Öneri kabul edilirse emeklilik dönemini Türkiye dahil yurt dışında geçiren AHV emeklileri bu ek ödemeden yararlanamayabilir.
İsviçre halkı Mart 2024'te yapılan referandumda 13. AHV maaşına yüzde 58 oranında destek vermişti.
Yeni düzenlemeyle ek emekli maaşı 2026'dan itibaren her yıl aralık ayında ödenecek. Mevcut düzenlemeye göre AHV yaşlılık maaşı alma hakkına sahip olanlar 13. ödemeden de yararlanacak.
İlk ödemenin toplam maliyetinin yaklaşık 4,2 milyar frank olması bekleniyor. 2040'a gelindiğinde yıllık maliyetin 5,4 milyar franka yaklaşabileceği hesaplanıyor.
Neuchâtel Kantonu'ndan SVP Ulusal Konsey Üyesi Didier Calame, Parlamento'ya sunduğu girişimde 13. AHV maaşının yalnızca İsviçre'de ikamet eden emeklilere ödenmesini talep ediyor.
Önergenin resmi adı da doğrudan bu talebi içeriyor: “13. AHV maaşının İsviçre'de yaşayan hak sahipleriyle sınırlandırılması.” Önerge 18 Haziran 2026'da Ulusal Konsey'e sunuldu ve şu anda Parlamento sürecinde.
Bu nedenle konu İsviçre'deki Türk toplumu açısından ayrıca önem taşıyor.
İsviçre'de yıllarca çalıştıktan sonra emeklilik dönemini Türkiye'de geçiren ve İsviçre'den AHV maaşı alan kişiler bulunuyor.
Mevcut sistem değiştirilmezse bu kişiler de şartları karşılamaları halinde 13. AHV ödemesini alabilecek. Ancak Calame'nin önerisi kabul edilirse ikamet yeri belirleyici hale gelecek ve İsviçre dışında yaşayanlar ek ödemeden çıkarılacak.
Burada özellikle dikkat edilmesi gereken nokta bu:
Yurt dışında yaşayanların 13. AHV maaşı iptal edilmiş değil.
Ortada şu anda yalnızca Parlamento'ya sunulmuş bir siyasi girişim bulunuyor. Önerinin parlamenter süreçten geçmesi ve gerekli çoğunlukları bulması gerekiyor.
Dolayısıyla yurt dışında yaşayan AHV emeklilerinin bu yılki 13. maaşlarını alamayacağı şeklinde bir sonuç çıkarmak şu aşamada doğru değil.
13. maaşın nasıl finanse edileceği de İsviçre siyasetinin önemli gündemlerinden biri.
Parlamento, finansman için normal KDV oranının 2028'den itibaren yüzde 8,1'den yüzde 8,5'e çıkarılmasını kabul etti. Ancak bunun için Federal Anayasa'nın değiştirilmesi gerektiğinden son sözü halk ve kantonlar söyleyecek.
2026 ve 2027'de ise 13. AHV maaşı ek finansman olmadan mevcut AHV kaynaklarından karşılanacak.