Bilim & Teknoloji

Tam 500 Yıl Sürecek Olan Bakteri Deneyi

Bilim insanları, bu çok uzun vadeli deneyde bakterilerin ve mikropların hayatta kalma sürelerini inceleyecek.

Bilimsel araştırmalar, alınan yatırımların ya da insan ömrü gibi çeşitli kısıtlamalara maruz kalıyorlar. Doğada ise bazı şeyler çok uzun sürede gerçekleşiyor. Araştırmacılar, bu durumu aşmak için 500 yıl sürecek bir deneye başladılar.

Deneyde bakteri ve mikropların ömrü incelenecek. Bu tek hücreli canlıların hayatta kalma süreleri tespit edilmeye çalışılacak. Bazı mikrop ve bakteri türlerinin, çok az bir değişimle milyonlarca yıl yaşadıkları ve bazı türlerin de binlerce yıl sonra hayata döndürülebildikleri biliniyor.

2014 yılında bir grup bilim insanı, bazı bakterileri dehidre ederek tüplere kapattı. (Dehidrasyon: Su kaybı.) Tüpleri açma şerefi ise 2514 yılındaki araştırmacıların olacak.

Beş asır sürecek olan araştırmanın arkasında ise İskoçya’daki Edinburgh Üniversitesi var. Alman ve Amerikan bilim insanlarıyla beraber çalışan ekip, insanlığın bakteri ömrünü daha iyi anlamasını sağlamayı amaçlıyor. Ekibin hiçbir üyesi sonuçları göremeyecek olsa da ilk adımı attılar.

800 adet tüpe iki farklı çeşit bakteri yerleştirildi. Bunlardan birisi Chroococcidiopsis adlı bir tür, diğeri ise Bacillus subtilis. Chroococcidiopsis, pek çok zorlu koşulda hayatta kalabilen, oldukça ilkel bir tür. Bacilius subtilis ise üzerinde en çok araştırma yapılan ve en iyi tanınan bakterilerden biri.

Hava almayacak şekilde kapatılan tüplerde bulunan bu canlılar, radyasyon gibi DNA değişimlerine sebep olabilecek diğer etmenlerden korunmaları için kurşun içinde bekletiliyorlar.

Deneyin ilk 25 yılı boyunca her yıl kontrol edilecek olan bu bakteri örnekleri, daha sonra ise 25 yılda bir kontrol edilecek. Kontrol sonuçları bir dokümana kağıt kalemle işlenecek. Ayrıca veriler bilgisayar ortamında saklanacak. Bakterilerin ölüm oranları da bu bilgiler ile ölçülecek. İlk yapılan kontrollerde, hayatta kalamayan bakteriler ayrıştırıldı. Hayatta kalanların da şanssız bir kısmı daha zorlu koşullara maruz bırakıldı. Bu grubun hayatta kalma oranı düşüş gösterdi.

2016 yılındaki ilk analizin sonuçları, 2018 yılında PLOS’da yayımlandı. Bu deney sayesinde bakterilerin ölme hızı daha iyi anlaşılacak.