Bahis Soruşturması Türk Futbolunu Sarstı, Yüzlerce Yönetici Disipline Sevk Edildi
Son operasyonlarda Merkez Hakem Kurulu Başkanı Ferhat Gündoğdu'nun da aralarında bulunduğu isimler tutuklanırken, Süper Lig hakemleri hakkında yürütülen incelemeler ve mali hareketler de soruşturmanın merkezine yerleşti.
Türkiye Futbol Federasyonu ise bir taraftan yüzlerce futbol yöneticisi hakkında disiplin süreci yürütürken diğer taraftan yeni Merkez Hakem Kurulu'nu oluşturmak için çalışıyor.
Türkiye'de futbol dünyasını sarsan bahis ve hakem soruşturması yeni gelişmelerle büyümeye devam ediyor.
Dosyanın iki farklı yönünü birbirinden ayırmak gerekiyor.
Bir tarafta Türkiye Futbol Federasyonu'nun futbol disiplin kuralları kapsamında yürüttüğü bahis soruşturmaları, diğer tarafta İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen ve farklı suç iddialarını içeren adli “Hakemler dosyası” soruşturması bulunuyor.
Bu nedenle soruşturmada adı geçen herkesin aynı suçlamayla karşı karşıya olduğunu söylemek doğru değil.
448 mevcut ve eski kulüp yöneticisi disiplin sürecinde
Bahis dosyasının boyutunu gösteren en çarpıcı gelişmelerden biri kulüp yöneticileriyle ilgili oldu.
Türkiye Futbol Federasyonu, son beş yıllık dönemde görev yaptıkları sırada bahis oynadıkları tespit edildiği belirtilen 448 mevcut ve eski kulüp yöneticisini Profesyonel Futbol Disiplin Kurulu'na sevk etti.
Bu kişiler arasında Süper Lig ve 1. Lig kulüplerinde görev yapan yöneticiler bulunuyor.
Reuters'ın aktardığı verilere göre listede yaklaşık 171 Süper Lig kulüp yöneticisi yer alıyor.
Trabzonspor Başkanı Ertuğrul Doğan ve Beşiktaş Başkan Yardımcısı Hakan Daltaban da disiplin sürecine dahil edilen isimler arasında bulunuyor.
Burada önemli bir ayrıntı var.
Bahis hesabına sahip olmak, bahis oynamak ve futbol karşılaşmalarının sonucunu etkilemeye yönelik bir eylemde bulunmak hukuken aynı şey değil.
TFF'nin yürüttüğü disiplin süreci ile savcılığın yürüttüğü adli soruşturmanın bu nedenle birbirinden ayrı değerlendirilmesi gerekiyor.
Örneğin Ertuğrul Doğan daha önce bir bahis hesabının bulunduğunu yetkililere bildirdiğini açıklarken herhangi bir yanlış yapmadığını savundu.
Soruşturma hakemlere kadar uzandı
Türk futbolundaki en büyük kırılmalardan biri ise hakemler cephesinde yaşandı.
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı Yasa Dışı Bahis ve Spor Suçları Bürosu tarafından yürütülen ve kamuoyunda “Hakemler dosyası” olarak bilinen soruşturma kapsamında İstanbul, Ankara, Elazığ ve Manisa'da operasyonlar gerçekleştirildi.
Dosyada açık kaynak araştırmaları, MASAK raporları, telefon kayıtları, tanık ve müşteki ifadeleri ile bilirkişi tespitlerinin incelendiği bildirildi.
Operasyon kapsamında Merkez Hakem Kurulu Başkanı Ferhat Gündoğdu, bazı MHK üyeleri, eski kurul yöneticileri ve hakem camiasından çeşitli isimler gözaltına alındı.
Mahkeme daha sonra Ferhat Gündoğdu'nun yanı sıra Emre Kosif, Ferdi Karadoruk, Yunus Yıldırım ve Alican Sağlar hakkında tutuklama kararı verdi.
Sebahattin Şahin ve Ahmet Şahin ise yurt dışına çıkış yasağı ve imza şartı içeren adli kontrol tedbirleriyle serbest bırakıldı.
Ferhat Gündoğdu neden tutuklandı?
Burada da önemli bir hukuki ayrıntı bulunuyor.
Gündoğdu'nun avukatlarının açıklamasına göre savcılığın görevi kötüye kullanma ve tehdit suçlamaları yönünden yaptığı tutuklama talebi mahkeme tarafından kabul edilmedi.
Tutuklama tedbiri “kişisel verilerin kaydedilmesi” suçlaması yönünden uygulandı.
Bu aşamada Gündoğdu hakkındaki suçlamaların kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı olmadığını da özellikle belirtmek gerekiyor. Adli süreç devam ediyor.
Gündoğdu, soruşturmanın ardından MHK Başkanlığı görevinden istifa etti.
TFF 4 Ekim'de yaptığı resmi açıklamada, Gündoğdu'nun soruşturmanın sağlıklı yürütülmesi ve MHK faaliyetlerinin aksamaması amacıyla istifasını federasyona yazılı olarak bildirdiğini duyurdu.
Süper Lig hakemleri de dosyada
Soruşturmanın sonraki aşamasında Süper Lig hakemi Yasin Kol ile yardımcı hakem Göktuğ Hazar Erel de gözaltına alındı.
Savcılık ifadelerinin ardından Yasin Kol “şike ve teşvik primi”, Göktuğ Hazar Erel ise “resmi belgede sahtecilik” suçlaması kapsamında tutuklama talebiyle sulh ceza hakimliğine sevk edildi.
Yasin Kol hakkındaki dosyada özellikle mali hareketler dikkat çekiyor.
AA'nın aktardığı bilirkişi ve MASAK bilgilerine göre Kol'un hesaplarında 2012–2026 yılları arasında 5 bin 978 işlem incelendi.
Bu işlemlerde hesaplardan yaklaşık 72,1 milyon TL çıkış, hesaplara ise 62,5 milyon TL giriş tespit edildi.
Toplam işlem hacminin yaklaşık 135 milyon TL olduğu belirtildi.
Raporda ayrıca Kol'un bazı karşılaşmalarda birlikte görev yaptığı hakemlerle para transferlerinin bulunduğu bilgisi yer aldı.
Ancak para transferinin bulunması tek başına şike yapıldığının kanıtı anlamına gelmiyor.
Kol ise kendisine yöneltilen iddialara karşı savunmasında bahis veya İddaa oynamadığını ve bazı para transferlerinin borç ilişkilerinden kaynaklandığını ileri sürdü.
Bu nedenle bu bölümde soruşturma makamlarının tespitleri ile hakemin savunmasını birbirinden ayırmak gerekiyor.
MHK'de şimdi ne olacak?
Ferhat Gündoğdu'nun tutuklanması ve ardından görevinden istifa etmesi, Türk futbolunda hakem yönetimi açısından da olağanüstü bir durum oluşturdu.
TFF, yeni Merkez Hakem Kurulu oluşturulana kadar geçici bir sistem uygulamaya başladı.
Federasyonun resmi açıklamasına göre 6, 7 ve 8 Ekim tarihlerindeki Türkiye Kupası karşılaşmalarının hakem atamalarını MHK Başkan Vekili Hikmet Öksüzoğlu ile Ali Zağlı, Kamil Abitoğlu, İbrahim Çınar ve Ziya Çetin gerçekleştiriyor.
TFF ayrıca yeni MHK Başkanı ve kurul üyelerinin belirlenmesi için çalışmaların devam ettiğini açıkladı.
Bu nedenle soruşturmanın sonuçları yalnızca adı geçen kişiler açısından değil, Türkiye'deki hakem sisteminin bundan sonra nasıl yönetileceği açısından da önem taşıyor.
Bahis soruşturması ne kadar büyük?
Bugünkü tabloya bakıldığında dosyanın birkaç futbolcu veya hakemle sınırlı olmadığı görülüyor.
TFF daha önce bahis ihlalleri nedeniyle 149 hakem ve 1.024 futbolcuya çeşitli sürelerde hak mahrumiyeti cezaları vermişti.
Son aşamada ise yüzlerce mevcut ve eski kulüp yöneticisinin dosyaya eklenmesi, soruşturmanın Türk futbolunun farklı kademelerine yayıldığını gösteriyor.
Bundan sonraki süreçte üç ayrı alanı takip etmek gerekiyor:
TFF'nin Profesyonel Futbol Disiplin Kurulu kararları, savcılık tarafından yürütülen adli soruşturmalar ve Merkez Hakem Kurulu'nun yeniden yapılandırılması.
Bu nedenle Türk futbolundaki bahis dosyası henüz kapanmış değil.
Tam tersine, son operasyonlarla birlikte soruşturma futbolcular, hakemler, hakem yöneticileri ve kulüp yöneticilerini kapsayan çok daha geniş bir sürece dönüşmüş durumda.
