSA süreci, Türkiye'nin F-35 programından çıkarılmasıyla iki ülke arasında savunma alanındaki iş birliğini önemli ölçüde etkiledi. Bunun ardından Ankara, hava kuvvetlerini modernize etmek amacıyla 40 adet F-16 savaş uçağı ile 79 modernizasyon kitinin satışını talep etti. ABD Kongresi'nin onayıyla ilerleyen süreçte bu satışa izin verildi. Son olarak ABD yönetimi, Türkiye'ye yaklaşık 700 milyon dolarlık F110 savaş uçağı motoru satışına yönelik niyetini Kongre'ye bildirdi. Motorların, Türkiye'nin geliştirdiği KAAN milli muharip uçağı projesinde kullanılması planlanıyor.












