Turgut

İsviçre ile Avrupa Birliği (AB) arasındaki yeni anlaşma paketi, siyasi gündemin en tartışmalı konularından biri haline geldi. Bundesrat tarafından mart ayında parlamentoya sunulan kapsamlı paket, önümüzdeki haftalarda detaylı şekilde ele alınacak.

Son sözü halk söyleyecek

Özellikle Ständerat (üst meclis) komisyonlarında başlayacak görüşmeler, ülkenin Avrupa ile gelecekteki ilişkisini belirleyecek kritik kararların habercisi olarak görülüyor.<h3>Tartışmanın merkezinde 5 ana başlık var</h3>Parlamentodaki görüşmelerde öne çıkan konular, hem siyasi partiler hem de kamuoyu arasında ciddi görüş ayrılıklarına yol açıyor.<h4>AB hukukunun otomatik kabulü tartışması</h4>En büyük tartışma konularından biri, İsviçre’nin gelecekte AB hukukunu otomatik olarak kabul edip etmeyeceği. Hükümete göre her yeni düzenleme İsviçre’nin kendi demokratik süreçlerinden geçecek.Ancak muhalifler, bu durumun dolaylı şekilde ülkenin bağımsız karar alma mekanizmasını zayıflatabileceğini savunuyor.<h4>Uyuşmazlık çözümünde Avrupa etkisi</h4>Yeni sistemde anlaşmazlıklar bir tahkim (hakem) mahkemesi tarafından çözülecek. Ancak konu AB hukukunun yorumlanmasına gelirse, EuGH (Avrupa Birliği’nin en yüksek yargı organı) devreye girecek.Bu durum, bazı siyasi çevreler tarafından “yabancı yargıçların etkisi” olarak eleştiriliyor.<h4>Serbest dolaşım ve kalıcı oturum hakkı</h4>Mevcut serbest dolaşım sistemi korunurken, yeni düzenleme ile AB vatandaşlarına 5 yıl sonra kalıcı oturum hakkı tanınması öngörülüyor.Bu kişiler sosyal yardım alabilecek ve bu durum oturum haklarını etkilemeyecek. Eleştirmenler bunun göçü artırabileceğini ve sosyal harcamaları yükseltebileceğini savunuyor.<h4>Ücret koruması (dumping endişesi)</h4>Yeni anlaşmada yer alan üç aşamalı sistemle, yabancı işçilerin düşük ücretle çalıştırılmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.Özellikle sendikalar bu konuda hassasiyet gösterirken, İsviçre iş gücü piyasasının korunması önemli bir tartışma başlığı olmaya devam ediyor.<h4>Elektrik piyasası anlaşması</h4>Yeni elektrik anlaşmasıyla İsviçre’nin AB enerji piyasasına erişimi kolaylaşacak. Tüketiciler ise elektrik sağlayıcısını serbestçe seçebilecek.Ancak bunun fiyatları düşürüp düşürmeyeceği ya da arz güvenliğini nasıl etkileyeceği konusunda görüşler ciddi şekilde ayrışıyor.<h3>Nihai kararı halk verecek</h3>Parlamentodaki görüşmelerin ardından anlaşma paketi halk oylamasına sunulacak. Ancak bu oylamanın zorunlu referandum mu yoksa isteğe bağlı referandum mu olacağı henüz netleşmiş değil.Bu süreç, İsviçre’nin doğrudan demokrasi geleneği açısından da ayrı bir tartışma konusu olmaya devam ediyor.

İsviçre–AB anlaşmaları parlamentoda: Kritik süreç başlıyor

İsviçre’de iki farklı şehirde yaşanan kreş skandalı, yeni ortaya çıkan bilgilerle daha da derinleşti. Winterthur ve Bern kentlerindeki iki kreşte görev yapan bir bakıcının, yıllar boyunca en az 15 küçük çocuğa cinsel istismarda bulunduğu iddia ediliyor.

15 çocuk mağdur

<h3>İlk uyarılar 2020 yılına kadar uzanıyor</h3>Soruşturma dosyasına göre olay ilk kez 2025 sonbaharında kamuoyuna yansıdı. Ancak yapılan yeni araştırmalar, uyarıların çok daha erken tarihlerde yapıldığını ortaya koydu.İddialara göre, 2020 yılında bir anne, üç yaşındaki çocuğunun anlattıkları üzerine kreşe başvurarak şüphelerini dile getirdi. Çocuğun, bakıcının eldiven takarak uyku sırasında çocuklara dokunduğunu söylediği ifade edildi. Bu iddia, birden fazla kişi tarafından da dolaylı şekilde doğrulandı.<h3>Çalışanlar da durumu fark etti</h3>Sadece aileler değil, kreş çalışanları da durumu fark etti. Bir stajyerin, bakıcının bir çocuğa “sınırları aşan” şekilde yaklaştığını yönetime bildirdiği belirtildi.Tüm bu uyarılara rağmen, bakıcının çocuklarla çalışmaya devam ettiği ve istismarların sürdüğü iddia ediliyor.<h3>Şüphelere rağmen başka işe geçti</h3>Bakıcının 2022 yılında Winterthur’daki görevinden ayrıldığı, ancak 2023 yılında Bern bölgesinde yeni bir işe başladığı ortaya çıktı. Bu durum, olayın en çok eleştirilen yönlerinden biri oldu.Yetkililer arasında bilgi paylaşımının yetersiz olması ve referans sürecindeki eksiklikler, olayın büyümesine neden olan faktörler arasında gösteriliyor.<h3>“Yeni bilgiler” açıklaması tartışma yarattı</h3>Winterthur’daki kreşin bağlı olduğu kurum, ortaya çıkan yeni bilgileri “daha önce bilinmeyen yeni gelişmeler” olarak değerlendirdi. Yetkililer, o dönemde kendilerine ulaşan şikâyetlere uygun şekilde yanıt verildiğini savundu.Ancak bakıcının görevden ayrılırken olumlu ifadelerle uğurlanmış olması bugün “uygunsuz” olarak nitelendiriliyor.<h3>Olay tesadüfen ortaya çıktı</h3>Şüpheli, 2024 yılında Bern kantonunda çocuk pornografisi şüphesiyle yürütülen bir soruşturma kapsamında yakalandı. Evinde yapılan aramalarda yüzlerce görüntü bulunduğu, bunların bir kısmının kreş ortamında çekildiği iddia ediliyor.Bu gelişmenin ardından olay zinciri ortaya çıktı ve çok sayıda aile şikâyetçi oldu.<h3>Yargı süreci başlıyor</h3>33 yaşındaki zanlı, nisan ayı sonunda mahkemeye çıkacak. Hakkında cinsel istismar, tecavüz ve çocuklara yönelik suçlar dahil olmak üzere ağır suçlamalar bulunuyor.Yetkililer, zanlının bazı suçlamaları kabul ettiğini belirtirken, hukuki süreç tamamlanana kadar masumiyet karinesinin geçerli olduğu vurgulanıyor.

Kreş skandalı büyüyor: Yıllar önce uyarılar yapılmış

İsviçre’de toplu taşıma kullanımı köklü bir değişime hazırlanıyor. Yeni geliştirilen sistem sayesinde yolcular artık trene, tramvaya ya da otobüse binerken herhangi bir işlem yapmak zorunda kalmayacak. Ücretler, gerçekleştirilen yolculuğa göre otomatik olarak hesaplanacak.

Bibo” ile otomatik biletleme

Projeyi geliştiren Alliance SwissPass, bu teknolojinin toplu taşımayı çok daha pratik hale getireceğini belirtiyor. “Be in – Be out” (kısaca bibo) adı verilen sistem, yolcunun toplu taşıma aracına ne zaman bindiğini ve indiğini otomatik olarak algılıyor.Bu sistem sayesinde mevcut “check-in / check-out” (giriş-çıkış onayı) işlemleri ortadan kalkıyor. Yolcu hiçbir şey yapmadan seyahat ediyor, sistem ise yolculuk sonunda en uygun ücreti hesaplayarak tahsil ediyor.<h3>Mevcut sistemde yaşanan sorunlara çözüm</h3>SBB yetkililerine göre mevcut dijital biletleme sisteminde yolcular bazen giriş yapmayı unutabiliyor ya da geç kalabiliyor. Bu da cezalarla sonuçlanabiliyor.Yeni sistemin bu tür sorunları ortadan kaldırması ve müşteri deneyimini önemli ölçüde iyileştirmesi bekleniyor.<h3>Teknoloji hazır, test süreci başlıyor</h3>Sistemin çalışması için trenlerde ve diğer ulaşım araçlarında Bluetooth sinyalleri yayan “beacon” (küçük sinyal vericiler) kullanılıyor. SBB’ye ait araçların büyük çoğunluğu bu teknolojiyle zaten donatılmış durumda.Yeni uygulama, Nisan sonundan itibaren yaklaşık 3000 kişiyle yapılacak bir saha testinde denenecek. Test süreci iki ay sürecek ve sistemin doğruluğu, fiyatlandırma adaleti ve kullanıcı memnuniyeti ölçülecek.<h3>Alternatifler devam edecek</h3>Yolcu dernekleri, sistemin kolaylık sağladığını kabul etmekle birlikte alternatiflerin korunması gerektiğini vurguluyor. Buna göre klasik bilet alma yöntemleri ve mevcut “Easy Ride” sistemi kullanılmaya devam edecek.<h3>Veri güvenliği tartışması gündemde</h3>Yeni sistemle birlikte veri güvenliği konusu da gündeme geliyor. Ancak Eidgenössischer Datenschutz- und Öffentlichkeitsbeauftragter (EDÖB), projeyi yakından takip ettiğini ve şu aşamada temel bir sorun görmediğini açıkladı.Yetkililer, sistemin devreye alınmadan önce veri koruma açısından detaylı şekilde inceleneceğini belirtiyor.

Toplu taşımada yeni dönem: Bileti düşünmeden bin, otomatik öde

İsviçre’nin doğrudan demokrasi modeli, uluslararası alanda genellikle örnek gösterilirken bu kez sert bir eleştirinin hedefi oldu. İngiliz ekonomi gazetesi Financial Times, yayımladığı bir analizde İsviçre’deki halk oylaması sistemini sorguladı.

Financial Times’tan eleştiri

Gazete, özellikle halk inisiyatifleri ve referandumların, toplumsal gerilimleri azaltmak yerine zaman zaman popülist ve tartışmalı konuları güçlendirebileceği yönünde soru işaretleri ortaya koydu.<h3>Tartışma yaratan zamanlama</h3>Eleştirinin, 14 Haziran’da yapılacak önemli oylamalar öncesinde gelmesi dikkat çekti. Özellikle göç ve nüfus artışıyla ilgili tartışmalı girişimlerin gündemde olduğu bir dönemde yapılan bu değerlendirme, İsviçre’de geniş yankı uyandırdı.<h3>Siyasetçilerden sert yanıt</h3>İsviçreli siyasetçiler, dışarıdan gelen bu eleştirilere tepki gösterdi. Roland Büchel, Financial Times’ın İsviçre sistemini anlamadığını savunarak, halkın doğrudan demokrasi araçlarını sorumlu şekilde kullandığını vurguladı.Benzer şekilde, eski parti liderlerinden Gerhard Pfister de doğrudan demokrasi araçlarının toplumsal uyumu güçlendirdiğini ifade etti. Pfister’e göre bu sistem, halkın taleplerini doğrudan siyasete yansıtmasına imkân tanıyor.<h3>“İmza sayısı düşük mü?” tartışması</h3>Financial Times’ın dikkat çektiği bir diğer konu ise halk oylamalarına götürülen girişimler için gereken imza sayısı oldu. Mevcut sistemde bir halk inisiyatifi için 100 bin, referandum için ise 50 bin imza yeterli görülüyor.Gazete, nüfusun yıllar içinde artmasına rağmen bu eşiklerin değişmemiş olmasını eleştirdi. Bu görüş, son dönemde bazı iş dünyası temsilcileri tarafından da dile getiriliyor. Örneğin Sergio Ermotti, imza barajlarının artırılması gerektiğini savunan isimler arasında yer alıyor.<h3>Siyaset sahnesinde görüş birliği</h3>Ancak İsviçre siyasetinde bu konuda geniş bir mutabakat bulunuyor. Hem sağ hem de sol partiler, mevcut sistemin dengeli ve işlevsel olduğunu savunuyor.Siyasetçilere göre, halkın doğrudan sürece katılımını kolaylaştıran bu mekanizmalar, İsviçre’nin siyasi istikrarının temel unsurlarından biri olmaya devam ediyor.<h3>Uzun bir demokratik gelenek</h3>İsviçre’de halk inisiyatifi sistemi 1892 yılından bu yana uygulanıyor. Bu süreçte yüzlerce girişim halk oylamasına sunuldu. Sistem, zaman içinde ülkenin siyasi kültürünün ayrılmaz bir parçası haline geldi.<h3>Tartışma sürecek</h3>Financial Times’ın eleştirileri, İsviçre’de doğrudan demokrasi sisteminin güçlü ve zayıf yönlerine dair tartışmaları yeniden gündeme taşıdı. Özellikle popülizm, temsil ve katılım dengesi gibi konuların önümüzdeki dönemde daha fazla tartışılması bekleniyor.

Doğrudan demokrasi tartışması: Dış basından dikkat çeken yorum

İsviçre’de son günlerde birçok kişi aynı soruyu soruyor: “Herkes hasta mı?” Toplu taşımada, ofislerde ve günlük yaşamda artan öksürük, hapşırık ve hastalık izinleri bu algıyı güçlendiriyor. Ancak uzmanlara göre ortada tek bir büyük salgın değil, birden fazla hastalığın aynı anda görülmesi var.

“Herkes hasta” algısının nedeni ne?

Pharmasuisse yetkilileri, şu anda çok sayıda insanın hasta olduğunu doğruluyor ancak bunun nedeninin aynı anda dolaşan farklı enfeksiyonlar olduğunu vurguluyor.<h3>Aynı anda birden fazla virüs yayılıyor</h3>Uzmanlara göre şu anda üç farklı sağlık sorunu üst üste binmiş durumda:<ul><li>Soğuk algınlığına neden olan virüsler</li><li>Mide-bağırsak enfeksiyonları (özellikle norovirüs)</li><li>Kıştan kalan grip vakaları</li></ul>Bu durum, toplumda geniş çaplı bir hastalık dalgası varmış hissi yaratıyor.<h3>Grip sezonu güçlü geçti</h3>Geçtiğimiz kışın grip sezonunun son yıllara göre daha yoğun geçtiği belirtiliyor. Her ne kadar bu durum “normal sınırlar içinde” kabul edilse de, etkileri bahar aylarına kadar uzamış durumda.Şu anda en sık görülen belirtiler arasında öksürük, burun akıntısı, boğaz ağrısı, ateş ve halsizlik yer alıyor. Mide-bağırsak enfeksiyonlarında ise ishal ve kusma öne çıkıyor.<h3>Alerjiler tabloyu karmaşıklaştırıyor</h3>Bahar aylarının gelmesiyle birlikte alerjiler de devreye giriyor. Bu da hastalık belirtilerinin karışmasına neden oluyor.Uzmanlara göre burun akıntısı ve kuru öksürük hem soğuk algınlığından hem de alerjiden kaynaklanabiliyor. Bu nedenle birçok kişi neyle karşı karşıya olduğunu anlamakta zorlanıyor.<h3>Kalabalık ortamlar yayılımı hızlandırıyor</h3>Eczacılar, özellikle tren istasyonları gibi kalabalık alanlarda virüslerin daha hızlı yayıldığını belirtiyor. Bu tür ortamlarda insanların daha sık hasta olması şaşırtıcı bulunmuyor.<h3>Eczanelerde talep arttı</h3>Eczanelerde son dönemde özellikle şu ürünlere talep arttı:<ul><li>Ateş düşürücüler ve ağrı kesiciler</li><li>Öksürük ve soğuk algınlığı ilaçları</li><li>İshal ve sıvı kaybına karşı ürünler</li><li>Alerji ilaçları</li></ul>Uzmanlar, doğru tedavi için belirtilerin dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.<h3>Durum olağan ama yoğun</h3>Uzmanlara göre mevcut tablo aslında alışılmadık değil. İlkbahar döneminde enfeksiyonların ve alerjilerin çakışması sık görülen bir durum.Ancak bu yıl enfeksiyonların aynı anda yoğunlaşması, toplumda daha büyük bir hastalık dalgası varmış izlenimi yaratıyor.

Baharda hastalık artışı: Sebebi ortaya çıktı

İsviçre’de yaşlılara yönelik şiddet vakaları düşündüğümüzden çok daha yaygın. Yapılan araştırmalara göre, 60 yaş üzerindeki her altı kişiden biri hayatının bir döneminde şiddet veya kötü muameleye maruz kalıyor. Bu da ülke genelinde 300 binden fazla kişinin etkilendiği anlamına geliyor.

300 bin kişi etkileniyor

Uzmanlar, gerçek sayının bunun çok üzerinde olabileceğini vurguluyor. Çünkü yaşlılara yönelik şiddet çoğu zaman gizli kalıyor ve vakaların yalnızca küçük bir kısmı resmi olarak bildiriliyor.<h3>Şiddet çoğunlukla evde yaşanıyor</h3>Verilere göre, yaşlılara yönelik şiddetin büyük bölümü kendi evlerinde gerçekleşiyor. Çoğu vakada failin eş ya da partner olduğu belirtiliyor. Bu durum, sorunun ne kadar görünmez ve hassas olduğunu ortaya koyuyor.Alter ohne Gewalt yetkililerine göre, şiddet çoğu zaman utanç duygusu nedeniyle gizleniyor. Mağdurlar, özellikle yakın ilişkilerde yaşanan kötü muameleyi dile getirmekte zorlanıyor.<h3>En yaygın şiddet türü: psikolojik baskı</h3>Şiddet denildiğinde çoğu kişinin aklına fiziksel saldırı gelse de, vakaların büyük kısmını psikolojik şiddet oluşturuyor. Tehdit, aşağılama, hakaret ve sürekli eleştiri gibi davranışlar, yaşlı bireyler üzerinde ciddi etkiler bırakıyor.Bunun yanı sıra fiziksel şiddet, ihmal, maddi istismar ve hatta ilaçların kötüye kullanımı gibi farklı şiddet türleri de rapor ediliyor.<h3>Kadınlar daha fazla risk altında</h3>Araştırmalar, yaşlı kadınların bu tür şiddete daha fazla maruz kaldığını gösteriyor. Bildirilen vakaların yaklaşık yüzde 64’ünde mağdurlar kadınlardan oluşuyor.Bu durum, toplumsal ve aile içi güç dengelerinin yaşlılık döneminde de etkisini sürdürdüğünü ortaya koyuyor.<h3>Emeklilik süreci riskleri artırabiliyor</h3>Uzmanlara göre, emeklilik gibi hayatın önemli dönüm noktaları, ilişkilerdeki gerilimleri artırabiliyor. Özellikle kimlik ve statü kaybı hissi, ekonomik kaygılar ve birlikte geçirilen sürenin artması, şiddet riskini yükseltebiliyor.Ayrıca sosyal izolasyon, yaşlı bireylerin dış dünyayla bağını zayıflatarak şiddeti görünmez hale getiriyor.<h3>Çözüm: farkındalık ve destek</h3>Uzmanlar, bu sorunun çözümünde en önemli adımın farkındalık olduğunu belirtiyor. Birçok yaşlı birey, haklarını ve başvurabilecekleri destek mekanizmalarını bilmiyor.Bu nedenle İsviçre’de bilgilendirme kampanyaları yürütülüyor. Eczaneler, belediyeler ve yaşlı bakım kurumları aracılığıyla yardım hatları ve destek hizmetleri hakkında bilgi veriliyor.<h3>Devlet de harekete geçti</h3>İsviçre hükümeti de sorunun ciddiyetini kabul etmiş durumda. Bu kapsamda hazırlanan bir programla, 2030 yılına kadar yaşlılara yönelik şiddetin önlenmesi, erken tespiti ve mağdurlara destek sağlanması hedefleniyor.Uzmanlar, uygun fiyatlı bakım hizmetleri ve sosyal destek programlarının da şiddeti önlemede önemli rol oynadığını vurguluyor.

İsviçre’de yaşlılara yönelik şiddet alarmı: Her 6 kişiden biri mağdur

İsviçre’nin en büyük şehri Zürih’te tarihi bir dönem kapanıyor. 2009 yılında göreve gelerek kentin ilk kadın belediye başkanı olan Corine Mauch, 17 yılın ardından görevinden ayrılmaya hazırlanıyor.

17 yıllık dönem bitiyor

Sosyal Demokrat Parti (SP) üyesi Mauch, göreve geldiğinde hem şehir hem de kendi siyasi kariyeri açısından yeni bir dönemin başlangıcını temsil ediyordu. Ancak bu başlangıç kolay olmadı.<h3>Zor bir başlangıçtan güçlü liderliğe</h3>2009 yılında yapılan seçimlerde rakibini geride bırakarak belediye başkanı seçilen Mauch, göreve geldiğinde yürütme deneyimi olmayan bir isimdi. Üstelik görevi, küresel finans krizinin etkilerinin hissedildiği bir dönemde devraldı.İlk yıllarda kamuoyunda yeterince tanınmaması ve deneyim eksikliği nedeniyle eleştirilen Mauch, zamanla bu algıyı değiştirdi. Başlangıçta “renksiz” olarak tanımlanan siyasetçi, yıllar içinde Zürih’in “şehir annesi” olarak anılmaya başladı.<h3>Daha yeşil ve yaşanabilir bir şehir hedefi</h3>Mauch’un görev süresinde Zürih, çevre politikaları ve yaşam kalitesi alanlarında önemli adımlar attı. Şehirde yeşil alanların artırılması, sürdürülebilirlik politikalarının güçlendirilmesi ve sosyal projelere yapılan yatırımlar bu dönemin öne çıkan başlıkları arasında yer aldı.Ayrıca göçmenler ve İsviçre vatandaşı olmayan bireylerin topluma entegrasyonu konusunda da aktif bir politika izlendi. Mauch, Zürih’in herkes için yaşanabilir bir şehir olması gerektiğini sık sık vurguladı.<h3>Büyük projeler hayata geçirildi</h3>Mauch’un liderliğinde şehirde birçok büyük proje gerçekleştirildi. Bunlar arasında yeni yerleşim alanları, kültürel yatırımlar ve altyapı projeleri öne çıktı. Zürih ekonomisi bu süreçte büyümeye devam ederken, şehir uluslararası cazibesini artırdı.Ancak tüm süreç sorunsuz ilerlemedi. Özellikle Zürih Kunsthaus’taki (sanat müzesi) Bührle koleksiyonu etrafında yaşanan tartışmalar, Mauch’un yönetimi döneminde eleştiri konusu oldu.<h3>Halkla yakın ilişki</h3>Siyasi kariyeri boyunca Mauch’un en güçlü yönlerinden biri, halkla kurduğu yakın ilişki oldu. Şehir sakinleriyle doğrudan iletişim kurması ve onların sorunlarını dinlemesi, hem destekçileri hem de siyasi rakipleri tarafından takdir edildi.<h3>Yeni dönem başlıyor</h3>Corine Mauch, 17 yılın ardından görevini bırakma kararı aldı. Yerine geçmesi beklenen isim ise yine Sosyal Demokrat Parti’den Raphael Golta. Ancak resmi süreç kapsamında seçimlerin ikinci turu yapılacak.Zürih için yeni bir dönem başlarken, Mauch’un bıraktığı siyasi ve toplumsal mirasın uzun süre tartışılmaya devam etmesi bekleniyor.

Zürih’in ilk kadın belediye başkanı Corine Mauch dönemi sona eriyor

İsviçre’de finans dünyasını yakından ilgilendiren önemli bir karar açıklandı. Bundesstrafgericht, UBS hakkında yürütülen ceza davasını durdurdu. Mahkeme, UBS’nin devraldığı Credit Suisse’in geçmişteki usulsüzlüklerinden hukuki olarak sorumlu tutulamayacağına hükmetti.

UBS davası düşürüldü

Karar, özellikle uluslararası alanda büyük yankı uyandıran Mozambik kredi skandalı kapsamında alınmıştı.<h3>“Suç devredilemez” ilkesi vurgulandı</h3>Mahkeme, kararında ceza hukukunun temel ilkelerinden biri olan “kişisel sorumluluk” ilkesine dikkat çekti. Buna göre bir kurumun işlediği suçlar, başka bir kuruma devredilemez.Bu kapsamda, Credit Suisse’in geçmişteki organizasyon hataları ve bu hataların yol açtığı yolsuzluk ve kara para aklama suçları, UBS’ye yüklenemeyecek. Mahkeme, UBS’nin o dönemdeki faaliyetler üzerinde herhangi bir kontrolü bulunmadığını belirtti.<h3>Savcılık farklı görüşteydi</h3>İsviçre Federal Savcılığı, Credit Suisse’in UBS tarafından devralınmasının ardından davayı UBS’ye genişletmişti. Savcılığa göre, birleşme sonrası hukuki sorumluluğun da yeni kuruma geçmesi gerekiyordu.Ancak mahkeme bu görüşü reddederek, ceza sorumluluğunun “miras yoluyla” devredilemeyeceğine karar verdi.<h3>Skandalın arka planı: Mozambik kredileri</h3>Söz konusu dava, finans dünyasında “gizli borç” skandalı olarak bilinen olayla bağlantılı. Credit Suisse’in Londra birimi, 2013-2014 yıllarında Mozambik’teki devlet bağlantılı şirketlere 2 milyar dolardan fazla kredi sağlamıştı.Bu kredilerin gizli tutulduğu ve parlamentonun bilgisi dışında verildiği ortaya çıkmıştı. Projelerin balıkçılık ve güvenlik alanında kullanılacağı açıklansa da, yüz milyonlarca doların yolsuzlukla kaybolduğu belirlendi.Skandalın ortaya çıkmasının ardından Mozambik ağır bir ekonomik krize girmiş, uluslararası finansal destekler kesilmişti.<h3>Soruşturma tamamen bitmiş değil</h3>Her ne kadar UBS hakkındaki dava düşürülmüş olsa da, İsviçre’deki soruşturmalar tamamen sona ermiş değil. Federal savcılık, hâlâ bazı kişiler hakkında kara para aklama şüphesiyle incelemelerini sürdürüyor.Uzmanlara göre bu karar, birleşme ve devralma süreçlerinde şirketlerin hukuki sorumluluğu açısından önemli bir emsal oluşturabilir.

Credit Suisse skandalı UBS’yi etkilemedi

İsviçre’de yapılan yeni bir araştırma, halkın büyük çoğunluğunun kalkınma yardımlarında kesintiye gidilmesini istemediğini ortaya koydu. ETH Zürich tarafından gerçekleştirilen ankete 4305 kişi katıldı.

Yardımlara güçlü destek

Sonuçlara göre, katılımcıların yüzde 77’si kalkınma işbirliği için ayrılan kamu kaynaklarının mevcut seviyede kalmasını ya da artırılmasını destekliyor. Bu durum, kamuoyunun dış yardımlar konusunda genel olarak olumlu bir tutum sergilediğini gösteriyor.<h3>Ukrayna için bile kesinti istenmiyor</h3>Ankette dikkat çeken bir diğer sonuç ise Ukrayna’ya yönelik yardımlar konusunda ortaya çıktı. İsviçre hükümeti son dönemde bazı kalkınma fonlarını Ukrayna’ya yönlendirmişti. Ancak katılımcıların önemli bir kısmı, bu nedenle diğer bölgelere ayrılan bütçenin azaltılmasına karşı çıkıyor.Özellikle Sahra Altı Afrika ülkelerine yönelik yardımların kesilmesi fikri destek bulmadı. Katılımcıların yüzde 49’u bu tür bir kesintiye karşı olduğunu belirtirken, yalnızca yüzde 19’u bu politikayı destekledi.<h3>Siyasi görüşlere göre fark var</h3>Araştırma, siyasi görüşlerin bu konudaki tutumları etkilediğini de ortaya koydu. Sol görüşlü katılımcılar kalkınma yardımlarının korunmasına daha güçlü destek verirken, sağ görüşlü katılımcılar arasında başlangıçta daha temkinli bir yaklaşım gözlemlendi.Ancak katılımcılara mevcut harcamalar hakkında detaylı bilgi verildiğinde, sağ görüşlü grubun yüzde 58’i de kesintilere karşı çıktı. Bu sonuç, bilgilendirme düzeyinin kamuoyu görüşünü doğrudan etkileyebileceğini gösteriyor.<h3>Mevcut bütçe tartışma konusu</h3>İsviçre’de kalkınma yardımları bütçesi son dönemde tartışma konusu olmuştu. 2025–2028 dönemi için ayrılan bütçenin bir kısmı Ukrayna’ya yönlendirilirken, bazı bölgelerde kesintiye gidilmişti.Ancak anket sonuçları, halkın bu tür kaynak kaydırmalarına mesafeli yaklaştığını ortaya koyuyor.<h3>Genel eğilim: destek devam etmeli</h3>Uzmanlara göre bu sonuçlar, İsviçre toplumunun uluslararası dayanışma ve kalkınma yardımları konusunda duyarlılığını koruduğunu gösteriyor. Halkın büyük bir kısmı, ekonomik zorluklara rağmen bu alandaki desteğin sürdürülmesini istiyor.

ETH anketi: İsviçre halkı kalkınma yardımlarının kesilmesine karşı

İsviçre’de göç ve Avrupa politikaları etrafında şekillenen tartışmalar, son 30 yılda ülke siyasetinin en belirleyici unsurlarından biri haline geldi. Bu sürecin merkezinde ise SVP yer alıyor. Parti, göç konusunu sürekli gündemde tutarak ülkenin en güçlü siyasi aktörlerinden biri haline geldi.

SVP’nin yükselişinin 30 yıllık hikâyesi

1990’lı yıllardan itibaren göç karşıtı söylemlerle öne çıkan SVP, zamanla bu konuyu siyasi kimliğinin temel taşı haline getirdi. Parti, özellikle İsviçre’nin Avrupa ile ilişkileri ve ulusal egemenlik konularında sert bir duruş sergiledi.<h3>Blocher dönemiyle başlayan yükseliş</h3>SVP’nin yükselişinde en önemli figürlerden biri Christoph Blocher oldu. 1996 yılında göç karşıtı bir halk oylamasında yenilgi yaşanmasına rağmen Blocher geri adım atmadı ve mücadeleyi sürdürdü.Parti, 1990’ların başında İsviçre’nin Avrupa Ekonomik Alanı’na (EWR) katılımını engelleyen kampanyada da önemli rol oynadı. Bu süreç, SVP’nin ulusal çapta tanınmasını ve güç kazanmasını sağladı.<h3>Tartışmalı kampanyalar ve referandumlar</h3>SVP, yıllar boyunca göç ve iltica politikalarıyla ilgili birçok referandum ve halk girişimi başlattı. Bu kampanyalar çoğu zaman sert söylemleri ve dikkat çekici afişleriyle kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.2009 yılında minare yasağı referandumu ve 2010’daki sınır dışı etme (Ausschaffungsinitiative) girişimi kabul edilirken, bazı diğer girişimler ise reddedildi. Parti, bu süreçte sık sık hükümet (Bundesrat) ve parlamentoyla karşı karşıya geldi.<h3>2014 referandumu dönüm noktası oldu</h3>SVP’nin en büyük siyasi başarılarından biri 2014 yılında gerçekleşti. “Kitlesel göçe karşı” girişim, çok az farkla kabul edildi ve İsviçre ile Avrupa Birliği arasındaki ilişkilerde uzun süreli tartışmalara yol açtı.Bu sonuç, hem İsviçre içinde hem de Avrupa’da büyük yankı uyandırdı. Uygulama süreci ise yıllarca süren siyasi tartışmalara sahne oldu.<h3>Siyasi rüzgâr zamanla değişti</h3>SVP, 2015 seçimlerinde tarihinin en yüksek oy oranına ulaşarak zirveye çıktı. Ancak 2019’daki “iklim seçimleri” ile birlikte siyasi gündem değişti ve parti bazı kayıplar yaşadı.Ayrıca 2016’daki “uygulama girişimi” ve 2020’deki “sınırlama girişimi” gibi önemli referandumlar halk tarafından reddedildi. Bu sonuçlar, göç konusundaki desteğin her zaman aynı düzeyde olmadığını gösterdi.<h3>Yeni referandum yolda</h3>SVP, göç konusunu yeniden gündeme taşımaya hazırlanıyor. 14 Haziran’da oylanacak “10 milyonluk İsviçre’ye hayır” girişimi, partinin yeni büyük hamlesi olarak görülüyor.Bu girişime karşı ise hükümet (Bundesrat), parlamento ve ekonomik çevrelerden oluşan geniş bir ittifak bulunuyor. Eleştirmenler, önerinin İsviçre’nin Avrupa ile ilişkilerine zarar verebileceğini ve ekonomik refahı riske atabileceğini savunuyor.<h3>Tartışmalar sürecek</h3>Uzmanlara göre göç konusu İsviçre siyasetinde önemini korumaya devam edecek. SVP’nin bu alandaki stratejisi, hem destekçileri hem de karşıtları tarafından yakından takip ediliyor.Önümüzdeki dönemde özellikle Avrupa ile ilişkiler ve nüfus artışı tartışmalarının daha da yoğunlaşması bekleniyor.

Göç konusunu sürekli gündemde tutarak İsviçre’nin en güçlü partisi oldular

İsviçre’de yayımlanan yeni bir bilimsel rapor, ülkenin iklim değişikliğinden küresel ortalamanın çok üzerinde etkilendiğini ortaya koydu. Dünya genelinde sıcaklık artışı sanayi öncesi döneme göre yaklaşık 1,5 dereceyi bulurken, İsviçre’de bu artışın yaklaşık 3 dereceye ulaştığı belirtildi.

İklim krizi derinleşiyor

Uzmanlara göre bu durum, ülkenin coğrafi ve çevresel özelliklerinden kaynaklanıyor. Özellikle yaz aylarında toprakların daha fazla kuruması ve kar örtüsünün azalması, ısınmayı hızlandıran başlıca faktörler arasında yer alıyor.<h3>Aşırı hava olayları artıyor</h3>Araştırmaya göre İsviçre’de iklim değişikliği sadece sıcaklık artışıyla sınırlı değil. Aynı zamanda aşırı hava olaylarında da ciddi artış gözleniyor.Son yıllarda:<ul><li>Sıcak hava dalgaları daha sık ve daha şiddetli hale geldi</li><li>Donlu gün sayısı önemli ölçüde azaldı</li><li>Kar yağışı ve karla kaplı günler azaldı</li><li>Şiddetli yağışlar daha sık ve yoğun yaşanmaya başladı</li><li>Yaz aylarında kuraklık belirgin şekilde arttı</li></ul>Uzmanlar, bu değişimlerin uzun vadede hem doğa hem de ekonomi üzerinde ciddi etkiler yaratabileceği uyarısında bulunuyor.<h3>İsviçre’nin sorumluluğu büyük</h3>Uzmanlara göre İsviçre, iklim değişikliğinden fazla etkilenmesinin yanı sıra bu sürece katkı açısından da önemli bir paya sahip. Yüksek tüketim düzeyi ve ithal edilen ürünler nedeniyle oluşan karbon salımı, ülkenin sorumluluğunu artırıyor.Son yıllarda sera gazı emisyonlarında azalma sağlanmış olsa da, mevcut önlemlerin yeterli olmadığı belirtiliyor. İsviçre’nin 2030 iklim hedeflerine ulaşabilmesi için yurt dışından karbon kredisi satın almak zorunda kalabileceği ifade ediliyor.<h3>Asıl sorun: siyasi irade eksikliği</h3>Uzmanlar, ülkede iklim dostu teknolojilerin mevcut olduğunu ancak bu teknolojilerin yeterince hızlı uygulanmadığını vurguluyor. Özellikle ulaşım ve binaların ısıtılması alanlarında büyük iyileştirme potansiyeli bulunmasına rağmen, gerekli adımların yeterince atılmadığı ifade ediliyor.Bu durumun en önemli nedenlerinden biri olarak ise siyasi irade eksikliği gösteriliyor.<h3>Bazı bölgeler risk altında</h3>Bilim insanları, İsviçre’nin sadece önlem almakla kalmayıp aynı zamanda değişen iklim koşullarına uyum sağlaması gerektiğini belirtiyor. Ancak bu uyum sürecinin de sınırları olduğu vurgulanıyor.Artan sel riski, kuraklık ve diğer aşırı hava olayları nedeniyle bazı bölgelerde ciddi tehditler oluşabileceği, hatta uzun vadede bazı alanların terk edilmesinin bile gündeme gelebileceği ifade ediliyor.<h3>Erken önlem ekonomik açıdan da avantajlı</h3>Rapora göre iklim değişikliğine karşı güçlü ve erken adımlar atmak sadece çevresel değil, ekonomik açıdan da fayda sağlayabilir. Finans sektörünün riskleri hâlâ yeterince ciddiye almadığı belirtilirken, doğru yatırımların büyük zararların önüne geçebileceği vurgulanıyor.Uzmanlar, özellikle iklim dostu altyapıya yatırım yapılması ve fosil yakıt teşviklerinin azaltılması gerektiğini ifade ediyor. Ayrıca son yıllarda bu alandaki teknolojilerin daha hızlı geliştiği ve maliyetlerinin düştüğü de dikkat çekiyor.

İsviçre’de iklim uyarısı: Ülke beklenenden daha hızlı ısınıyor

İsviçre’de cinsel şiddet mağdurlarının korunmasına yönelik önemli bir yasal değişiklik gündeme geldi. Federal hükümet (Bundesrat), cinsel saldırı sonrası ortaya çıkan sağlık sorunlarının gelecekte “kaza” olarak kabul edilmesini öngören bir reform önerdi.

Sigorta kapsamı genişliyor

Bu değişiklikle mağdurların sigorta kapsamında daha kapsamlı destek alması hedefleniyor.Gündeme gelen düzenleme, Fransa’da yaşanan ve büyük yankı uyandıran Gisèle Pelicot vakasının ardından yeniden tartışılmaya başlandı. Bu olay, İsviçre’deki mevcut yasal sistemin bazı durumlarda mağdurları yeterince koruyamadığını ortaya koydu.<h3>Mevcut sistem mağdurları sınırlıyor</h3>İsviçre’de yürürlükte olan yasaya göre bir olayın “kaza” sayılabilmesi için ani ve beklenmedik şekilde gerçekleştiğinin kanıtlanması gerekiyor. Ancak özellikle mağdurun bayıltıldığı veya bilincinin kapatıldığı durumlarda bu şartın ispat edilmesi oldukça zor.Bu nedenle, örneğin “k.o. damlaları” (bilinci etkileyen maddeler) kullanılarak gerçekleştirilen saldırılarda mağdurlar çoğu zaman ne yaşandığını detaylı şekilde anlatamıyor. Bu durum da sigorta şirketlerinin bazı vakalarda ödeme yapmamasına yol açabiliyor.Uzmanlara göre, polis ve yargı makamları saldırıyı doğrulasa bile, mevcut sistemde mağdurlar sigorta haklarından mahrum kalabiliyor.<h3>Yeni düzenleme ne getirecek</h3>Federal hükümet (Bundesrat) tarafından önerilen reform ile bu durumun değiştirilmesi planlanıyor. Yeni düzenlemeye göre, cinsel şiddet sonucu ortaya çıkan fiziksel ve psikolojik sağlık sorunları genel olarak “kaza” kapsamında değerlendirilecek.Bu sayede mağdurlar:<ul><li>Tıbbi tedavi</li><li>Psikolojik destek ve terapi</li><li>Günlük ödeme (gelir desteği)</li></ul>gibi haklardan daha kolay yararlanabilecek.<h3>Amaç: mağdurları daha iyi korumak</h3>Siyasetçiler ve mağdur destek kuruluşları uzun süredir mevcut uygulamayı eleştiriyordu. Bu kesimler, travmanın etkilerinin olayın nasıl hatırlandığından bağımsız olduğunu ve mağdurların daha güçlü şekilde korunması gerektiğini savunuyor.Federal hükümetin sunduğu taslak, her yıl daha fazla vakanın sigorta kapsamında değerlendirilmesini sağlayabilir. Böylece bugüne kadar kapsam dışında kalan birçok mağdurun destek almasının önü açılacak.<h3>Süreç devam ediyor</h3>Hazırlanan yasa tasarısı şu anda görüş alma sürecinde (Vernehmlassung – taslak yasa hakkında kurum ve paydaş görüşlerinin toplandığı süreç). Bu aşamanın ardından düzenleme parlamentoya sunulacak.Son kararı ise İsviçre Parlamentosu verecek. Düzenlemenin kabul edilmesi halinde, ülkede cinsel şiddet mağdurlarına yönelik sosyal koruma önemli ölçüde güçlendirilmiş olacak.

İsviçre’den kritik adım: Cinsel şiddet mağdurları için yeni haklar

İsviçre’de Aargau Ulaşım (Aargau Verkehr) şirketi, 2025 yılına ait verilerinde dikkat çeken bir gelir artışı açıkladı. Şirketin kestiği cezalar (bilet ihlalleri) bir önceki yıla göre yüzde 75 artarak toplam 1 milyon İsviçre frangına ulaştı.

1 milyon frank ceza kesildi

Yetkililere göre bu artışın arkasında, özellikle akşam saatlerinde artırılan güvenlik ve kontrol personeli bulunuyor. Daha fazla denetim yapılması, biletsiz yolcuların daha sık tespit edilmesine yol açtı.<h3>Daha fazla denetim, daha fazla ceza</h3>Aargau Verkehr, Aargau, Luzern ve Zürih kantonlarında faaliyet gösteriyor ve yılda 29 milyondan fazla yolcu taşıyor. Artan yolcu sayısıyla birlikte denetimlerin sıklaştırılması, gelirlerde de doğrudan artış sağladı.Şirket sözcüsü Michael Briner, denetim saatlerinin özellikle güvenlik amacıyla artırıldığını vurguladı. Kesilen cezaların ise planlı bir gelir politikası değil, “yan etki” olduğunu ifade etti.Aargau Verkehr’de görev yapan güvenlik personeli, yalnızca güvenliği sağlamakla kalmıyor; aynı zamanda bilet kontrolü yapma ve gerektiğinde ceza kesme yetkisine de sahip. Ayrıca gerekli durumlarda kişileri polis gelene kadar tutma yetkileri bulunuyor.<h3>Benzer uygulama başka şirketlerde de var</h3>Bu model İsviçre’de tamamen yeni değil. BLS adlı demiryolu şirketi, 2020 yılından bu yana benzer bir sistemi uyguluyor. Bu sistemde güvenlik görevlileri aynı zamanda bilet kontrolü yapabiliyor.Şirket yetkilileri, bu uygulamanın yolcularla ilk temas açısından avantaj sağladığını ve özellikle sorunlu durumlarda etkili olduğunu belirtiyor. Ayrıca ek gelir sağlanmasının da önemli bir avantaj olduğu ifade ediliyor.<h3>SBB farklı bir sistem uyguluyor</h3>İsviçre Federal Demiryolları SBB ise farklı bir yaklaşım benimsiyor. SBB’de bilet kontrolleri yalnızca tren görevlileri tarafından yapılırken, güvenlikten ayrı bir ekip sorumlu oluyor.Şirket, bu görev ayrımının hizmet kalitesini ve yolcu güvenliğini artırdığını savunuyor. Tren görevlileri yolcu hizmeti ve bilet kontrolünden sorumluyken, ulaşım polisi (Transportpolizei) güvenliği sağlıyor.Yetkililer, mevcut sistemin verimli çalıştığını belirterek görev dağılımında herhangi bir değişiklik planlanmadığını açıkladı.

Toplu taşımada biletsiz yolculara sıkı takip: Cezalar rekor kırdı

İsviçre’de doktor eksikliği giderek daha ciddi bir sorun haline geliyor. Uzmanlara göre mevcut sistemle devam edilmesi durumunda sağlık hizmetlerinde yetersizlik kaçınılmaz olacak. Özellikle aile hekimleri, çocuk doktorları, psikiyatristler ve kadın doğum uzmanları gibi temel alanlarda ciddi açık bulunuyor.

Yabancı doktorlara bağımlılık artıyor

Bu durum, sağlık sisteminin geleceği açısından endişe yaratırken, yetkililer çözüm için yeni stratejiler geliştirmeye başladı.<h3>Doktor sayısı neden yetersiz</h3>Uzmanlara göre doktor açığının arkasında birden fazla neden bulunuyor. En önemli sorunlardan biri, ülkede tıp eğitimi kontenjanlarının sınırlı olması. Uzun yıllar boyunca yeterli sayıda doktor yetiştirilememesi, bugünkü açığın temel sebeplerinden biri olarak gösteriliyor.Bunun yanında yeni nesil doktorların çalışma alışkanlıkları da değişti. Önceki kuşaklara kıyasla daha az saat çalışmayı tercih eden genç doktorlar, genellikle grup muayenehanelerinde ve yarı zamanlı (part-time) çalışmayı seçiyor. Bu da toplam hizmet kapasitesini düşürüyor.<h3>Eğitim kapasitesi artırılacak</h3>Sorunun çözümü için eğitim alanında önemli adımlar planlanıyor. Son 10 yılda tıp mezunu sayısı neredeyse iki katına çıkarak 2024 yılında yaklaşık 1400’e ulaştı. Ancak bu artışın yeterli olmadığı belirtiliyor.Zürih kantonu, tıp fakültesi kontenjanlarını artırmayı planlıyor. Buna göre mevcutta 430 olan öğrenci sayısının 2030 yılına kadar 700’e çıkarılması hedefleniyor. Ülke genelinde de tıp eğitimine erişimin genişletilmesi için çalışmalar sürüyor.<h3>Giriş sınavı değişebilir</h3>İsviçre’de tıp eğitimi almak isteyen öğrenciler, “Numerus Clausus” adı verilen zorlu bir giriş sınavından geçmek zorunda. Ancak bu sistem de eleştirilerin odağında.Uzmanlar, mevcut sınavın yalnızca akademik başarıyı ölçtüğünü, oysa doktorluk mesleği için sosyal beceriler ve duygusal zekânın da önemli olduğunu vurguluyor. Bu nedenle giriş sisteminin yeniden düzenlenmesi gündemde.<h3>Mezunların bir kısmı mesleği bırakıyor</h3>Yapılan değerlendirmelere göre, tıp fakültesinden mezun olanların önemli bir kısmı birkaç yıl içinde mesleği bırakıyor. 2018 mezunları arasında yaklaşık her 7–8 kişiden birinin beş yıl içinde aktif doktorluk yapmadığı belirtiliyor.Bu durum, mevcut doktor açığını daha da derinleştiriyor.<h3>Yabancı doktorlara bağımlılık artıyor</h3>İsviçre, doktor açığını kapatmak için uzun süredir yurt dışından gelen sağlık çalışanlarına yönelmiş durumda. 2024 yılı itibarıyla ülkedeki doktorların yaklaşık yüzde 41’inin yabancı diplomaya sahip olduğu belirtiliyor.Bu da neredeyse her iki doktordan birinin yurt dışından geldiği anlamına geliyor. Uzmanlar, bu durumun hem İsviçre hem de doktorların geldiği ülkeler açısından sürdürülebilir olmadığını ifade ediyor.

İsviçre’de doktor alarmı: Sağlık sistemi zorlanıyor

İsviçre’de Nisan 2026 itibarıyla günlük yaşamı etkileyen birçok yeni düzenleme yürürlüğe girdi. İnşaat kurallarından telekomünikasyon fiyatlarına, enerji politikalarından kamu güvenliğine kadar farklı alanlarda önemli değişiklikler dikkat çekiyor.

Yasaklar, zamlar ve yeni kurallar

<h3>İnşaat projelerinde yeni kurallar uygulanacak</h3>1 Nisan’dan itibaren yürürlüğe giren düzenlemelerle birlikte, inşaat ve kentsel yoğunluk projelerinde gürültü (ses) kuralları esnetildi. Çevre Koruma Yasası (Umweltschutzgesetz) ve Gürültü Koruma Yönetmeliği’nde (Lärmschutzverordnung) yapılan değişikliklerle, özellikle yoğun yapılaşmanın hedeflendiği bölgelerde daha esnek uygulamalar mümkün hale geldi.Yeni düzenlemeye göre, kamu yararının ön planda olduğu durumlarda gürültü sınırlarının aşılmasına izin verilebilecek. Ancak buna rağmen yaşam kalitesi, dinlenme alanları ve konut standartlarının korunması şartı devam ediyor. Bu durum, şehirlerde daha fazla konut üretimini kolaylaştırırken, planlama süreçlerini de daha karmaşık hale getirebilir.<h3>Kamusal alanlarda havai fişek yasağı</h3>İsviçre genelinde artık halka açık alanlarda piroteknik ürünlerin kullanımı yasaklandı. Bu karar, 26 kantonun yapı direktörleri tarafından alınırken, özellikle Valais kantonundaki Crans-Montana’da yılbaşı gecesi yaşanan yangın felaketinin ardından gündeme gelmişti.Yeni yasak, kamu güvenliğini artırmayı hedeflerken, ilerleyen dönemde yangın güvenliği düzenlemelerinde daha kapsamlı değişikliklerin de yapılması bekleniyor.<h3>Swisscom aboneliklerine zam</h3>İsviçre’nin en büyük telekomünikasyon şirketlerinden Swisscom, 1 Nisan itibarıyla bazı abonelik fiyatlarını artırdı. Yapılan açıklamaya göre mobil ve internet abonelikleri 1,90 İsviçre frangı, televizyon ve sabit hat abonelikleri ise 0,90 frank zamlandı.Şirket, bu artışı altyapı yatırımları ve artan veri kullanımına bağladı. Ancak data paketleri, ön ödemeli hatlar ve bazı özel abonelikler bu zamdan etkilenmedi.<h3>Rus sıvılaştırılmış gazına yasak</h3>İsviçre, Avrupa Birliği’nin Rusya’ya yönelik yaptırımlarına paralel olarak yeni bir adım attı. Federal hükümet (Bundesrat) kararıyla 25 Nisan’dan itibaren Rusya’dan sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) alımı ve ithalatı tamamen yasaklandı.Bu kararın amacı, Rusya’nın fosil yakıt gelirlerini azaltarak Ukrayna’daki savaşa finansman sağlamasını zorlaştırmak olarak açıklandı. Mevcut uzun vadeli sözleşmeler için ise 2026 sonuna kadar geçiş süreci tanındı.<h3>Yenilenebilir enerji projelerine hız</h3>Enerji alanında da önemli bir değişiklik yürürlüğe girdi. Federal hükümet (Bundesrat), güneş, su ve rüzgar enerjisi projelerinde izin süreçlerini hızlandırmak için yeni bir düzenleme getirdi.Buna göre artık projeler için gerekli izinlerin büyük kısmı doğrudan kanton düzeyinde verilecek. Ayrıca itiraz süreçleri sadeleştirilerek projelerin daha hızlı hayata geçirilmesi amaçlanıyor. Bu adım, özellikle enerji altyapısının güçlendirilmesi açısından kritik görülüyor.<h3>Araştırma desteklerinde yeni sınırlar</h3>İsviçre Ulusal Bilim Fonu (SNF), proje desteklerinde de yeni kurallar getirdi. Artan başvuru sayısı ve sınırlı bütçe nedeniyle araştırmacılar için bazı kısıtlamalar uygulanacak.Yeni düzenlemeye göre bir araştırmacı aynı anda en fazla iki projeden destek alabilecek. Ayrıca bir yıl içinde sadece bir başvuru yapılabilecek ve proje başına verilecek destek miktarı sınırlandırılacak.

İsviçre’de nisan ayında birçok yeni düzenleme yürürlüğe girdi

İsviçre’de her yıl on binlerce bisikletin çalınması, siyaseti harekete geçirdi. Mevcut yasalar kapsamında birçok failin sadece para cezasıyla kurtulması, yeni bir düzenleme tartışmasını gündeme taşıdı.

<h3>“Kullandım” savunmasıyla kurtuluyorlar</h3>Mevcut uygulamada, bir kişi bisikleti yalnızca “kullanmak amacıyla” aldığını iddia ederse, ağır ceza yerine idari para cezası alabiliyor. Bu durum, özellikle şehirlerde yaygın olan bisiklet hırsızlıklarını teşvik ettiği gerekçesiyle eleştiriliyor.Yıllık 50 binden fazla bisiklet hırsızlığı yaşanan ülkede, bu durum hem vatandaşlar hem de sigorta şirketleri için ciddi maddi kayıplara yol açıyor.<h3>Sağdan ve soldan ortak destek</h3>Lukas Reimann (SVP), bu durumu “yasal boşluk” olarak nitelendiriyor ve cezaların ağırlaştırılması için girişimde bulundu.Reimann, bisikletin “kısa süreli kullanım” bahanesiyle çalınmasının artık hafif bir ihlal değil, suç kapsamına alınması gerektiğini savunuyor.Bu öneri yalnızca sağ siyasetten değil, sol kanattan da destek görüyor. Hasan Candan (SP), mevcut durumun caydırıcı olmadığını belirterek daha sert yaptırımların değerlendirilmesini destekliyor.<h3>Amaç: caydırıcılığı artırmak</h3>Siyasetçiler, özellikle organize hırsızlık şebekelerine karşı daha güçlü önlemler alınması gerektiğini vurguluyor. Yeni düzenlemenin amacı, bisiklet hırsızlığını “küçük suç” olmaktan çıkarıp daha ciddi bir yaptırıma tabi tutmak.Ancak bazı uzmanlar, cezaların artırılmasının tek başına yeterli olmayacağını belirtiyor. Güvenli park alanları, kaliteli kilit kullanımı ve ikinci el satış platformlarının daha sıkı denetlenmesi gibi önlemler de öneriliyor.<h3>Top artık hükümette</h3>Söz konusu öneri şimdi Bundesrat’ın değerlendirmesine sunulacak. Süreç, Ulaştırma Bakanı Albert Rösti tarafından yürütülecek.Hükümetin vereceği karar, İsviçre’de bisiklet hırsızlığına karşı mücadelede yeni bir dönemin başlangıcı olabilir.

İsviçre’de bisiklet hırsızlarına karşı yeni hamle: Cezalar sertleşebilir

İsviçre’de internet üzerinden satın alınan sahte pullar ciddi hukuki sonuçlar doğuruyor. Özellikle Çin menşeli sahte ürünler nedeniyle açılan davalar ve kesilen yüksek para cezaları son dönemde dikkat çekiyor.

8 bin frank para cezası

<h3>Aargau’da dikkat çeken olay</h3>Aargau kantonunda yaşayan bir kişi, internet üzerinden 1000 adet A-Post pulunu yalnızca 350 franka satın aldı. Ancak bu “uygun fiyatlı” alışveriş, beklenmedik bir şekilde ceza dosyasına dönüştü.Kısa süre sonra savcılıktan gelen tebligatta, kişiye 8000 franklık ertelenmiş para cezası ile birlikte yaklaşık 2500 frank ek ceza ve masraf çıkarıldı.<h3>Suçun tanımı: sahtecilik ve ithalat</h3>Yetkililere göre sahte İsviçre pullarının satın alınması ve ülkeye sokulması suç kapsamında değerlendiriliyor. Savcılık, bu tür durumları “ürün sahteciliği” olarak nitelendiriyor.Yetkililer, piyasa fiyatının çok altında sunulan bu tür ürünlerin şüphe uyandırması gerektiğini vurguluyor. Özellikle fiyatın gerçek değerinin üçte biri seviyesinde olması, alıcıların dikkatli olması gerektiğine işaret ediyor.<h3>Sahte pullar dağıtımda yakalanıyor</h3>Schweizerische Post (İsviçre Postası), sahte pulları dağıtım merkezlerinde tespit ettiklerini belirtiyor. Bu tür durumlarda gönderilere el konuluyor ve olay gümrük yetkilileriyle birlikte yargıya taşınıyor.Yetkililer, bu tür sahteciliği “çok ciddiye aldıklarını” açıkça ifade ediyor.<h3>Vakalar artıyor: ülke genelinde yaygın</h3>Olayın tekil olmadığı da vurgulanıyor. Sadece Aargau kantonunda geçtiğimiz yıl 16 bin sahte pul ele geçirildi. Halen onlarca dava devam ederken, birçok dosyanın mahkemeye taşınması bekleniyor.Benzer vakalar diğer kantonlarda da görülüyor:<ul><li>Bern: 70’ten fazla vaka</li><li>St. Gallen: 50’den fazla vaka</li><li>Solothurn: 30 vaka</li></ul>Ancak kantonlar arasında uygulama farklılıkları bulunuyor. Örneğin bazı bölgelerde alıcıların sahte olduğunu bilmediği kabul edilerek davalar düşürülebiliyor.<h3>Maddi zarar ve uyarı</h3>Sahte pullar, posta hizmetlerinden elde edilen gelirleri doğrudan etkiliyor. Posta yetkilileri, bu durumun sistemde ciddi mali kayıplara yol açtığını belirtiyor.Yetkililer vatandaşlara açık bir uyarıda bulunuyor: “Eğer bir teklif gerçek olamayacak kadar ucuz görünüyorsa, büyük ihtimalle sahtedir.”

Ucuz pul tuzağı: Online alışveriş cezaya dönüşebiliyor

İsviçre’nin Aargau kantonuna bağlı Würenlingen’de faaliyet gösterecek olan ASA Keramik, düzenlenen görkemli bir açılış töreniyle iş dünyasına güçlü bir giriş yaptı. Pusula Gazetesi olarak yerinde takip ettiğimiz açılış, yoğun katılımı ve sıcak atmosferiyle dikkat çekti.

Açılış programına bölgeden ve İsviçre genelinden çok sayıda davetli katıldı. Würenlingen, Döttingen ve Klingnau başta olmak üzere çevre bölgelerden İsviçreli vatandaşlar, yabancı müşteriler, iş dünyasından önemli isimler ve ailenin yakın dostları etkinlikte hazır bulundu. Oldukça kalabalık geçen organizasyonda misafirlere çeşitli ikramlar, tatlılar ve atıştırmalıklar sunuldu.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/53536f1c5dcc0150658364d0e.png" width="1024" height="576"></figure>Şirketin sahibi Saffet Hoş ve ortağı Ali Gökdemir, davetlilerle yakından ilgilenerek misafirperverlikleriyle takdir topladı. Katılımcılar, showroom alanını gezerek ürünler ve hizmetler hakkında detaylı bilgi alma fırsatı buldu.<h3>Modern tasarım ve geniş ürün yelpazesi</h3>ASA Keramik, özellikle zengin ürün çeşitliliğiyle açılışta büyük ilgi gördü. Firma bünyesinde seramik ve fayans çeşitlerinden mermer ve granit gibi doğal taşlara, banyo mobilyalarından armatür ve musluk sistemlerine kadar geniş bir ürün yelpazesi sunuluyor. Ayrıca ev içi dekoratif aksesuarlar da dikkat çeken unsurlar arasında yer aldı.Firma, yalnızca ürün satışıyla sınırlı kalmayıp mutfak tasarımı, kış bahçesi çözümleri ve yaşam alanlarına yönelik kapsamlı hizmetler de sağlıyor.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/53536f1c5dcc0150658364d0d.png" width="1024" height="576"></figure><h3>Kişiye özel danışmanlık ve 3D planlama</h3>ASA Keramik’in öne çıkan en önemli özelliklerinden biri ise sunduğu profesyonel danışmanlık hizmeti. Showroom’u ziyaret eden müşteriler; duvar ve zemin kaplamalarından dış cephe çözümlerine, parke ve laminat uygulamalarından dekoratif fayanslara kadar birçok konuda detaylı bilgi alabiliyor.Ayrıca talep eden müşterilere sunulan 3 boyutlu (3D) görselleştirme hizmeti sayesinde projeler uygulama öncesinde net bir şekilde planlanabiliyor.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/53536f1c5dcc0150658364d0f.png" width="1024" height="576"></figure><h3>“Kalite ve güven odaklı hizmet”</h3>ASA Keramik, modern mimari ile yüksek kaliteli malzemeleri bir araya getiren anlayışıyla dikkat çekiyor. “Her şey tek elden” hizmet anlayışıyla hareket eden firma, müşterilerine hem estetik hem de işlevsel çözümler sunmayı hedefliyor.Zamanında malzeme temini, kişiye özel çözümler ve gayrimenkul danışmanlığı gibi hizmetlerle de sektörde iddialı bir konumda yer almayı amaçlıyor.<h3>Bölgeye değer katacak yeni bir yatırım</h3>Daha önce Klingnau, Würenlingen ve çevre bölgelerde gerçekleştirdiği başarılı banyo ve inşaat projeleriyle güçlü referanslara sahip olan ASA Keramik, yeni showroom’u ile bölge ekonomisine ve yapı sektörüne önemli katkılar sunmaya hazırlanıyor.Güçlü başlangıcı, geniş hizmet ağı ve profesyonel yaklaşımıyla ASA Keramik’in İsviçre’de sektörün dikkat çeken firmalarından biri olması bekleniyor.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/53536f1c5dcc0150658364d0c.png" width="1024" height="576"></figure><h3>İletişim bilgileri</h3>ASA Keramik’i ziyaret etmek ve detaylı bilgi almak isteyenler için iletişim bilgileri şu şekilde:Adres: Wiesenstr 2, 5303 Würenlingen Telefon: +41 56 281 36 34 E-posta: info@asakeramik.ch Web: <a href="https://asakeramik.ch/index.html">www.asakeramik.ch</a>Çalışma saatleri: Pazartesi – Cuma: 09.00 – 12.00 / 13.00 – 17.00 Cumartesi &amp; Pazar: Kapalı

ASA Keramik görkemli bir açılışla kapılarını açtı

Dünya genelinde çocuklara yönelik cinsel şiddetin boyutunu ortaya koyan yeni bir araştırma, çarpıcı sonuçlar ortaya çıkardı. Uluslararası bir bilimsel çalışmaya göre, her 5 kadından biri ve yaklaşık her 6 erkekten biri çocukluk döneminde cinsel şiddete maruz kalıyor.

130 milyon çocuk risk altında

Araştırma, dünya genelinde 147 ülkeden 7 milyondan fazla kişinin verilerini içeren 1412 çalışmanın analizine dayanıyor ve bugüne kadar bu konuda yapılmış en kapsamlı değerlendirmelerden biri olarak öne çıkıyor.<h3>130 milyondan fazla çocuk etkileniyor</h3>Uzmanlar, yalnızca 2024 yılı için dünya genelinde 130 milyondan fazla çocuğun cinsel şiddete maruz kaldığını tahmin ediyor. Bu durum, sorunun küresel ölçekte ne kadar yaygın olduğunu gözler önüne seriyor.Özellikle fiziksel temas içeren vakalarda oranlar da oldukça yüksek. Kadınların yüzde 12’si, erkeklerin ise yaklaşık yüzde 10’u çocukluk döneminde bu tür istismara maruz kaldığını belirtiyor.<h3>Avrupa’da oranlar daha da yüksek</h3>Araştırmaya göre Avrupa ve Kuzey Amerika’da oranlar küresel ortalamanın üzerinde. Bu bölgelerde kadınların yüzde 25’inden fazlası çocuklukta cinsel şiddet yaşadığını ifade ediyor.İsviçre’de ise Kinderschutz Schweiz verilerine göre yaklaşık her 7 çocuktan biri fiziksel temas içeren cinsel şiddete maruz kalıyor.<h3>Gerçek tablo daha ağır olabilir</h3>Uzmanlar, açıklanan verilerin gerçeğin yalnızca bir kısmını yansıttığını belirtiyor. Çünkü bu tür vakaların büyük bölümü resmi kayıtlara geçmiyor.World Health Organization (WHO), çocuk istismarı vakalarının çoğunlukla bildirilmediğine dikkat çekiyor. Utanç, korku, bağımlılık ilişkileri ve özellikle küçük yaştaki çocukların kendini ifade edememesi, bu durumun başlıca nedenleri arasında yer alıyor.<h3>Etkileri hayat boyu sürüyor</h3>Araştırma, cinsel şiddetin etkilerinin yalnızca çocuklukla sınırlı kalmadığını da ortaya koyuyor. Bu tür travmalara maruz kalan bireylerde:<ul><li>Depresyon</li><li>Anksiyete</li><li>Travma sonrası stres bozukluğu</li><li>Bağımlılık sorunları</li><li>Fiziksel sağlık problemleri</li></ul>gibi ciddi risklerin daha yüksek olduğu belirtiliyor.<h3>Dijital ortamda risk büyüyor</h3>Uzmanlar ayrıca cinsel istismar vakalarının giderek dijital ortama kaydığına dikkat çekiyor. Özellikle çocuklara yönelik çevrimiçi istismar ve siber suçlarda artış gözlemleniyor.Bu durum, yeni önlem ve koruma mekanizmalarının geliştirilmesini zorunlu hale getiriyor.<h3>Uzmanlardan çağrı: farkındalık ve erken müdahale şart</h3>Uzmanlara göre bu küresel sorunun çözümü için en önemli adımlar arasında farkındalık, erken müdahale ve etkili koruma sistemleri yer alıyor.Çocukların güvenliğini sağlamak için hem ailelerin hem de kurumların daha bilinçli hareket etmesi gerektiği vurgulanıyor.

Küresel alarm: Her 5 çocuktan biri cinsel şiddet mağduru

İsviçre’nin Bern kentinde gece saatlerinde düzenlenen protesto gösterisi, ciddi maddi hasarla sonuçlandı. Yetkililere göre izinsiz yürüyüş sırasında oluşan zarar on binlerce frankı buldu.

Gerilimli gece

<h3>Protestonun nedeni: “özgür alanlar” ve yıkım planı</h3>Gösterinin arkasında, şehirdeki “özgür alanların” korunması ve Anstadt’taki kulübe yerleşiminin yıkımına karşı çıkan grupların olduğu değerlendiriliyor. Protestocuların, Bern Belediyesi’nin yapılaşma planlarını ve polisin tutumunu eleştirdiği belirtildi.Gösteri çağrısının doğrudan kim tarafından yapıldığı resmi olarak açıklanmazken, organizasyonun Anstadt çevresinden çıktığı tahmin ediliyor.<h3>Yüzlerce kişi gece yürüyüşüne katıldı</h3>Kantonspolizei Bern verilerine göre protestoya birkaç yüz kişi katıldı. Ancak sahadaki gözlemler, katılımcı sayısının zamanla artarak yaklaşık bine yaklaştığını gösteriyor.Gösteri, saat 23.00 civarında Gaswerk bölgesinde başladı. Katılımcılar daha sonra şehir merkezinden geçerek Schützenmatte bölgesine kadar yürüdü. Eylem gece saat 02.00 civarında sona erdi.<h3>Pyroteknik, müzik ve vandalizm</h3>Yürüyüş sırasında havai fişekler ve diğer pyroteknik maddeler kullanıldı, yüksek sesli müzik çalındı ve hatta mobil bir bar eşliğinde ilerleyen bir kortej oluşturuldu.Ancak gösterinin dikkat çeken yönü yalnızca bu olmadı. Şehirde çeşitli noktalarda duvar yazıları yazıldığı ve bazı iş yerlerine zarar verildiği bildirildi.Özellikle sigorta şirketi AXA ve gayrimenkul firması Wincasa’nın binalarında camların kırıldığı ve ciddi hasar oluştuğu belirtildi.<h3>Trafik aksadı, soruşturma başlatıldı</h3>Gösteri güzergâhındaki yollar geçici olarak trafiğe kapatıldı ve şehir içinde ulaşım aksadı. Polis, olaylarla ilgili soruşturma başlattı.Yetkililer, eylemin izinsiz bir “spontan gösteri” olduğunu vurgularken, olaylara karışan kişilerin tespit edilmesi için çalışmaların sürdüğünü açıkladı.<h3>Polis varlığı sınırlıydı</h3>Gösteri boyunca polis araçlarının korteji takip ettiği ancak sahada yoğun bir polis müdahalesinin görülmediği ifade edildi. Buna rağmen polis, eylemi baştan sona izlediğini belirtti.

Bern’de izinsiz yapılan gece protestosu şehirde zarara yol açtı

Elazığlı iş insanı Sait Ali Bayrak, babasından miras kaldığı iddia edilen ve İsviçre bankalarında tutulan 6 ton altını geri almak için 20 yılı aşkın süredir hukuk mücadelesi veriyor. 

6 Ton Altın Mücadelesi

Türkiye ve İsviçre arasında mekik dokuyan gizemli hikaye, iş insanı Sait Ali Bayrak’ın 2005 yılında annesinden duyduğu bir vasiyetle başladı. İddiaya göre, baba Hasan Bayrak tarafından yaklaşık 31 yıl önce Türkiye’den çıkarılan 6 ton altın, İsviçre’nin Zürih kentindeki dev banka kuruluşu Credit Suisse bünyesinde bulunan kasalara yerleştirildi. Bayrak’ın babasının "Oğlum 40 yaşına gelmeden bu sırrı açıklama" vasiyeti, annesinin ağır bir rahatsızlık geçirdiği hastane odasında sona erdi ve milyarlarca dolarlık hazinenin izi böylece gün yüzüne çıktı.Hukuki sürecin başlamasıyla birlikte Zürih’e giderek banka yetkilileriyle masaya oturan Bayrak, elindeki belgelerle bu varlığın varisi olduğunu kanıtlamaya çalışıyor. Banka yönetimi, İsviçre bankacılık kanunları ve katı gizlilik kurallarını öne sürerek varlıkların iadesi konusunda direnç gösterirken, Bayrak davanın peşini bırakmıyor. Söz konusu altınların bugünkü piyasa değeriyle yaklaşık 450-500 milyon dolar civarında olduğu tahmin ediliyor. Bayrak, bu varlıkları Türkiye’ye getirerek ülke ekonomisine kazandırmak istediğini her fırsatta dile getiriyor.Olayın bir diğer kritik noktası ise altınların 1990’lı yıllardaki çıkış hikayesi. Bayrak, altınların yasal yollarla yurt dışına çıkarıldığını ve tüm belgelerin elinde mevcut olduğunu savunuyor. Hukuk mücadelesi boyunca birçok kez engellemelerle karşılaştığını belirten iş insanı, konuyu hem İsviçre yerel mahkemelerine hem de uluslararası tahkim kurullarına taşımış durumda. Kamuoyunda "Asrın miras davası" olarak nitelendirilen bu sürecin, önümüzdeki günlerde sunulacak yeni bilirkişi raporlarıyla birlikte bir neticeye varması bekleniyor.

Elazığlı İş İnsanı İsviçre’deki 6 Ton Altınının Peşinde: 31 Yıllık Gizem Çözülüyor mu?

İsviçre vatandaşlarının yurt dışına yerleşme eğilimi son yıllarda artmaya devam ediyor. 2025 yılı sonunda yurt dışında yaşayan İsviçrelilerin sayısı yaklaşık 840 bine ulaştı. Ancak bu genel artışa rağmen bazı ülkelerde İsviçreli nüfusun azaldığı görülüyor.

Bazı ülkeler cazibesini kaybediyor

<h3>En çok artış Avrupa ve ABD’de</h3>İsviçre vatandaşlarının en fazla arttığı ülkeler arasında başı Fransa çekiyor. Fransa’da yaşayan İsviçrelilerin sayısı bir yılda 1800’den fazla arttı. Onu ABD, Almanya, İspanya ve Portekiz izledi.Tüm küresel gerilimlere rağmen İsrail’de de İsviçreli nüfusta artış yaşanması dikkat çekti. Bu durum, güvenlik endişelerine rağmen bazı bölgelerin hâlâ cazibesini koruduğunu gösteriyor.<h3>Bazı ülkelerde düşüş var</h3>Buna karşılık bazı ülkelerde İsviçreli nüfusun azaldığı görülüyor. En dikkat çekici düşüş Meksika’da yaşandı. Son yıllarda artış gösteren İsviçreli nüfus, güvenlik sorunlarının artmasıyla birlikte gerilemeye başladı.Asya’da Singapur’da da uzun süredir devam eden bir düşüş trendi dikkat çekiyor. 2015’ten bu yana İsviçrelilerin sayısı düzenli olarak azalıyor.<h3>Afrika ve Karayipler cazibesini kaybediyor</h3>Afrika kıtasında da benzer bir tablo söz konusu. Güney Afrika, Tunus ve Uganda gibi ülkelerde İsviçreli nüfusun azaldığı kaydedildi.Karayipler’de ise Küba ve Haiti öne çıkıyor. Ekonomik krizler, siyasi istikrarsızlık ve güvenlik sorunları bu ülkelerde yaşayan İsviçrelilerin sayısının düşmesine neden oldu.<h3>Güvenlik ve ekonomi belirleyici faktör</h3>Uzmanlara göre, yurt dışındaki İsviçreli nüfusun dağılımında en önemli faktörler güvenlik ve ekonomik koşullar. İstikrarlı ve güçlü ekonomilere sahip ülkeler daha fazla tercih edilirken, kriz yaşayan bölgeler cazibesini kaybediyor.<h3>Dünyanın neredeyse her yerindeler</h3>Bugün İsviçre vatandaşları dünyanın neredeyse tamamına yayılmış durumda. Yaklaşık 197 ülkenin 192’sinde İsviçre pasaportu taşıyan kişiler yaşıyor.Sadece Kuzey Kore, Türkmenistan, Nauru, Marshall Adaları ve Tuvalu’da İsviçre vatandaşı bulunmuyor.

Yurt dışındaki İsviçrelilerin sayısı artmaya devam ediyor

İsviçre’de tüketici güveni Mart ayında belirgin şekilde gerileyerek son dönemin en düşük seviyelerinden birine indi. SECO tarafından açıklanan verilere göre, tüketici güven endeksi bir önceki aya kıyasla 12,5 puan düşerek -42,9 seviyesine geriledi.

İran krizi etkisi

Bu değer, 2024 yılının başından bu yana ölçülen en düşük seviyelerden biri olarak kayda geçti.<h3>Jeopolitik gelişmeler etkili oldu</h3>Uzmanlara göre bu sert düşüşte küresel gelişmelerin önemli rolü bulunuyor. Özellikle İran’daki savaşın yarattığı belirsizlik, İsviçreli tüketicilerin ekonomik beklentilerini olumsuz etkiledi.Artan küresel riskler ve ekonomik belirsizlik, hane halkının geleceğe dair daha temkinli bir tutum benimsemesine yol açtı.<h3>Beklentilerde ciddi bozulma</h3>Endeksin alt kalemlerine bakıldığında, özellikle geleceğe yönelik beklentilerde belirgin bir kötüleşme dikkat çekiyor. Ekonomik gelişmelere dair beklentiler, kişisel mali durum öngörüleri ve büyük harcamalar için uygun zaman algısı önemli ölçüde geriledi.Buna karşın, geçmiş mali durum değerlendirmesinde büyük bir değişim yaşanmadı. Bu da mevcut durumdan ziyade geleceğe dair kaygıların ön plana çıktığını gösteriyor.<h3>Büyük harcamalar erteleniyor</h3>Tüketici güvenindeki düşüş, özellikle büyük harcama kararlarını doğrudan etkiliyor. Hane halkı, ekonomik belirsizlikler nedeniyle önemli satın alımları erteleme eğilimi gösteriyor.Bu durum, perakende sektörü ve genel ekonomik büyüme açısından risk oluşturuyor.<h3>Uzun süredir en düşük seviyelerden biri</h3>Mart ayındaki veri, geçen yılın aynı dönemine göre de önemli bir gerilemeye işaret ediyor. Tüketici güveni yıllık bazda da düşüş gösterdi.Daha önceki en düşük seviyelerden biri 2025 Nisan ayında kaydedilmişti. O dönemde de küresel ticaret gerilimleri ve gümrük vergisi tartışmaları etkili olmuştu.<h3>Ekonomiye etkisi yakından izleniyor</h3>1972’den bu yana düzenli olarak ölçülen tüketici güven endeksi, İsviçre ekonomisi için önemli bir gösterge olarak kabul ediliyor. Çünkü bu endeks, doğrudan hane halkının beklentilerini ve harcama eğilimlerini yansıtıyor.Ekonomistler, önümüzdeki aylarda tüketici güveninin seyrinin ekonomik büyüme açısından belirleyici olacağını vurguluyor.

İsviçre ekonomisinde dikkat çeken sinyal: Tüketici güveni sert düştü

İsviçre’de bakım evi sektörünün en büyük satın alma anlaşmalarından biri son anda çıkmaza girdi. Ülkenin en büyük bakım evi işletmecilerinden Tertianum ile ikinci büyük oyuncu Senevita arasındaki dev anlaşma, beklenmedik bir şekilde krize dönüştü.

Tertianum’dan sert hamle

Senevita’nın sahibi olan Fransız sağlık grubu Emeis, daha önce satış için anlaşma yapılmasına rağmen şirketi artık devretmek istemediğini açıkladı. Bu kararın arkasında “strateji değişikliği” olduğu belirtildi.<h3>Anlaşma tamamlanmıştı</h3>Taraflar Aralık ayında satış için anlaşmaya varmış, hatta rekabet otoriteleri de bu birleşmeye onay vermişti. Anlaşma kapsamında Senevita’nın yaklaşık 250 milyon frank karşılığında satılması planlanıyordu.Bu birleşmenin gerçekleşmesi halinde ortaya çıkacak yeni şirket, yaklaşık 1,1 milyar franklık gelirle sektörün en büyüklerinden biri olacaktı. Tertianum, bu satın alma ile 40 yeni tesis kazanarak büyümesini önemli ölçüde hızlandırmayı hedefliyordu.<h3>Tertianum’dan sert tepki</h3>Satıştan vazgeçilmesi, alıcı taraf olan Tertianum’da şaşkınlık yarattı. Şirket, mevcut durumun sözleşme ihlali olduğunu savunarak hukuki süreç başlattı.Tertianum’un arkasında bulunan yatırım şirketi Capvis için de bu anlaşma büyük önem taşıyor. Satın alma gerçekleşirse şirketin pazardaki gücü ciddi şekilde artacak ve büyüme stratejisi hız kazanacaktı.<h3>Kararın arkasında ne var</h3>Emeis’in bu ani karar değişikliğinin arkasında birkaç neden olabileceği değerlendiriliyor. Bunlardan biri, şirket yönetimindeki değişim. Yeni yönetimin İsviçre pazarını daha değerli görmesi, satıştan vazgeçilmesinde etkili olmuş olabilir.Ayrıca şirketin mali durumunun son dönemde iyileşmesi de önemli bir faktör olarak öne çıkıyor. Gelir ve kârlılıktaki artış ile borçların azalması, satış ihtiyacını ortadan kaldırmış olabilir.<h3>Süreç mahkemeye taşındı</h3>Taraflar arasındaki anlaşmazlık artık yargıya taşınmış durumda. Tertianum, Zürih Ticaret Mahkemesi’nden geçici bir tedbir kararı aldırdı. Bu karar, dava süreci devam ederken şirketin yapısında önemli değişiklikler yapılmasını engellemeyi amaçlıyor.Uzmanlara göre bu tür büyük ölçekli satın alma anlaşmaları kolay kolay iptal edilemiyor ve genellikle uzun süren hukuki süreçlere yol açıyor.<h3>Sektörde belirsizlik arttı</h3>Bu gelişme, İsviçre bakım evi sektöründe belirsizliği artırdı. Planlanan birleşmenin gerçekleşmemesi durumunda sektördeki rekabet dengeleri de değişebilir.Taraflar arasındaki hukuki mücadelenin önümüzdeki dönemde nasıl sonuçlanacağı merakla bekleniyor.

İsviçre’de sağlık sektöründe kriz: Milyarlık bakım evi devri tehlikede

Almanya’nın en büyük havayolu şirketlerinden Lufthansa, kabin personelinin başlattığı grev nedeniyle büyük bir operasyonel krizle karşı karşıya kaldı. Paskalya tatili dönüş dönemine denk gelen grev, yüzlerce uçuşun iptal edilmesine yol açtı.

Swiss devreye girdi

Gece yarısından itibaren yaklaşık 20 bin kabin görevlisi iş bırakırken, grevin arkasında kabin çalışanlarını temsil eden Ufo sendikasının yürüttüğü toplu sözleşme anlaşmazlıkları bulunuyor.<h3>Frankfurt’ta uçuşların çoğu iptal edildi</h3>Grev özellikle Almanya’daki büyük havalimanlarını etkiledi. Frankfurt Havalimanı’nda planlanan uçuşların yaklaşık yüzde 75’i iptal edilirken, on binlerce yolcu mağdur oldu. Sadece Frankfurt’ta yaklaşık 72 bin yolcunun grevden etkilendiği bildirildi.Münih, Berlin ve Stuttgart gibi diğer önemli havalimanlarında da benzer aksaklıklar yaşandı. Resmi olarak sadece Almanya çıkışlı uçuşlar hedef alınsa da, uçakların konumlanamaması nedeniyle uluslararası seferlerde de zincirleme iptaller meydana geldi.<h3>Zürih uçuşları da etkilendi</h3>Grevin etkileri İsviçre’ye de yansıdı. Zürih ile Frankfurt arasındaki Lufthansa uçuşlarından altısı karşılıklı olarak iptal edildi. Münih hattında ise Lufthansa tarafından uçuş gerçekleştirilmedi.Bu gelişmeler, İsviçre’den seyahat eden yolcular için de ciddi aksamalara neden oldu.<h3>Swiss kapasiteyi artırdı</h3>Lufthansa’nın iştiraki olan Swiss International Air Lines (Swiss), yaşanan aksaklıkları hafifletmek için ek önlemler aldı. Şirket, Frankfurt ve Münih seferlerinde daha büyük uçaklar kullanarak kapasiteyi artırdı.Swiss yetkilileri, mümkün olduğunca fazla yolcunun varış noktasına ulaşmasını sağlamak için ek kapasite sunmaya çalıştıklarını açıkladı. Ancak buna rağmen tüm yolcuların etkilenmeden seyahat etmesi mümkün olmayabilir.<h3>Yolculara uyarı: uçuş durumunu kontrol edin</h3>Havayolu şirketleri, yolculara uçuş bilgilerini düzenli olarak kontrol etmeleri çağrısında bulundu. Olası iptal veya değişiklikler hakkında yolcuların bilgilendirilebilmesi için iletişim bilgilerinin güncel tutulması gerektiği vurgulandı.<h3>Tazminat ve haklar</h3>Grev nedeniyle uçuşu iptal edilen veya geciken yolcular için bazı haklar devreye giriyor. Buna göre:<ul><li>Biletler ücretsiz olarak değiştirilebiliyor veya iade edilebiliyor</li><li>Uzun gecikmelerde yolcular tazminat alabiliyor</li><li>Havayolu şirketleri alternatif ulaşım, konaklama ve yemek sağlamakla yükümlü</li></ul><h3>Grevlerin devamı gelebilir</h3>Bu grev, Lufthansa’da yıl içinde yaşanan üçüncü büyük iş bırakma eylemi oldu. Daha önce pilot grevleri de şirketin operasyonlarını ciddi şekilde etkilemişti.Sendika ile şirket arasındaki anlaşmazlıkların devam etmesi halinde, önümüzdeki dönemde yeni grevlerin yaşanabileceği belirtiliyor.

Lufthansa’da grev krizi: Uçuşlar iptal, yolcular mağdur

İsviçre’de yapılan yeni bir araştırma, çocuklar ve gençler arasında nikotin kullanımının hızla yayıldığını ortaya koydu. Özellikle elektronik sigara (vape), snus ve nikotin poşetleri gibi ürünlerin gençler arasında yaygınlaştığı belirtiliyor.

Vapes ve snus tehlikesi

Akciğer Ligi Orta İsviçre (Lungenliga Zentralschweiz) tarafından yapılan ankete göre, 10 ile 18 yaş arasındaki çocuk ve gençlerin yaklaşık üçte biri en az bir kez nikotin ürünü denedi. Daha da dikkat çekici olan ise yüzde 44’ünün bu ürünleri düzenli olarak kullanıyor olması.<h3>Bırakmak istiyorlar ama destek yok</h3>Araştırma sonuçlarına göre nikotin kullanan gençlerin yaklaşık yarısı bu alışkanlığı bırakmak istiyor. Ancak çoğu, bunu tek başına başaramadığını ifade ediyor.Uzmanlara göre bu durum, gençlerin bağımlılıkla mücadelede profesyonel destek ihtiyacının arttığını gösteriyor. Mevcut sistemde ise çocuklara yönelik özel bırakma programlarının yetersiz olduğu belirtiliyor.<h3>Yeni proje ile destek sağlanacak</h3>Bu soruna çözüm olarak Akciğer Ligi Orta İsviçre yeni bir proje başlatmaya hazırlanıyor. “Reşit olmayanlar için nikotin bırakma programı” adı verilen pilot proje ile çocuk ve gençlere bağımlılıktan kurtulmaları için rehberlik ve destek sağlanacak.Projenin özellikle stres yönetimi ve motivasyon desteğine odaklanacağı ifade ediliyor. Uzmanlar, gençlerin yalnızca fiziksel değil psikolojik olarak da desteklenmesi gerektiğini vurguluyor.<h3>Vapes ve snus hafife alınıyor</h3>Uzmanlara göre yeni nesil nikotin ürünleri ciddi şekilde hafife alınıyor. Elektronik sigaralar ve benzeri ürünler, klasik sigaraya göre daha “zararsız” algılansa da çoğu zaman daha yüksek miktarda nikotin içeriyor.Ayrıca bu ürünlerin duman üretmemesi, çocukların ailelerinden gizli şekilde kullanmasını kolaylaştırıyor. Bu durum, bağımlılığın fark edilmesini zorlaştırıyor.<h3>Çocuklarda bağımlılık belirtileri görülüyor</h3>Araştırmaya göre nikotin kullanan gençlerin yaklaşık yüzde 40’ı psikolojik bağımlılık geliştirmiş durumda. Bunun yanında birçok çocukta fiziksel belirtiler de ortaya çıkıyor.Uzmanlar, çocukların kalp çarpıntısı ve nefes darlığı gibi belirtiler yaşadığını ancak bunları nikotin kullanımıyla ilişkilendirmediğini belirtiyor. Bu da bağımlılığın daha da derinleşmesine yol açabiliyor.<h3>Yasak var ama erişim sürüyor</h3>İsviçre’de 2024 yılından bu yana nikotin ürünlerinin reşit olmayanlara satışı yasak. Ancak buna rağmen çocuklar bu ürünlere ulaşmaya devam ediyor.Gençlerin çoğu nikotin ürünlerini arkadaş çevresi, okul ortamı ya da daha büyük yaştaki kişiler aracılığıyla temin ediyor. Bu nedenle uzmanlar, sorunun yalnızca yasaklarla çözülemeyeceğini vurguluyor.<h3>Hedef: tüm ülkeye yayılmak</h3>Başlatılacak pilot projenin 2026 kışında hayata geçirilmesi planlanıyor. Projenin başarılı olması halinde, ilerleyen dönemde tüm İsviçre’ye yayılması hedefleniyor.Uzmanlara göre erken müdahale ve doğru destek mekanizmaları, gençlerin nikotin bağımlılığından kurtulmasında kritik rol oynayacak.

İsviçre’de endişe verici tablo: Çocuklar nikotine bağımlı hale geliyor

İsviçre’nin kamu yayın kuruluşu SRG, 2025 yılını zarar ile kapattı. Kurum, toplam 1,56 milyar franklık gelirine rağmen yılı 2,9 milyon İsviçre frangı zarar ile tamamladı.

Yüksek izlenmeye rağmen zarar

Açıklanan finansal verilere göre, gelirlerde yaşanan düşüş ve yeniden yapılanma maliyetleri bu sonucun başlıca nedenleri arasında yer aldı.<h3>Reklam ve abonelik gelirleri geriledi</h3>SRG’nin mali yapısını en çok etkileyen unsurların başında, medya katkı payı (yayın vergisi) ve reklam gelirlerindeki düşüş geliyor. Özellikle reklam pazarındaki daralma, kurumun gelirlerini aşağı çekti.Bunun yanında, “Enavant” adı verilen dönüşüm projesi kapsamında yapılan yeniden yapılanma çalışmaları da ek maliyet oluşturdu. Bu süreçte kurum, giderleri azaltmak amacıyla 248 tam zamanlı pozisyonu kaldırarak personel maliyetlerinde tasarrufa gitti.<h3>Kullanım oranı yüksek kalmaya devam ediyor</h3>Gelirlerdeki düşüşe rağmen SRG’nin izlenme ve kullanım oranları yüksek seviyede kalmaya devam etti. Verilere göre İsviçre’de yaşayanların yüzde 81’i, SRG’nin sunduğu içerikleri haftada en az bir kez kullanıyor.Ayrıca izleyici alışkanlıklarında dijital platformlara yönelim hız kazanırken, özellikle büyük organizasyonlar yüksek izlenme oranları sağladı. Basel’de düzenlenen Eurovision Şarkı Yarışması (ESC) ve Kadınlar Avrupa Futbol Şampiyonası gibi etkinlikler geniş kitlelere ulaştı.<h3>2026 için belirsizlik sürüyor</h3>SRG, 2026 yılı için medya katkı payı gelirlerinin stabil kalmasını bekliyor. Ancak reklam pazarındaki belirsizliğin devam edeceği öngörülüyor.Kurum, dönüşüm süreci ile maliyetleri düşürmeyi ve değişen izleyici alışkanlıklarına uyum sağlamayı hedefliyor. Dijitalleşme ve yeni içerik stratejileri, önümüzdeki dönemin öncelikleri arasında yer alacak.

İsviçre kamu yayıncısı SRG zarar açıkladı: Gelirler düşüyor

İran’daki savaşın ardından küresel enerji piyasalarında yaşanan dalgalanma, havacılık sektörünü doğrudan etkiledi. Uçak yakıtı (kerosin) fiyatlarının kısa sürede iki katına çıkması, havayolu şirketlerini zor bir ikilemle karşı karşıya bıraktı: Artan maliyetler yolcuya mı yansıtılacak, yoksa fiyatlar sabit mi tutulacak?

Uçak yakıtı krizi

Turizm sektörünün en yoğun dönemi olan yaz sezonu yaklaşırken yaşanan bu gelişme, hem sektör temsilcilerini hem de seyahat planı yapanları endişelendiriyor.<h3>Yakıt maliyetleri giderlerin büyük kısmını oluşturuyor</h3>Havacılık uzmanlarına göre, yakıt maliyetleri bir havayolu şirketinin toplam giderlerinin yüzde 25 ila 40’ını oluşturuyor. Bu nedenle kerosin fiyatlarındaki artış, şirketlerin kârlılığını doğrudan etkiliyor.Uzmanlar, şirketlerin bilet fiyatlarını artırmasının mümkün olduğunu ancak bunun talebi düşürebileceğini belirtiyor. Geçmiş deneyimler, yüksek fiyat artışlarının yolcuları alternatif ulaşım yöntemlerine yönlendirdiğini gösteriyor. Uçak yerine otomobil veya tren tercihinin artması, havayolu şirketleri için ciddi bir risk oluşturuyor.<h3>Şirketler boş koltuklardan endişeli</h3>Havayolu şirketleri için en büyük risklerden biri, uçakların doluluk oranının düşmesi. Bilet fiyatlarının aşırı yükseltilmesi durumunda yolcu sayısının azalması, şirketleri daha büyük zararlara sürükleyebilir.Bu nedenle birçok şirket, maliyet artışını tamamen yolcuya yansıtmak konusunda temkinli davranıyor.<h3>Avrupa şirketleri daha avantajlı</h3>Avrupa merkezli bazı büyük havayolu şirketleri, yakıt fiyatlarındaki artışa karşı önceden önlem almış durumda. Özellikle Lufthansa Group (Lufthansa Grubu) gibi şirketler, yakıt ihtiyaçlarının büyük bir kısmını kriz öncesi fiyatlarla satın alarak maliyetlerini sabitlemişti.Şirketin açıklamasına göre 2026 yılı yakıt ihtiyacının yaklaşık yüzde 80’i, 2027 yılı ihtiyacının ise yüzde 40’ı önceden güvence altına alınmış durumda. Bu strateji, Avrupa şirketlerine kısa vadede önemli bir avantaj sağlıyor.<h3>ABD şirketleri daha fazla etkileniyor</h3>ABD merkezli havayolu şirketleri ise genellikle yakıtı günlük piyasa fiyatları üzerinden temin ediyor. Bu nedenle fiyat artışlarından doğrudan etkileniyorlar.Bazı şirketler, artan yakıt maliyetleri nedeniyle bu yıl yüz milyonlarca dolar ek harcama yapmak zorunda kalabileceklerini açıkladı. Buna rağmen yoğun rekabet nedeniyle bilet fiyatlarında büyük artışlardan şimdilik kaçınılıyor. Bunun yerine bazı şirketler bagaj ücretlerini yükseltmeyi tercih ediyor.<h3>Yanlış strateji iflasa götürebilir</h3>Uzmanlar, yakıt fiyatlarına karşı yapılan “ön alım” (hedging) stratejisinin her zaman güvenli olmadığını vurguluyor. Yanlış zamanda yapılan anlaşmalar, şirketleri ciddi zararlara sürükleyebilir.Geçmişte bazı havayolu şirketlerinin bu tür hatalı finansal kararlar nedeniyle büyük kayıplar yaşadığı ve hatta iflas ettiği biliniyor. Özellikle fiyatların ani yükselişten sonra hızlı düşmesi, yanlış pozisyon alan şirketleri zor durumda bırakabiliyor.

Uçak biletleri zamlanacak mı: Havayolları zor karar aşamasında

İsviçre Federal hükümeti (Bundesrat), iltica ve yabancılar hukukunda çocukların korunmasına ilişkin önemli bir rapor yayımladı. 1 Nisan 2026 tarihinde kabul edilen rapora göre, mevcut yasal düzenlemeler çocukların yüksek yararını (çocuk refahını) korumak için genel olarak yeterli görülüyor.

iltica ve yabancılar hukuku

Raporda, mevcut hukuki çerçevenin Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi’ndeki temel güvenceleri büyük ölçüde karşıladığı ifade edildi. Ancak uygulamada bazı eksiklikler bulunduğu ve özellikle süreçlerin iyileştirilmesi gerektiği vurgulandı.<h3>Uygulamada eksikler var</h3>Federal hükümet, özellikle iltica ve yabancılar hukukuna ilişkin işlemlerde, çocukların korunmasına yönelik uygulamalarda geliştirilmesi gereken alanlar olduğunu belirtti. Bu kapsamda:<ul><li>İltica süreçlerinde çocukların durumunun değerlendirilmesinde standart bir yöntem bulunmuyor</li><li>Çocuk ve gençlerin barınma ve bakım koşullarında iyileştirme ihtiyacı var</li><li>Eğitim ve destek süreçlerinde farklılıklar yaşanabiliyor</li></ul>Rapora göre, bu alanlarda yapılacak iyileştirmeler çocukların korunmasını daha etkili hale getirebilir.<h3>Refakatsiz çocuklar için ilerleme kaydedildi</h3>Raporda dikkat çeken bir diğer nokta ise refakatsiz (yalnız gelen) çocuklarla ilgili gelişmeler oldu. Göçten sorumlu devlet sekreterliği (Staatssekretariat für Migration – SEM), bu çocukların başvurularını öncelikli olarak ele alıyor.Ayrıca bu çocuklara, süreç boyunca haklarını korumaları için bir “güvenilir kişi” atanıyor. Yetkililer, bu uygulamaların son yıllarda önemli ilerlemeler sağladığını belirtiyor.<h3>Yeni çalışma grubu kurulacak</h3>Federal hükümet, bundan sonraki süreçte yasal değişiklikten çok uygulamaya odaklanmayı planlıyor. Bu kapsamda Adalet ve Polis Bakanlığı (EJPD), çocukların korunmasına ilişkin konuları daha detaylı inceleyecek bir çalışma grubu kurmakla görevlendirildi.Bu grubun, iltica ve göç süreçlerinde çocuk haklarının tüm düzeylerde nasıl daha iyi korunabileceğine yönelik somut öneriler geliştirmesi bekleniyor.<h3>Geniş katılımlı çalışma yapıldı</h3>Söz konusu rapor, parlamentonun talebi üzerine hazırlandı. Çalışma kapsamında yalnızca devlet kurumları değil, aynı zamanda uluslararası ve sivil kuruluşlar da sürece dahil edildi.Bu kapsamda Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (UNHCR), İsviçre Kızılhaçı ve çeşitli insan hakları kuruluşlarının da görüşleri alındı. Böylece raporun geniş bir perspektifle hazırlandığı ifade edildi.

Federal hükümet açıkladı: Çocuk hakları korunuyor ancak geliştirme şart

İsviçre’de kısa çalışma ödeneğinin süresinin yeniden uzatılması gündemde. Ekonomi, Eğitim ve Araştırma Bakanlığı (WBF) tarafından yapılan açıklamaya göre, mevcut ekonomik koşulların iyileşmemesi halinde ödeneğin azami süresinin uzatılması için hazırlık çalışmaları başlatıldı.

Şirketlere ek süre planı

Yetkililer, ekonomik görünümde belirgin bir düzelme olmazsa, yaz aylarından önce Federal hükümete (Bundesrat) resmi bir teklif sunulacağını bildirdi.<h3>Mevcut uygulama temmuz sonuna kadar geçerli</h3>Kısa çalışma ödeneği (KAE), çalışanların işlerini kaybetmeden geçici ekonomik daralmalar karşısında korunmasını sağlayan önemli bir destek mekanizması olarak biliniyor. Eylül 2025’te yapılan yasal düzenleme ile hükümete bu desteğin süresini geçici olarak 24 aya kadar uzatma yetkisi verilmişti.Bu kapsamda, 8 Ekim 2025’ten itibaren azami yararlanma süresi 24 ay olarak uygulanıyor ve mevcut düzenleme 31 Temmuz 2026’ya kadar geçerliliğini koruyor. Ancak bu sürenin uzatılabilmesi için yeni bir yönetmelik değişikliği yapılması gerekiyor.<h3>Ekonomik belirsizlik sürüyor</h3>Yetkililer, küresel ekonomik görünümün hâlâ kırılgan olduğuna dikkat çekiyor. Özellikle Orta Doğu’daki jeopolitik gerilimler ve sanayi sektöründeki zayıf büyüme, ekonomik toparlanmayı zorlaştırıyor.Federal hükümetin ekonomi uzmanları tarafından yapılan son tahminlere göre, 2026 yılı ortalamasında işsizlik oranının yüzde 3 seviyesine yükselmesi bekleniyor. Bu durum, işletmeler üzerindeki baskının devam edeceğine işaret ediyor.<h3>Amaç: şirketlere uyum süresi kazandırmak</h3>Kısa çalışma ödeneğinin süresinin uzatılmasıyla, gelir kaybı yaşayan şirketlere ek zaman tanınması hedefleniyor. Böylece işletmelerin mevcut zorluklara uyum sağlaması ve yeni iş fırsatları geliştirmesi amaçlanıyor.Ekonomi yetkilileri, hem yurtiçi hem de küresel gelişmeleri yakından izlemeye devam ederken, nihai kararın önümüzdeki aylarda netleşeceği belirtiliyor.<h3>Şartlarda değişiklik yok</h3>Öte yandan kısa çalışma ödeneğinden yararlanma şartlarında herhangi bir değişiklik öngörülmüyor. Her işletmenin başvurusu mevcut yasal kriterlere göre ayrı ayrı değerlendirilmeye devam edecek.

İsviçre’de kısa çalışma ödeneği yeniden uzatılabilir

ABD Merkez Komutanlığı, Başkanlık talimatı doğrultusunda Türkiye saati ile 17:00'den itibaren İran'ın tüm liman trafiğini durduracağını ve yasa dışı geçişlere askeri müdahalede bulunacağını açıkladı.

Körfez’de geri sayım başladı

Orta Doğu’da gerilim, diplomatik sınırları aşarak fiili bir deniz savaşı aşamasına geldi. CENTCOM, Başkanlık bildirisi uyarınca bugün saat 10.00'da (TSİ 17:00) İran limanlarına giriş ve çıkış yapan tüm deniz trafiğine yönelik kapsamlı bir abluka operasyonu başlatacağını duyurdu. Operasyonun kapsamı, Umman Körfezi ve Basra Körfezi'ndeki tüm İran kıyı şeridini içine alacak şekilde genişletildi. ABD deniz kuvvetleri, ayrım gözetmeksizin tüm ülke gemilerini denetleyeceğini ilan etti.CENTCOM tarafından yayımlanan ve denizcilere yönelik hayati uyarılar içeren operasyon detayları şu şekildedir:<blockquote>“13 Nisan saat 10.00 itibarıyla İran limanlarına giren veya ayrılan tüm gemilere ayrım gözetmeksizin müdahale edilecektir. Hürmüz Boğazı üzerinden İran dışındaki limanlara gidiş-dönüş yapan gemilerin geçiş özgürlüğü engellenmeyecektir. Bölgedeki tüm denizcilerin 16. kanal üzerinden ABD deniz kuvvetleriyle irtibat kurmaları tavsiye edilmektedir.”</blockquote>Bu hamle, küresel petrol arzının yaklaşık %20'sinin geçtiği rotada askeri bir "kontrol kulesi" kurulması anlamına geliyor. ABD 5. Filosu’na ait savaş gemilerinin, özellikle mayın temizleme ve gemi durdurma operasyonları için stratejik noktalara yerleştiği bildirildi. Siyasi analistler, bu askeri abluka kararının İran ekonomisini tamamen felç etmeyi amaçladığını belirtirken, Tahran yönetiminin "misilleme" tehditleri bölgedeki risk primini zirveye taşıdı. Operasyonun başlamasına saatler kala, küresel piyasalar ve deniz taşımacılığı şirketleri rotalarını yeniden revize ediyor.

CENTCOM Duyurdu: İran Limanlarına Yönelik Tam Deniz Ablukası Bugün Başlıyor

İslamabad'daki barış görüşmelerinin çökmesiyle birlikte Donald Trump, İran'a yönelik tam kapsamlı bir deniz ablukası başlattığını ve Boğaz'da "geçiş ücreti" ödeyen gemilerin durdurulacağını duyurdu.

Savaş tamtamları yeniden çalıyor

Orta Doğu’da altı haftadır devam eden savaşın ardından sağlanan geçici ateşkes, Pakistan’daki müzakerelerin nükleer başlıkta tıkanmasıyla resmen sona erdi. ABD Başkanı Donald Trump, barış masasının devrilmesinin hemen ardından sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı paylaşımla, Amerikan Donanması'na Hürmüz Boğazı'nı tamamen abluka altına alma talimatı verdiğini açıkladı. Trump, İran'ın bölgedeki gemilerden aldığı "illegal geçiş ücretlerini" savaş sebebi sayarak, uluslararası sularda geçiş güvenliğinin artık ABD kontrolünde olacağını vurguladı.Trump’ın sosyal medya hesabından yaptığı ve dünya piyasalarını sarsan o açıklama şu şekildedir:<blockquote>"Donanmamıza, uluslararası sularda İran'a geçiş ücreti ödeyen her gemiyi arayıp durdurma talimatı verdim. Yasadışı geçiş ücreti ödeyen hiç kimse açık denizlerde güvenli geçiş yapamayacaktır. Bize veya barışçıl gemilere ateş eden herhangi bir İranlı cehenneme gönderilecektir! Abluka kısa süre içinde başlayacak."</blockquote>Askeri uzmanlar, ABD’nin bu hamlesinin İran’ın nefes borusunu kesmeyi amaçladığını belirtiyor. Basra Körfezi'nde konuşlu olan ABD 5. Filosu’nun, İran tarafından döşenen mayınları imha etmeye başladığı ve boğaz trafiğini tamamen denetim altına alacağı bildirildi. Trump, İran’ın askeri kapasitesinin büyük ölçüde yok edildiğini ve mevcut lider kadrosunun ağır kayıplar verdiğini savunarak, müttefik ülkelerin de bu devasa navlun ablukasına dahil olacağını sözlerine ekledi. Bu hamleyle birlikte küresel petrol fiyatlarında tarihi bir dalgalanma bekleniyor.

Trump’tan İran’a "Hürmüz Ablukası" Kararı: "Cehenneme Gönderilecekler!"

İktidar bloğunun seçim dönemindeki terör söylemlerini eleştiren Ümit Özdağ, mevcut politikaların bir "yalan" olduğunu savunarak acil bir ara seçim yapılması gerektiğini ilan etti.

Seçim Atmosferine

Zafer Partisi Genel Başkanı Ümit Özdağ, son siyasi gelişmeleri değerlendirirken iktidarın terörle mücadele konusundaki tutarsızlıklarını gündeme taşıdı. Özellikle 2023 seçimleri öncesinde muhalefete yönelik yapılan "af çıkaracaklar" suçlamalarının asılsız çıktığını savunan Özdağ, mevcut iktidar yapısının gizli bir terör affı hazırlığı içinde olduğunu iddia etti. Bu durumun seçmene verilen sözlerin ihlali olduğunu belirten lider, Ankara gündemini sarsan açıklamalarda bulundu.Özdağ’ın iktidar kanadına yönelik sert eleştirilerini içeren konuşma metni şu şekildedir:<blockquote>“İktidar bloğu, son seçimde Kemal Bey’in seçilmesi halinde Öcalan ve PKK’ya af çıkarılacağını iddia etti. Şimdi Türkiye’ye yalan söyledikleri ortaya çıktı. Öcalan’a ve PKK’lılara affı onlar çıkarıyor. Bunu gelin seçmene soralım. Hemen ara seçim istiyoruz.”</blockquote>Siyasi meşruiyetin ancak sandıkla sağlanabileceğini vurgulayan Özdağ, Türkiye’nin bir yol ayrımında olduğunu ifade etti. Özellikle milliyetçi seçmen kitlesini konsolide etmeye yönelik bu çıkış, meclisteki yeni anayasa ve çözüm süreci tartışmalarına karşı bir set oluşturmayı hedefliyor. Özdağ, halkın kandırıldığını savunarak, gerçek kararın ancak bir erken seçim veya ara seçim ile verilebileceğinin altını çizdi.

Ümit Özdağ'dan İktidara Şok Af Suçlaması ve Ara Seçim Çağrısı

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun Türkiye’nin geleceğinde bir kadın Cumhurbaşkanı profilinin önemine dikkat çekmesi, CHP kulislerinde yeni bir dönemi başlattı.

CHP’de "Kadın Aday"

Ekrem İmamoğlu’nun toplumsal cinsiyet eşitliği ve liyakat vurgusu yaptığı "Kadın Cumhurbaşkanı" açıklamasının yankılarıyla çalkalanıyor. İmamoğlu'nun, Türkiye’nin bir kadın liderle büyük bir dönüşüm yaşayabileceğine dair vizyonu, özellikle Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) içinde "veliaht" veya "yol arkadaşı" arayışlarını tetikledi. Bu noktada, Üsküdar’da elde ettiği seçim başarısı ve teknik yönetici kimliğiyle dikkat çeken Sinem Dedetaş, kulislerdeki en güçlü figür haline geldi.Siyaset analistleri, Dedetaş’ın İBB Şehir Hatları Genel Müdürlüğü dönemindeki başarısı ve ardından Üsküdar Belediye Başkanlığı koltuğuna oturmasıyla halk nezdinde kazandığı güvenin, onu ulusal siyasette bir "yıldız" haline getirdiğini vurguluyor. Görselde yer alan iddialar, İmamoğlu’nun kendi adaylığı kadar, kadrosundaki güçlü kadın figürlerin de ülke yönetiminde söz sahibi olmasını istediği şeklinde yorumlanıyor. Sosyal medya platformu X (Twitter) üzerinde ise bu iddia, "Sinem Dedetaş" ismiyle kısa sürede trend listelerine girdi.Özellikle genç seçmen ve kadın hakları savunucuları tarafından heyecanla karşılanan bu gelişme, CHP içindeki dengeleri de yeniden şekillendirebilir. Henüz Sinem Dedetaş veya Ekrem İmamoğlu kanadından bu iddiayı doğrudan doğrulayan resmi bir açıklama gelmemiş olsa da, siyasi kulislerin bu denli hareketlenmesi, önümüzdeki seçim stratejilerinin "kadın liderlik" odağında kurulabileceğini gösteriyor. Uzmanlar, bu stratejinin Türkiye’nin demokratikleşme sürecine yeni bir soluk getirebileceği görüşünde birleşiyor.

İmamoğlu’nun "Kadın Cumhurbaşkanı" Çıkışı Kulisleri Hareketlendirdi.

Ünlü sanatçı Işın Karaca, ailesiyle birlikte turistik amaçla gittiği Yunanistan’ın başkenti Atina’da pasaport kontrolü sırasında durdurularak sınır dışı edildi. Yunan yetkililerin bu kararı, sanatçının geçmişte Gümülcine’de verdiği bir konserde okuduğu marşlara dayandırdığı iddia ediliyor.

Gümülcine Konseri Krizi

Bugün sabah saatlerinde Atina Elefterios Venizelos Havalimanı’na iniş yapan ünlü sanatçı Işın Karaca, pasaport kontrol noktasında beklemediği bir müdahaleyle karşılaştı. Yunan sınır polisi tarafından ayrı bir odaya alınan Karaca’ya, ülkeye girişinin yasaklandığı ve sınır dışı (deport) işlemlerinin başlatıldığı tebliğ edildi. Edinilen bilgilere göre; bu kararın arkasında Karaca’nın 2024 yılında Batı Trakya bölgesindeki Gümülcine şehrinde verdiği halk konseri yer alıyor. Sanatçının o dönem sahnede seslendirdiği İzmir Marşı ve sarf ettiği "Ne mutlu Türk'üm diyene" sözlerinin Yunan makamları tarafından "provokatif eylem" olarak kayıtlara geçtiği öne sürülüyor.Sosyal medya platformu X (Twitter) üzerinden yaşadıklarını paylaşan Işın Karaca, ailesinin yanında maruz kaldığı bu muamelenin kabul edilemez olduğunu vurguladı. Sanatçı, paylaşımında "Sadece bir turist olarak geldiğim ülkeden, yıllar önce soydaşlarımızla buluştuğum bir konser gerekçe gösterilerek kovuldum" ifadelerini kullandı. Bu gelişme, Türkiye ile Yunanistan arasındaki Ege ve Trakya odaklı diplomatik normalleşme sürecinin gölgesinde, kültürel ve sanatsal faaliyetlerin de "siyasi bir enstrüman" olarak kullanıldığını bir kez daha gözler önüne serdi.Özellikle Gümülcine Seçilmiş Müftülüğü ve Batı Trakya Türk azınlığına yönelik baskıların konuşulduğu bir dönemde yaşanan bu olay, Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı’nın da yakın takibine girdi. Uzmanlar, Yunanistan’ın son dönemde Türk sanatçılara ve gazetecilere yönelik artan vize zorlukları ve giriş yasaklarının, iki ülke arasındaki insani ve kültürel köprüleri zayıflatabileceği uyarısında bulunuyor. Işın Karaca’nın Türkiye’ye geri gönderilmesinin ardından, Türk kullanıcılar X üzerinden binlerce tepki mesajı yayınlayarak durumu dünya gündemine taşıdı.

Işın Karaca Atina’da Sınır Dışı Edildi: Gümülcine Konseri "Ulusal Tehdit" mi Sayıldı?

Türkiye'nin son dönemdeki ekonomik ve siyasi iklimi, muhalefet partilerini tek bir çatı altında toplamaya zorladı. Kulislerden sızan bilgilere göre, beş muhalif parti lideri gizli bir toplantı gerçekleştirerek ortak bir yol haritası belirledi.

KULİS

Başkent kulisleri, bugünlerde muhalefet cephesinde yürütülen gizli diplomasi trafiğiyle çalkalanıyor. Uzun süredir sessizliğini koruyan partilerin, ortak eylem planı çerçevesinde yeniden bir araya gelme kararı aldığı öğrenildi. Bu yeni stratejinin temelini, yaklaşan yerel seçimler ve olası bir erken seçim senaryosuna karşı oluşturulan sandık güvenliği protokolü oluşturuyor. Muhalefet liderlerinin, önümüzdeki günlerde kameralar karşısına geçerek "ortak deklarasyon" yayımlaması ve toplumsal talepleri içeren on maddelik bir manifestoyu halka duyurması bekleniyor.Eylem planının en dikkat çekici maddesi ise eş zamanlı düzenlenecek olan kent mitingleri oldu. Kulis bilgilerine göre, her partinin kendi tabanını mobilize edeceği ancak platform çatısı altında ortak söylemlerin kullanılacağı bir kampanya süreci yönetilecek. Özellikle hayat pahalılığı ve yargı bağımsızlığı gibi temaların işleneceği bu mitingler serisinin, Ankara’da başlayıp Türkiye genelindeki büyük şehirlere yayılması hedefleniyor. Ayrıca, muhalefet partilerinin teknoloji ekiplerinin bir araya gelerek, seçim gecesi veri akışını koordine edecek tek bir dijital altyapı üzerinde çalıştığı da teyit edilen bilgiler arasında.Siyasi analistler, bu hamlenin dağılan eski ittifakların yerine daha esnek ve sonuç odaklı bir eylem birliği modeli getirdiğini vurguluyor. Henüz resmi bir isim konulmamış olsa da, "Genişletilmiş Muhalefet Bloğu" olarak anılan bu yapının, meclis çalışmalarında da blok hareket edeceği ifade ediliyor. Bu stratejik iş birliğinin, hükümetin önümüzdeki dönemde getirmeyi planladığı anayasa değişikliği paketine karşı bir savunma hattı oluşturma amacı taşıdığı da konuşulan başlıklar arasında yer alıyor.

Ankara Kulisleri Hareketli: Muhalif Partiler Dev Bir "Eylem Planı" İçin Düğmeye Bastı

ABD ve İran arasında varılan geçici ateşkes mutabakatı, Lübnan-İsrail sınırındaki şiddetli çatışmalarla sarsılıyor. İsrail Başbakanı Netanyahu’nun Lübnan’ı ateşkes dışı tutma ısrarı bölgeyi yeniden ateş çemberine attı.

Ateşkes Sarsılıyor

Orta Doğu'da barış umuduyla başlayan hafta, Lübnan sınırından gelen acı haberlerle gölgelendi. ABD ve İran arasında Pakistan'ın başkenti İslamabad'da yürütülen müzakereler sonucunda varılan geçici ateşkes, İsrail ordusunun Lübnan topraklarına yönelik operasyonlarını sürdürmesiyle kopma noktasına geldi. Bugün sınırdan İsrail'in kuzeyine fırlatılan çok sayıda roket, Metula ve Kiryat Şimona bölgelerinde büyük hasara yol açarken, İsrail hava kuvvetleri Beyrut ve çevresine son haftaların en şiddetli hava saldırılarını düzenledi.İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, söz konusu ateşkesin yalnızca doğrudan İran ile olan gerilimi kapsadığını, Lübnan'ın bu anlaşmanın bir parçası olmadığını savunuyor. Buna karşılık İran kanadından yapılan açıklamalarda, direniş ekseni olarak tanımlanan grupların saldırıya uğraması durumunda ateşkes anlaşmasından tamamen çekilecekleri uyarısı yapıldı. Lübnan Sivil Savunma Müdürlüğü, son 24 saat içinde gerçekleşen saldırılarda aralarında çocukların da bulunduğu yüzlerce sivilin hayatını kaybettiğini duyurdu.Beyaz Saray'da ise Başkan Donald Trump, sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda, ateşkesin kalıcı olması için İran'ın nükleer programını tamamen durdurması ve Hürmüz Boğazı'ndaki güvenliği garanti etmesi gerektiğini belirtti. Bölgedeki askeri varlığın sürdürüleceğini ifade eden Trump, "Ateşe karşılık vermek konusunda tereddüt etmeyiz" diyerek gerilimi tırmandırdı. Uluslararası toplum, Pakistan'da devam eden görüşmelerden kalıcı bir çözüm çıkmasını beklerken, sahadaki çatışmaların yayılmasından endişe ediliyor.

Orta Doğu’da Kırılgan Ateşkes: Lübnan Sınırında Tansiyon Yeniden Yükseldi

Geçtiğimiz yıl CHP'den istifa ederek iktidar partisine katılan Aydın Büyükşehir Belediye Başkanı Özlem Çerçioğlu'nun aile şirketi, Ticaret Bakanlığı'nın ayrıcalıklı listesine girdi.

Jantsa'ya VIP Statü

Siyasi tercihini değiştirerek Ağustos 2025'te AK Parti saflarına katılan Özlem Çerçioğlu'nun yönetiminde söz sahibi olduğu aile şirketi Jantsa, ekonomi yönetiminden kritik bir onay aldı. Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan ve 4 Nisan 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan "Dış Ticaret Sermaye Şirketleri" listesine dahil edilen şirket, böylece Türkiye'nin en büyük ihracatçılarına tanınan özel statüye kavuştu. Bu gelişme, Çerçioğlu’nun parti değişiminden sonra yargılandığı bazı davalardan beraat etmesinin ardından gelen ikinci büyük hamle olarak nitelendiriliyor.Yeni statü ile birlikte Jantsa Jant Sanayi, ihracat operasyonlarında çok sayıda finansal ve bürokratik avantajdan yararlanabilecek. Şirket, artık KDV iadesi süreçlerinde teminat şartı aranmaksızın işlem yapabilecek ve Eximbank üzerinden piyasa koşullarının altında, düşük faizli kredi imkanlarına erişebilecek. Ayrıca gümrük geçişlerinde sağlanan kolaylıklar sayesinde lojistik süreçlerini hızlandıracak olan şirket, devlet teşviklerinden de öncelikli olarak faydalanma hakkı kazandı.Ekonomi çevreleri, bir şirketin bu listeye girebilmesi için belirli bir ihracat barajını aşması gerektiğini hatırlatsa da, zamanlamanın manidarlığı tartışmaları beraberinde getirdi. Aydın merkezli şirketin hisselerinin, Çerçioğlu'nun AK Parti'ye geçiş sürecinden bu yana borsada sergilediği yükseliş grafiği de yatırımcıların dikkatinden kaçmadı. Ticaret Bakanlığı verilerine göre 2026 yılı için seçilen sınırlı sayıdaki şirket arasına giren Jantsa'nın, bu yeni imtiyazlarla uluslararası pazardaki rekabet gücünü artırması bekleniyor.

AK Parti'ye Geçen Özlem Çerçioğlu'nun Aile Şirketi Jantsa'ya "Dış Ticaret Sermaye Şirketi" Statüsü Verildi

Bursa’daki rüşvet ve suç örgütü operasyonu kapsamında tutuklanan Büyükşehir Belediye Başkanı Mustafa Bozbey, savcılık sorgusunda suçlamaları sert bir dille reddetti.

Bozbey’in İfadesi

Bursa Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen ve Türkiye gündemine oturan soruşturmada, nöbetçi sulh ceza hâkimliği tarafından tutuklanan Mustafa Bozbey'in savcılık makamına verdiği ifadeye ulaşıldı. Sorgu süresince kendisine yöneltilen mali usulsüzlük ve yönetimsel suçlamalara karşı net bir duruş sergileyen Bozbey, suç işlemek amacıyla örgüt kurma iddialarının gerçeği yansıtmadığını dile getirdi. Bozbey ifadesinde, belediye yönetiminde hiçbir şekilde hukuka aykırı bir yapılanmaya izin vermediğini ve usulsüzlük içeren bir işlemin altına imza atmadığını özellikle vurguladı.Savunmasının en dikkat çekici kısımlarından biri ise rüşvet iddialarına verdiği yanıt oldu. Kendisine yönelik bu tür suçlamaları "kendine zül kabul ettiğini" belirten Bozbey, "Hiç kimseden rüşvet almadım, iddiaların hepsini reddediyorum" dedi. Hukuki süreçte herhangi bir suç işlemediği konusunda ısrarcı olan tecrübeli siyasetçi, yargılamanın seyrini değiştirebilecek olan etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanma teklifini de elinin tersiyle itti. Bozbey, üzerine atılı olan tüm suçlamaları reddederek masumiyetinin kanıtlanacağını ifade etti.Bursa kamuoyunda büyük bir yankı uyandıran bu yargı süreci, İçişleri Bakanlığı’nın görevden uzaklaştırma kararıyla yeni bir boyut kazanmıştı. Bozbey’in avukatları aracılığıyla tutukluluk kararına itiraz etmeye hazırlandığı öğrenilirken, savcılığın hazırlayacağı iddianame merakla bekleniyor. Özellikle belediye iştirakleri ve geçmiş dönemdeki imar dosyalarına dair iddialar, davanın önümüzdeki günlerde de Bursa siyaseti için en sıcak başlık olmaya devam edeceğini gösteriyor.

Tutuklanan Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Mustafa Bozbey’in Savcılık İfadesi Ortaya Çıktı

MHP Genel Başkan Yardımcısı İlyas Topsakal, Moskova’da gerçekleştirdiği temaslar sırasında 2028 seçimlerine yönelik stratejik bir çıkış yaptı.

2028 Koalisyon Şartı

MHP Genel Başkan Yardımcısı ve Samsun Milletvekili İlyas Topsakal, Rusya'nın başkenti Moskova'da düzenlenen bir etkinlikte Türk basınına dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Gazeteci Fuad Safarov'un sorularını yanıtlayan Topsakal, 2028 yılında yapılması planlanan genel seçimlere giden süreçte MHP’nin yol haritasını paylaştı. Topsakal, AK Parti ile olası bir koalisyonun temel şartının, Türkiye'nin Avrasya coğrafyasındaki dev güçler olan Rusya ve Çin ile kurumsal ve stratejik iş birliğini artırması olduğunu vurguladı.Bu açıklama, Cumhur İttifakı'nın iç dinamiklerinde "Eksen Kayması" tartışmalarını yeniden alevlendirecek bir potansiyele sahip. Topsakal, küresel sistemin çok kutuplu bir yapıya evrildiğini belirterek, Türkiye’nin milli menfaatlerinin Batı blokunun yanı sıra Doğu’daki güçlü aktörlerle de eşgüdümlü hareket etmeyi gerektirdiğini ifade etti. Özellikle enerji güvenliği, savunma sanayii ve ekonomik yatırımlar noktasında Moskova ve Pekin ile kurulacak ortaklıkların, 2028 sonrası yönetim anlayışının merkezinde yer alması gerektiğini belirtti.Siyasi kulislerde, MHP'nin bu "şartlı" desteği, Türkiye'nin BRICS ve Şanghay İşbirliği Örgütü gibi oluşumlara daha yakın durması yönünde bir baskı grubu oluşturacağı şeklinde yorumlanıyor. İlyas Topsakal'ın Moskova’daki bu diplomatik çıkışı, sadece iç siyaseti değil, Türkiye'nin NATO ve Avrupa Birliği ile olan mevcut ilişkilerini de etkileyebilecek bir stratejik hamle olarak kayıtlara geçti. Konuyla ilgili olarak AK Parti kanadından gelecek tepkiler ve dış politika vizyonundaki uyum arayışı merakla bekleniyor.

MHP'den Ak Parti'ye 2028 Mesajı: "Rusya ve Çin ile İş Birliği Koalisyon Şartımızdır"

Galatasaray’a sponsor olan tartışmalı sitenin sahibi Fedlan Kılıçaslan’ın karanlık geçmişi ve son dönemdeki firarı gündemi sarstı.

Skandallar Zinciri ve Firar

Türkiye’nin yasa dışı bahis ağındaki en kritik isimlerden biri olarak gösterilen Fedlan Kılıçaslan, son aylarda spor dünyasını sarsan sponsorluk krizinin ardından yeniden yargı kıskacına girdi. 1981 Balıkesir doğumlu olan ve bir dönem KKTC’de hakemlik ile casinolarda çalışan Kılıçaslan’ın, casinoda çalıştığı sırada bir müşterinin kartını çalarak parayı harcadığı ve bu nedenle hırsızlık suçundan hapis yattığı ortaya çıktı. Hapisten çıktıktan sonra hızla zenginleşen ve MeritKing adlı yasa dışı bahis sitesiyle devasa bir sermaye kontrol etmeye başlayan Kılıçaslan, lüks yaşamı ve koruma ordusuyla dikkat çekmişti.Geçtiğimiz dönemde Galatasaray Spor Kulübü ile imzalanan ancak kamuoyu baskısıyla feshedilen "MeritKingNews" sponsorluğu, buz dağının sadece görünen kısmıydı. Ukrayna polisinin geçtiğimiz yıllarda bir otel odasına düzenlediği baskında yarı çıplak sorgulanan ve bu görüntüleri sosyal medyada yayılan Kılıçaslan’ın, Türkiye’deki büyük bahis operasyonları sırasında yakalandığı ancak tartışmalı bir şekilde serbest kaldıktan sonra yurt dışına firar ettiği anlaşıldı. Siber Suçlarla Mücadele ekipleri tarafından yürütülen geniş çaplı incelemelerde, Kılıçaslan’ın milyarlarca liralık kara para trafiğini yönettiği iddia ediliyor.Bugün itibarıyla (Nisan 2026), hakkında çıkarılan kırmızı bülten ile Interpol üzerinden her yerde aranan Fedlan Kılıçaslan’ın Polonya veya Balkan ülkelerinde saklandığı tahmin ediliyor. Adalet Bakanlığı’nın iade süreçleri için diplomatik temasları sürerken, Kılıçaslan’ın sildiği dijital kayıtların geri getirilmesiyle birlikte bahis ağındaki birçok siyasetçi, iş insanı ve ünlü ismin de deşifre olabileceği konuşuluyor. "Türkiye'nin Elon Musk'ı" reklamlarıyla parlatılmaya çalışılan bu ismin, aslında devasa bir yasa dışı kumar ağının başında olduğu gerçeği, siber polisiye tarihindeki yerini aldı.

Yasa Dışı Bahis Baronu Fedlan Kılıçaslan Hakkında Kırmızı Bülten: Hırsızlıktan Baronluğa Uzanan Yol!

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Orta Doğu’da yaşanan son gelişmeler ve artan askeri hareketlilik üzerine stratejik bir uyarıda bulundu.

Bölgesel Siyasetin Şifreleri

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, bölgede artan jeopolitik riskler ve uluslararası güçlerin Orta Doğu üzerindeki hamlelerine ilişkin çarpıcı bir değerlendirmede bulundu. Orta Doğu’da siyaset yapmanın sadece günlük gelişmeleri takip etmekten ibaret olmadığını vurgulayan Kurtulmuş, Büyük Orta Doğu Projesi (BOP) olarak bilinen geniş kapsamlı planın tüm ayrıntılarıyla analiz edilmesi gerektiğini savundu. Kurtulmuş, "Eğer Orta Doğu’da siyaset yapıyorsanız, Büyük Orta Doğu Projesi’nin bütün teferruatını da çok iyi anlamak durumundasınız" diyerek, bölgedeki aktörlerin bu tarihi ve stratejik derinliği göz ardı etmemesi gerektiğini belirtti.Özellikle İsrail-İran gerilimi ve ABD’nin bölgeye yönelik yeni askeri sevkiyatlarının (50.000 asker yığınağı) tartışıldığı bir dönemde gelen bu açıklama, Türkiye’nin dış politika vizyonunda "stratejik farkındalık" vurgusunu yeniden ön plana çıkardı. Kurtulmuş’a göre, bölgede yaşanan iç karışıklıklar, sınır tartışmaları ve enerji koridorları üzerindeki çekişmeler, onlarca yıl önce kurgulanan bu projenin birer parçası. Bu nedenle, Türkiye’nin hem masada hem de sahada güçlü kalabilmesi için BOP teferruatı ve arka planındaki sömürgeci mantığın deşifre edilmesi hayati önem taşıyor.Meclis Başkanı’nın bu çıkışı, akademik çevrelerde ve siyaset kulislerinde "Türkiye’nin bölgedeki oyun kurucu rolünü pekiştirme hamlesi" olarak yorumlandı. Numan Kurtulmuş, Türkiye’nin sadece kendi sınırlarını korumakla kalmayıp, bölgenin istikrarı için bu tür küresel projelerin dayattığı parçalanma senaryolarına karşı durması gerektiğini ifade etti. Özellikle Orta Doğu siyaseti yapan genç siyasetçilere ve diplomatlara da bir yol haritası niteliği taşıyan bu açıklama, Türkiye'nin milli güvenlik doktrini içerisindeki "büyük resim" odaklı yaklaşımını bir kez daha teyit etti.

TBMM Başkanı Kurtulmuş’tan Orta Doğu Mesajı: "BOP’un Teferruatını Bilmeden Siyaset Yapılamaz"

AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik, muhalefetin ara seçim taleplerine karşı partisinin duruşunu netleştirdi. Seçimin vatandaşın önceliği olmadığını belirten Çelik, muhalefetin hamlesini "basiretsizlik" olarak nitelendirirken, AK Parti için sandığın her zaman bir demokrasi şöleni olduğunu vurguladı.

AK Parti’den Muhalefete Seçim Yanıtı

AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik, CHP ve İYİ Parti saflarından yükselen ara seçim çağrılarına bugün düzenlediği basın toplantısında sert ve net bir yanıt verdi. Bursa Büyükşehir Belediyesi’nde yaşanan yönetim değişikliği sonrası muhalefetin sandığı işaret etmesini eleştiren Çelik, iktidar partisinin seçimden hiçbir zaman çekinmediğini belirtti. Çelik, "Biz korkmayız. Bizim en sevdiğimiz şey sandık. Biz sandıktan çıkmış bir siyasi hareketiz" diyerek AK Parti’nin meşruiyetini her zaman halktan aldığını hatırlattı.Siyasi gündemin suni bir şekilde seçim odaklı hale getirilmeye çalışıldığını savunan Çelik, vatandaşın asıl beklentisinin hizmet olduğunu vurguladı. "Basiretsiz bir şekilde seçim gündeme gelirse" diyerek muhalefetin stratejisini eleştiren Ömer Çelik, halkın bu duruma tepki göstereceğini iddia etti. Çelik, vatandaşın bakış açısını şu sözlerle özetledi: "Vatandaşın tepkisi 'Size süre verdim, bu süre Türkiye'nin hedeflerine ulaşmanız için, niye seçimi gündeme getiriyorsunuz?' olur."Özellikle ekonomik hedefler ve bölgesel güvenlik konularının öncelikli olduğu bir dönemde seçim tartışmalarının ülkeye fayda sağlamayacağını belirten Sözcü Çelik, hükümetin 2028 takvimine sadık kalacağını sinyalini verdi. Meclis aritmetiği ve anayasal süreçler üzerinden yapılan ara seçim baskılarını "vakit kaybı" olarak niteleyen Çelik, AK Parti’nin odak noktasının sandık spekülasyonları değil, milli kalkınma projeleri olduğunu ifade ederek konuşmasını tamamladı.

Ömer Çelik’ten CHP’ye Ara Seçim Cevabı: "Vatandaş Bize Süre Verdi, Sandıktan Korkmayız!"

ABD’de Donald Trump’a yakınlığıyla bilinen siyasetçi Joe Kent, Washington’un dış politika önceliklerini sarsacak bir öneride bulundu.

Stratejik İttifak Değişimi Önerisi

Amerika Birleşik Devletleri’nde izolasyonist ve "Önce Amerika" (America First) akımının en güçlü seslerinden biri olan Joe Kent, Türkiye, İsrail ve NATO üçgeninde çok tartışılacak bir analiz paylaştı. Kent, katıldığı bir yayında ABD'nin NATO üyeliği nedeniyle bağlayıcı savunma anlaşmalarına hapsolduğunu savundu. Özellikle Orta Doğu'daki dengelerin hızla değiştiğini belirten Kent, NATO’nun 5. maddesi gereği bir müttefik olan Türkiye ile stratejik ortak olan İsrail arasında kalınması durumunda ABD'nin elinin kolunun bağlı olduğunu ifade etti.Kent’in büyük yankı uyandıran açıklamasında, "NATO’dan çıkacağız ki Türkiye ve İsrail, Suriye’de savaştığında İsrail’in yanında yer alabilelim" ifadelerini kullanması, Washington’daki yerleşik dış politika kurumlarında (Establishment) deprem etkisi yarattı. Kent'e göre, Türkiye’nin Suriye’deki operasyonları ve bölgesel çıkarları, ABD'nin İsrail’in güvenliği konusundaki mutlak taahhüdüyle çelişmeye başladı. Bu çelişkiyi aşmanın yolunu ise ABD'nin Avrupa merkezli bu askeri ittifaktan çekilmesinde görüyor.Bu açıklamalar, Başkan Donald Trump'ın ikinci döneminde NATO ile olan ilişkileri yeniden tanımlama planlarıyla örtüşmesi bakımından kritik bir önem taşıyor. Siyasi analistler, Kent'in bu sözlerinin sadece bireysel bir görüş değil, Cumhuriyetçi Parti içindeki güçlü bir kanadın Orta Doğu stratejisi olduğunu vurguluyor. Türkiye ve İsrail arasındaki gerilimin Suriye sahasında sıcak bir çatışmaya dönüşme ihtimali tartışılırken, ABD'li siyasetçinin "saf tutma" odaklı bu çıkışı, Ankara-Washington hattında yeni bir krizin kapısını aralayabilir.

Joe Kent’ten Radikal Çıkış: "Türkiye ve İsrail Savaşırsan İsrail’in Yanında Olmak İçin NATO’dan Çıkmalıyız"

Ana muhalefet partisinin Bursa’daki gelişmeler üzerine yaptığı "ara seçim" çağrısına Yavuz Ağıralioğlu’ndan temkinli bir yanıt geldi. 

Ağıralioğlu’ndan "Zamanında Seçim" Vurgusu

Bursa Büyükşehir Belediyesi’nde yaşanan yönetim değişikliği ve yargı süreçleri, Ankara kulislerinde ara seçim tartışmalarını alevlendirdi. Konuyla ilgili görüşü merak edilen isimlerden biri olan Yavuz Ağıralioğlu, bugün basın mensuplarına yaptığı açıklamada partisinin duruşunu net bir şekilde ortaya koydu. Ağıralioğlu, Türkiye'nin zorlu bir dönemden geçtiğini belirterek, seçimlerin olağan takviminde ve kendi mecrasında yapılmasının demokratik istikrar için elzem olduğunu vurguladı.CHP Genel Başkanı Özgür Özel’in çağrılarına atıfta bulunan Ağıralioğlu, "Mecrasından çıkarılmış bir memlekette, mecrasına otursun diye gayretlerimizi oldu bittiye getirmeyi millet iradesine hürmetsizlik sayıyoruz" ifadelerini kullandı. Bu açıklama, muhalefet bloğunun geri kalanından gelen "hemen seçim" baskısına karşı Ağıralioğlu’nun daha sağduyulu ve temkinli bir yol izleyeceğinin işareti olarak yorumlandı.Ancak siyasi nezaketi elden bırakmayan Ağıralioğlu, CHP’nin içinden geçtiği süreci de analiz etti. Bursa Belediye Başkanı’nın cezaevinde olması nedeniyle ana muhalefetin bu hamlesini anlamlandırdığını belirten lider, "Bir türbülans var memlekette, ana muhalefet partisi haklı olarak adayı cezaevinde olduğu için süreci böyle yönetmek istiyor olabilir. Bu CHP'nin kendi gündemidir, nezaketsizlik yapamayız" dedi. Siyasi çevreler, Ağıralioğlu’nun bu dengeli tutumunun, ilerleyen günlerde mecliste yapılacak olası bir seçim oylamasında kilit rol oynayabileceğini değerlendiriyor.

Yavuz Ağıralioğlu’ndan CHP’nin Ara Seçim Talebine Yanıt: "Oldu Bittiye Getirmeyi Hürmetsizlik Sayarız"

Türkiye, uzay alanında son yıllarda attığı adımlarla dikkat çekerken, bu vizyonun en güçlü temsilcileri çoğu zaman ülke sınırlarının ötesinde, uluslararası projelerde görev alan bilim insanları ve mühendisler oluyor. 

Göklerde iz bırakan başarı öyküsü

Avrupa Uzay Ajansı’nın (ESA) çığır açan Comet Interceptor görevi de bu küresel iş birliklerinin en çarpıcı örneklerinden biri. Güneş Sistemi’ne ilk kez giren “bozulmamış” bir kuyruklu yıldızı hedefleyen bu iddialı görev, insanlığın evrenin kökenine dair sorularına ışık tutmayı amaçlıyor.Bu vizyoner projede, Türk bir kadın mühendis olan Ebru Dağtekin, Bern Üniversitesi çatısı altında üstlendiği kritik görevle öne çıkıyor. ODTÜ’den başlayan ve Avrupa’nın uzay merkezlerine uzanan kariyer yolculuğunda, bugün ESA’nın en prestijli bilimsel görevlerinden birinde kalite güvence sorumluluğunu üstleniyor. Dağtekin’in hikâyesi, yalnızca bilimsel bir başarı değil; aynı zamanda genç nesiller için ilham verici bir yol haritası niteliği taşıyor. Pusula Swiss olarak, göklerde iz bırakan bu başarı öyküsünü okurlarımızla buluşturuyoruz.Röportaj: Özgür MumcularEbru Hanım, öncelikle sizi tanıyabilir miyiz?İzmir, Türkiye doğumluyum. Orta ve Lise eğitimimi Bornova Anadolu Lisesi Almanca bölümünde tamamladıktan sonra ODTÜ Fizik bölümünde lisans ve Plazma Fiziği bölümünde yüksek lisans çalışmalarımı tamamladım. 2006-2013 yılları arasında Türkiye’de havacılık alanında askeri ve sivil uluslarası projelerde görev yaptım. İngiltere ve Almanya’da kalite konusunda eğitimler aldım ve kariyerim boyunca havacılık projelerinde kalite mühendisi ve yöneticisi ünvanlarıyla hep aynı alanda çalıştım. 2014’ten beri Avrupa ve İngiltere’de çalışmaktayım. Halen Bern Üniversitesi Gezegen Bilimleri ve Uzay Araştırmaları bölümünde görevliyim.Şu anda Bern’de, Avrupa Uzay Ajansı’nın Comet Interceptor görevi üzerinde çalışıyorsunuz. Bu misyonun temel amacı nedir?Comet Interceptor, ESA’nın Kozmik Vizyon Programı kapsamında seçilmiş, yaklaşık sekiz yıllık bir zaman dilimine yayılan öncü bir uzay görevi. Bu misyonun en ayırt edici özelliği, Güneş Sistemi’nin iç bölgelerine ilk kez giren, daha önce hiç gözlemlenmemiş “bozulmamış” bir kuyruklu yıldızı ya da potansiyel bir yıldızlararası cismi hedeflemesi. Görev kapsamında üç ayrı uzay aracı, hedef cisme eş zamanlı olarak farklı konumlardan yaklaşarak detaylı ölçümler yapacak. Böylece gökcisminin yapısı, bileşimi ve çevresi hakkında üç boyutlu ve son derece kapsamlı veriler elde edilmesi hedefleniyor. Bu, erken Güneş Sistemi’ne dair çok değerli bilgiler sunabilecek eşsiz bir fırsat.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/9d8dadb6d8e429a52057696fb.jpg" width="1024" height="576"></figure>Bu oldukça karmaşık ve iddialı bir görev. Siz bu projede hangi sorumluluğu üstleniyorsunuz?Bern Üniversitesi Uzay Araştırmaları ve Gezegen Bilimi Bölümü bünyesinde çalışıyorum ve Comet Interceptor projesinde Kalite Güvence Yöneticisi olarak görev alıyorum. Temel sorumluluğum; tasarım, üretim, test ve entegrasyon süreçlerinin ESA’nın belirlediği ECSS kalite ve emniyet standartlarına uygun şekilde ilerlemesini sağlamak. Şu anda özellikle iki ana bilimsel enstrüman üzerinde yoğunlaşıyoruz: kuyruklu yıldız görüntüleme kamerası ve nötral iyonları ölçen bir kütle spektrometresi. Bu cihazlar, Rosetta gibi önceki ESA görevlerinden edinilen tecrübelerin üzerine inşa ediliyor ve bilimsel çıktılar açısından çok büyük önem taşıyor.Comet Interceptor’ı önceki kuyruklu yıldız görevlerinden ayıran temel fark nedir?Daha önce ziyaret edilen kuyruklu yıldızların büyük çoğunluğu, Güneş’e defalarca yaklaşmış ve bu süreçte yapıları değişime uğramış cisimlerdi. Comet Interceptor ise Güneş Sistemi’ne ilk kez giren bir kuyruklu yıldızı hedefliyor. Bu sayede, kuyruk bölgesinde bulunan ve bugüne kadar detaylı şekilde gözlemlenememiş toz ve plazma yapıları incelenebilecek. Ayrıca, milyarlarca yıldır neredeyse hiç değişmemiş ilkel maddelere ulaşma ihtimali söz konusu. Bu da Güneş ve gezegenlerin nasıl oluştuğuna dair mevcut teorileri test etmek açısından çok değerli.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/9d8dadb6d8e429a52057696fc.jpg" width="1024" height="576"></figure>Türk bir kadın mühendis olarak ESA gibi bir kurumda görev almak sizin için ne ifade ediyor?Bu benim için büyük bir gurur. Mustafa Kemal Atatürk’ün “İstikbal göklerdedir” sözü, meslek hayatım boyunca bana yol gösteren bir ilke oldu. Bugün Bern’de, Avrupa ve Japonya’nın ortak yürüttüğü bu bilimsel görevde aktif rol almak, hem kişisel hem de ülkemi temsil etme açısından çok anlamlı. Uluslararası bir ekip içinde çalışmak, farklı bakış açılarıyla bilim üretmenin ne kadar güçlü sonuçlar doğurabileceğini de her gün yeniden gösteriyor.Türkiye’nin uzay alanındaki son yıllardaki çalışmalarını nasıl değerlendiriyorsunuz?Türkiye, uzay konusunda önemli ve umut verici adımlar atıyor. Türkiye Uzay Ajansı’nın kurulması, yerli uydu projeleri ve savunma sanayiine yönelik çalışmalar bu açıdan çok değerli. Ancak sürdürülebilir başarı için yalnızca teknoloji ve altyapı yeterli değil. İnsan kaynağına yatırım yapılması, gençlerin uluslararası projelerde deneyim kazanması ve bu bilgi birikimini ülkeye geri taşıması büyük önem taşıyor.Bu görev sürecinde sizi en çok heyecanlandıran an hangisiydi?Uyduya entegre edilecek kameranın birebir uçuş kopyasının testleri başarıyla tamamlandığında yaşadığım heyecanı unutamam. Uzun süren bir emeğin somut bir sonuç verdiğini görmek, tüm ekibe büyük bir motivasyon sağladı.Uzay mühendisliği alanında kariyer hedefleyen gençlere neler tavsiye edersiniz?Her şeyden önce meraklı ve sabırlı olmalarını öneririm. Uzay mühendisliği; fizik, elektronik, yazılım ve malzeme biliminin bir arada çalıştığı çok disiplinli bir alan. Teknik bilgi kadar ekip çalışması, iletişim ve problem çözme becerileri de çok önemli. Ve elbette cesur olmalarını isterim. Dünyanın neresinde olurlarsa olsunlar, bilimsel projelere katkı sunabileceklerine inansınlar.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/9d8dadb6d8e429a52057696fd.jpg" width="1024" height="576"></figure>Bilim dışında zamanınızı nasıl değerlendiriyorsunuz?Bern, doğasıyla insanı dengeleyen bir şehir. Boş zamanlarımda yüzme sporuyla ilgileniyorum, caz müzik dinlemeyi ve sanat galerilerini gezmeyi seviyorum. Ayrıca Türkiye’deki gençlerin katılabileceği uzay ve bilim projelerinde onlara mentorluk yapmaya da mümkün olduğunca zaman ayırıyorum.Son olarak, görevin uluslararası boyutundan da bahseder misiniz?Comet Interceptor, ESA ile Japonya Uzay Araştırma Ajansı JAXA’nın ortak yürüttüğü bir görev. Her iki taraf da farklı bilimsel enstrümanlar geliştiriyor. Bu tür iş birlikleri, bilimin gerçekten sınır tanımadığını gösteriyor. Kültürler ve ülkeler arası bu ortak çalışma ortamı son derece ilham verici.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/9d8dadb6d8e429a52057696fa.jpg" width="1024" height="576"></figure>ESA'nın Comet Interceptor Görevi ile ilgili biraz bilgi vermek gerekirse:L2 LAGRANGE NOKTASI nedir?L2 noktası, Dünya ile Güneş arasındaki yerçekimi dengesinin çok özel bir şekilde kurulduğu bir uzay noktasıdır. Konum olarak, Dünya'nın tam arkasında yer alır, yani Güneş'ten bakarsak: Yaklaşık 1,5 milyon km Dünya’nın ötesinde (Ay’ın 4 katı uzaklıkta) bulunur.Peki, neden önemli?Bu noktada bir uzay aracı:•Hem Dünya hem Güneş’in çekim gücüyle dengede kalabilir,•Dünya ile aynı hızda Güneş’in etrafında döner (yani hep Dünya’yla birlikte "ilerler"),•Uzay teleskopları veya sondalar burada sabit bir gözlem pozisyonuna yerleşebilir.James Webb Uzay Teleskobu da tam bu noktaya yerleştirildi.Neden COMET INTERCEPTOR burada bekliyor?•Çünkü oradan hem Güneş’i hem uzak uzayı çok rahat gözleyebilir.•Ayrıca yeni keşfedilecek kuyruklu yıldızlar nereye giderse gitsin, L2’den kalkış yapan bir araç onları daha kolay yakalayabilir. Bu bir nevi "uzayda pusuya yatmak" gibi.Kısaca Analojiyle: L2 noktası, sanki uzayda bir "denge noktası" gibi.&nbsp;Oraya konan bir uydu, ne Dünya’ya düşer ne de Güneş’e savrulur. Güneş etrafındaki dönüşünü Dünya ile "senkronize" şekilde yapar.ESA Comet Interceptor Projesi, uluslararası işbirliğiyle yürütülen bir uzay görevidir. Aşağıda projeye katkı sağlayan başlıca ülkeler ve kurumlar yer alıyor:Bilimsel işbirlikler:Ayrıca birçok Avrupa üniversitesi ve araştırma merkezi proje kapsamında bilimsel ve teknik işbirliği yürütmektedir. Bu kurumlar arasında:•CNES (Fransa Uzay Ajansı)•DLR (Almanya)•ASI (İtalyan Uzay Ajansı)•SNSB (İsveç)&nbsp;

Bern’den evrene: ESA’nın kuyruklu yıldız avında bir Türk imzası

PLR (Parti Libéral-Radical / Liberal-Radikal Parti) bünyesinde Membre du comité olarak görev yapan Sara Pınar, İsviçre siyaset sahnesinde gençlik enerjisiyle öne çıkan bir isim. Siyasete henüz 14 yaşında adım atan Pınar, yerel komitelerden kanton düzeyindeki çalışmalara kadar geniş bir siyasi deneyime sahip. 

İsviçre siyaset sahnesinde gençlik enerjisi

Sara Pınar ile siyaseti, geleceği ve toplumsal katılımı konuştuk

Cenevre’de yaşayan mühendis kökenli araştırmacı Ali Rıza Tuna, kırk yılı aşkın süredir Anadolu’nun kadim dokuma kültürünü bir sanat tarihi perspektifinden yeniden yorumluyor. 

Mitlerden sanata uzanan motifler

Ali Rıza Tuna ile Anadolu kilimlerinin görsel dili üzerine bir söyleşi

İsrail ile Hamas arasında 10 Ekim 2025’te yürürlüğe giren ateşkes, uluslararası kamuoyunda Gazze’deki yıkımın en azından geçici olarak duracağı yönünde bir umut yaratmıştı. Ancak kısa süre içinde İsrail ordusunun ateşkese rağmen Gazze’nin farklı bölgelerine operasyonlar düzenlemeye devam ettiği görüldü

Filistin için umut var

Bu durum, sivillere yönelik baskının sona ermediğini ve insani krizin derinleştiğini bir kez daha gösterdi. Uluslararası hukuk uzmanları saldırıları ateşkes ruhunun açık ihlali olarak değerlendirirken, Avrupa kamuoyunda da tepkiler giderek artıyor.Böylesi bir atmosferde, İsviçre siyasetinde İsrail–Filistin meselesindeki net tutumuyla tanınan Geri Müller yeniden dikkat çekiyor. 2003–2015 yıllarında Ulusal Konsey üyeliği ve ardından Baden Belediye Başkanlığı yapan Müller, insan hakları ve Orta Doğu politikalarına odaklanan çizgisiyle öne çıkıyor. İsviçre–Filistin Derneği başkanı ve parlamentodaki Filistin Dostluk Grubu’nun aktif bir üyesi olarak, uzun yıllardır İsrail’in askeri politikalarına yönelik eleştirileriyle bilinen Müller ile &nbsp;Gazze’deki güncel gelişmeler karşısında da açık tavrını sürdürüyor.Bu röportajda, Müller’in İsrail–Filistin meselesine dair birikimini ve bugünkü krize ilişkin değerlendirmelerini konuştuk.Röportaj: Ferah Koçak ErdoğanSayın Müller, İsrail devletinin Filistin toprakları üzerinde nasıl kurulduğu hakkında bize kısa bir bilgi verebilir misiniz?Esas olarak İngiltere ve Fransa arasında imzalanan Sykes-Picot Anlaşması ve ardından Balfour'un hırsızlığıyla (Jaffa'dan Hayfa'ya kadar olan sahil şeridini, Hindistan'dan çaldığı malları İngiltere'ye güvenli bir şekilde ulaştırmak için istiyordu). Osmanlılar da 1. Dünya Savaşı'nı kaybettikleri için Levant'ın koruması ortadan kalktı ve İngiltere Levant'ı kolonileştirdi. 1922'den itibaren İngilizler Filistin köylerini boşalttı ve soydu. İngiltere, “Araplardan” daha çok güvendikleri için İngiliz Yahudilerini Filistin'e gönderdi. Ben Gurion, 1910'larda Filistin'i ziyaret etmiş ve Filistinli Haredi Yahudilerini hor görmüştü. Bu nedenle, özellikle Doğu Avrupalı Yahudileri aradı. 2. Dünya Savaşı'ndan sonra, birçok Avrupa ülkesi Avrupalı Yahudileri Filistin'e gönderdi.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/45d57ffab9f29bfe75b04a450.jpg" width="1024" height="576"></figure>Size göre, İsrail'in kısa süre içinde güçlü bir ordu ve uluslararası destek oluşturabilmesinin ana sebepleri nelerdir?İngiltere, 1922'den itibaren Yahudilere giderek daha fazla güç verdi. 1920'lerin sonunda İngiltere'nin Levant'a olan ilgisi azaldığında, güçlerini adım adım Yahudilere devretti. Siyonistler İngiliz silahlarını miras aldılar ve en az iki terör örgütü, Irgun ve Haganah'ı kurdular. Bu gruplar, köyleri yıkmayı ve insanları kovmayı çabucak öğrendi.İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra, Küçük BM (çoğunlukla sömürgecilerden oluşan, yaklaşık 40 ülke) sözde 2 devletli çözümü kabul etti. Bölge İsrail'e çok elverişli bir şekilde bölündü (İsrailliler %25 oranında %60 oranında toprak aldı!Batılı ülkeler ve ABD’nin İsrail'e verdiği destek, bölgedeki dengeyi nasıl değiştirdi?ABD için İsrail, petrol ve gazla çevrili bir bölgenin tam ortasında bir ada ve bu nedenle de “bir bekçi köpeği” işlevi gördü. İngilizlerse “Arapları” tanımıyor ve onlara güvenmiyorlardı. Bu sebeple tam destek verdiler.Gazze’deki sivil kayıplara Uluslararası toplumun tepkisi sizce yeterli mi?Hangi tepki? Soykırım uygulamak veya buna göz yummak için hiçbir gerekçe yok. Bu nedenle Roma Statüsü ve Cenevre Sözleşmeleri çerçevesinde net bir müdahale beklerim. Güney Afrika’nın girişimi bunun bir örneğidir.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/45d57ffab9f29bfe75b04a44f.jpg" width="1024" height="576"></figure>Gazze’de iki yıldır yaşanan insani durumu nasıl değerlendiriyorsunuz?&nbsp;Tam anlamıyla felaket! Daha önce benzeri görülmemiş bir durum yaşanıyor. İki yıldır açıkça ilan edilmiş bir soykırım var. Yemen ve İran dışında yaşanan bu soykırıma neredeyse tüm dünya seyirci kalıyor.BM ve uluslararası mahkemeler İsrail'in eylemlerini insan hakları ihlali olarak tanımlıyor. Uluslararası yaptırımların uygulanmaması ne anlama geliyor?BM'nin bir sorunu var: Güvenlik Konseyi. Konseyin başında üç sömürgeci güç ve iki BRICS temsilcisi var.. Bu durumda kim kazanacak? Ayrıca, adli süreçler çok uzun sürüyor bunu da göz ardı etmemek gerek.Avrupa’nın bir çok noktasında Filistin için destek mitingleri düzenlendi, sizce bu gösteriler karar vericiler üzerinde gerçekten bir baskı oluşturdu mu?&nbsp;Kısmen evet, diye düşünüyorum. Bu baskı durumu, bir ülkenin ve o ülkenin hükümetinin ABD’ye ne kadar bağımlı olduğuna göre de değişiyor.Filistin halkının geleceği ve özgürlüğü konusunda umutlu musunuz?Evet umutluyum, şu nedenlerden dolayı:&nbsp;İsrail'in sonu yaklaşıyor: On binlerce, özellikle iyi eğitimli İsrailli, tüm bu savaşlar ve hükümetin veya diğer ülkelerdeki iş ortaklarının düşmanca tavırlarından bıkıp, kesin olarak ülkeyi terk etti.Tüm kıtalardaki bazı önemli ülkeler İsrail'i ebedi bir savaş çığırtkanı olarak görüyor ve ondan bıkmış durumda.&nbsp;Filistinliler “sumud” (direnç, sebat) kavramını iyi bilir; bu da onları güçlü kılar.

İsviçreli siyasetçi Müller: İsrail’in sonu yaklaşırken Filistin güçlü kalıyor

Pusula Swiss, İsviçre’de yaşayan Türk topluluğuna kültür, yaşam, başarı hikâyeleri ve ilham veren portreler sunmaya devam ediyor. Bu sayıda, Türkiye’nin çağdaş mücevher tasarımında uluslararası bir marka hâline gelen TOHUM’un kurucusu, Türk tasarımcı Verda Alaton ile bir araya geldik. 

TOHUM’un evrensel dili

Doğal formlar, kadim semboller ve etnik sanatla kurduğu bağ sayesinde dünya moda sahnesinde fark yaratan Alaton, Cenevre’den dünyaya yayılan ilham dolu bir tasarım yolculuğuna sahip.İstanbul’da doğup New York’ta antropoloji ve tribal art üzerine çalışma fırsatı bulan, ardından Batı Africa’dan Asya’ya uzanan seyahatlerinde topladığı kültürel birikimi mücevhere dönüştüren Alaton; bugün Naomi Campbell’dan Leandra Medine’ye, Sharon Stone’dan Gigi Hadid’e kadar pek çok ismin takılarında hayat buluyor. Pusula Swiss olarak hem ilham dolu yolculuğunu hem de TOHUM’un evrensel dilinin ardındaki anlamları kendisinden dinledik.Röportaj: Özgür MumcularKişisel Yolculuk &amp; İlham<ul><li>Verda Hanım öncelikle sizi tanıyabilir miyiz?</li></ul>İstanbul doğumluyum; çok kültürlü, tarihi ve katmanlı muhteşem şehrimiz, dünyaya bakışımı — ve dolayısıyla tasarım estetiğimin temellerini oluşturdu. Gençlik yıllarımda kariyerim kurumsal dünyadaydı; ancak kalbimde hep sanat ve doğayla derin bir bağ vardı. 20’li yaşlarda New York'taki üniversite dönemimde kabile sanatlarına olan tutukumu bir sanat galerisinde çalışarak besledim. Yıllar içinde bu tutkuyu bir yaşam biçimine dönüştürmeye ve paylaşmaya karar verdim. Bugün, markam TOHUM aracılığıyla hem kendimi hem de dünyaya dair estetik ve felsefi bakışımı ifade ediyorum.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376d6.jpg" width="1024" height="576"></figure><ul><li>TOHUM kelimesinin “tohum” anlamına geldiğini uluslararası alanda çok kişi yeni öğrendi. Sizin için bu kelime ne ifade ediyor ve markanın ruhunu nasıl yansıtıyor?</li></ul>TOHUM, aslında hem doğaya, hem de hayata ektiğimiz tüm niyetlerimizi sembolize ediyor. Bir tohum nasıl doğada kendi potansiyelini taşır ve — doğru toprak, su ve ışıkla — benzersiz bir hayata dönüşürse, ben de her bireyin kendi yaşamında benzersiz potansiyeller taşıdığına inanıyorum.&nbsp;Markam için TOHUM, “doğadan gelen, saf, tekil, umut dolu ve yaşamın kendisine dair” her şeyi temsil ediyor. Her bir tasarım, bu tohumun bir “filizi” gibi; doğadan gelen malzemeler, kültürel kodlar, kişisel ifade ve özgürlüğün birleşimiyle hayata geçiyor.<ul><li>İstanbul’dan New York’a, ardından Cenevre’ye uzanan hayat yolculuğunuz TOHUM’un yaratım sürecini nasıl şekillendirdi?</li></ul>İstanbul benim köklerim; mimarisi, tarihi ve çok katmanlı kültür mozaiğiyle büyüdüm. New York’ta etnik sanatlarla tanışmam, bana “küresel bir estetik” ve “gelenek ile çağdaşlığı birleştirme” fikrini verdi. Tutkulu olduğum galerilerde geçirdiğim zaman, farklı kültürlerin sanat ve takı geleneklerinin nasıl bir araya geldiğini gözlemlemek, bana yaratımlarım için ilham oldu. Doğal malzemeler ve cüretli formlar Tohum’un&nbsp; estetik anlayışının temeli.Cenevre’ye taşınmam ise bana hem sakinlik hem de uluslararası bir perspektif kazandırdı. Bu coğrafi ve kültürel yolculuklar, TOHUM’un hem Anadolu köklerine saygılı hem de dünya kültürlerinden beslenen, zamansız ve evrensel bir dil kurmasına imkân tanıdı.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376d7.jpg" width="1024" height="576"></figure><ul><li>Tribal Art’a olan ilginiz çok genç yaşta başlamış. Bu ilginin tasarımlarınız üzerindeki en güçlü etkisi nedir?</li></ul>Evet, tribal ve etnik sanatlara olan ilgim, gençlik döneminde New York’taki Afrika sanat galerilerinde calışmaya başlamamla beslendi. O dönemde, gördüğüm parçaların sadece estetik değer değil; aynı zamanda derin kültürel anlamlar taşıdığını fark ettim. Sanat hayatın içinde kullanım eşyalarında hayat buluyor, ritüellerin, doğa ile kurulan iletişimlerin temelinde yer alıyordu. Kabilelerin sembolleri, doğaya bağlı motifleri, bedenle kurulan bağ, insanın en özgün ve temel ifadesini taşıyor.Bu görüş bende “Batı dünyasındaki hayatın içinde bu ruhu, bu anlayışı nasıl yaşatabilirim” düşüncesine dönüştü. Tribal Art’ın asaleti, doğayla ve insanla kurduğu simbiyotik ilişki; TOHUM’un estetik anlayışının temelini oluşturuyor. Doğallık, arketipik formlar, ruhun ve bedenin ifadesi… Tüm bunlar tribal sanatın etkisiyle şekillendi.Markanın Doğuşu &amp; Tasarım Felsefesi<ul><li>TOHUM’u kurma kararınız nasıl bir dönüm noktasında ortaya çıktı? O ilk prototipleri üretirken neler hayal ediyordunuz? TOHUM’u kurma kararım 30’lu yaşlarımın başında şekil aldı. Beslendiğim tüm düşünceler, inandığım değerleri şekle dökme ve bedenle birleştirme dönemi başladı. Kurumsal hayattan ayrılmaya karar verdim ve tüm riskleri ve korkularımla kucaklayarak yeni bir hayata adım attım.&nbsp;</li></ul>Hayalim Tohum’ları taşıyan kişilerin özgürleştiklerini ve mutlu olduklarını görmek idi.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376d8.jpg" width="1024" height="576"></figure><ul><li>Koleksiyonlarınızda sıkça karşımıza çıkan semboller, kabuklar ve kristaller… Bu doğal materyalleri seçerken sizi en çok etkileyen şey nedir? Malzeme seçme süreci benim için bir meditasyon. Gerçekten “doğal olan her şey” TOHUM’un temelini oluşturuyor. Kristaller, taşlar, deniz kabukları, ahşap, deri… Doğanın bize armağanı olan tüm bu materyaller tasarımlarımda yer bulabiliyor. Yıllar içinde farklı koleksiyonlarımız ile her doğal malzemeyi değerlendirebildiğimizi söyleyebilirim. Halen tüm kullandığımız taşları, deniz kabuklarını tek tek seçerim. Her birinin verdiği hisse önce kendim bakarım, ondan sonra TOHUM’a dönüştürürüz.&nbsp;</li></ul>Bu materyaller sadece görsel olarak değil, dokunsal olarak da ruhumuza değer katıyor: Her biri benzersiz, her biri “tek”. Ayrıca doğanın sadeliği, zarafeti ve özgünlüğü ile bu değerleri takıya taşımak benim için çok kıymetli.&nbsp;<ul><li>Sade ama güçlü formlar markanızın imzası haline geldi.&nbsp;Bu estetik dil nasıl oluştu?</li></ul>Bana göre takı; kendimizi ifade etme şekli, sözlerle ifade etmediğimiz iç dünyamızı sessizce paylaşma yöntemi. Derin, daha ruhsal bir ifade biçimi. Bu yüzden TOHUM tasarımlarında “az ama derin” anlayışını benimsedim: Yalın, minimalist ama güçlü; doğadan gelen formlar, simetri ve saf çizgiler. Malzemelerin yalın gücü ön planda.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376d9.jpg" width="1024" height="576"></figure>Bu ifade şekli, taşıyanın karakterini ortaya çıkaran bir araç olmasını sağlıyor. Konuşan eller, dokunan ruhlar” dileğimin özü.Uluslararası Başarı &amp; Dönüşüm<ul><li>Concha koleksiyonunun dünya çapında patlama yapması nasıl bir deneyimdi?&nbsp;</li></ul>Concha, çoğumuzun çocukluğunda doğayla ilk ilişkilerimizde yer alan deniz kabuklarımız aslında. Organik, doğal ve zamansız. 2017’de altın kaplama kabuk tasarımımızla Concha’yı yeniden yorumladığımızda, bir influencer’ın tasarımımızı paylaşması ile TOHUM yurtdışı platforma taşınıp, yıllar içinde saygıdeğer bir uluslararası markaya dönüştü.&nbsp;Concha ile niyet, doğada yalın, basit olan mucizevi güzelliklere dikkat çekmek ve onları bedenimizde taşımaya değer bulmaktı aslında. Bir deniz kabuğunun prensip olarak bir pırlantadan hiçbir farkı olmadığına inanırım.Bu beklenmedik ani yükseliş, hem heyecan vericiydi hem de bir dönüşüm getirdi: Küçük, el yapımı bir atölye markasından, uluslararası sahnede tanınan bir marka haline geçiş. Ancak bu başarı, benim dünyaya bakışımı, markaya olan sorumluluğumu ve tasarıma olan inancımı sarsmadı; tam tersine, derinleştirdi.<ul><li>Naomi Campbell, Kelly Rutherford, Leandra Medine gibi isimlerin TOHUM takması markayı nasıl dönüştürdü?</li></ul>Bu isimlerin, yani moda dünyasında, popüler kültürde etkili olan kişilerin, TOHUM’u seçmesi markanın kimliğini ve görünürlüğünü geniş kitlelere taşıdı. Bir anda, TOHUM'un yalnızca “etnik / büyük formlarda aksesuarlar” değil; evrensel, çağdaş, global bir takı dili olarak algılanmasına yardımcı oldu.Doğa, kültür ve el işçiliği üzerine kurulu, samimi ve estetik, evrensel olarak anlaşılabilir, benimsenebilir. Yıllar içinde TOHUM, kişisel ifadeyi, kimliği ve ruhu süsleyen bir araç hâline geldi.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376da.jpg" width="1024" height="576"></figure><ul><li>Global bir marka olurken yaratıcı kimliğinizi koruma konusunda zorlandığınız anlar oldu mu?</li></ul>Evet, özellikle Concha’nın başarısından sonra “başarı baskısı”, “talep artışı”, “ölçeklenme” gibi faktörler devreye girdi. Bazıları, neden bu kadar “organik / el işçiliği tarzı” bir koleksiyonu seçtiğimi sorguladı.&nbsp;Ancak benim için önemli olan, yaratmış olmak için yaratmak değil, her bir koleksiyonumuzun çıkış değerlerimize sadık kalması. “Özgünlüğü, doğallığı, el işçiliğini, bireyselliği” korumayı seçtim. Kıymetlimiz bu dil. Değerlerimizi koruyabilmek, tabi ki her türlü ticari başarıdan çok daha önemli.Atölye, Üretim &amp; El İşçiliği<ul><li>İstanbul’daki ustalarla çalışmanız markanın DNA’sının önemli bir parçası.&nbsp;El işçiliği TOHUM için neden vazgeçilmez?</li></ul>El işçiliği, her parçayı özel, “insanın dokunuşu, ruhu ile bir araya gelmiş” bir obje hâline getiriyor. Her taş, her kabuk, her metal yüzey, bir insanın ellerinden geçiyor. Bu, benim için sadece estetik değil; ruhsal, etik ve kültürel bir değer.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376df.jpg" width="1024" height="576"></figure>Doğayı, emeği, insanı, gelenekleri bir araya getiren bir sürecin ürünü her bir TOHUM. Bu sayede her parçanın bir hikâyesi oluyor ve takı, yüzeysel bir süs değil, bir ifade, bir kimlik, bir ruh hâline geliyor.<ul><li>TOHUM’un Afrika’daki sürdürülebilir tarım projelerine katkıda bulunması çok etkileyici. Bu iş birliği nasıl başladı? Afrika’ya olan, uzun yıllara dayanan estetik ve kültürel tutkum, TOHUM’un ilham kaynaklarının her zaman merkezinde oldu. Cuore koleksiyonunu tasarladığım dönemde, bu bağı daha anlamlı bir katkıya dönüştürmek istedim ve bu dönemde Haller Foundation ile tanıştım. Haller’in Afrika’daki sürdürülebilir tarım projeleri, markamızın doğayla uyumlu yaklaşımıyla organik bir şekilde örtüştü. Bu iş birliğiyle birlikte her Cuore “Seeds of Sustainability” projesi aracılığıyla bölgede toprağın, üretimin ve yaşamların yeniden yeşermesine destek oluyor.</li></ul><figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376dc.jpg" width="1024" height="576"></figure><ul><li>Yeni koleksiyonlara başlarken ilk adım genelde nedir?&nbsp;Bir çizim, bir obje, bir seyahat, bir his? İlham her zaman canlı; bir seyahat, bir taş, bir kabuk, bir görüntü, bir his… Bazen Afrika’da gördüğüm bir obje, bazen İstanbul’da rastladığım bir form, bazen bir taşın dokusu ya da doğanın bir detayı…Çoğu zaman da bunlara eşlik eden insan doğası. Bu ilhamlar içimde olgunlaşıp, zihnimde formlaşıyor, sonra el işçiliğiyle gerçeğe dönüşüyor.&nbsp;</li></ul>Tasarım benim için planlı bir süreç değil; yaşamın, deneyimin, doğanın bir uzantısı…Cenevre &amp; Gelecek<ul><li>Cenevre artık sizin yaşam ve çalışma alanınız. Bu şehir tasarımınıza nasıl bir duygu veya yeni perspektif katıyor? Cenevre hem sessizliği, hem doğaya ve göle yakınlığı, hem de çok kültürlülüğüyle bana yalnızca huzur vermiyor; aynı zamanda küresel bir perspektif de sunuyor. Bu da TOHUM’un evrensel ruhuyla çok uyumlu.&nbsp;</li></ul>Doğayla iç içe bir yaşam; ama dünyanın merkezlerine erişim. Uluslarası toplum kuruluşlarının merkezi küçük bir şehirde onlarca kültürün bir arada yaşamasını sağlıyor. Bu denge benim için ideal; hem içsel hem dışsal ilham için verimli bir zemin.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7749f4d6e986c5c8f256376dd.jpg" width="1024" height="576"></figure><ul><li>TOHUM’un geleceğinde neler var? Yeni koleksiyonlar, yeni ülkeler veya yeni bir yaratıcı yön?</li></ul>TOHUM’un dili, sürekli evrim halinde. Yeni koleksiyonlarla, belki aksesuar dışındaki objelerle, tasarım sınırlarını genişletmek istiyorum. Çünkü doğa, kültür, malzeme ve form sınır tanımaz.&nbsp;Aynı zamanda, bireysellik ve el işçiliğini koruyarak; global bir ölçekte ama ruhu kaybetmeden büyümek en büyük isteğim. Her bir TOHUM parçasının bir “tohum” olarak kalması, yeni güzellikleri, yeni hikâyeleri ve yeni bağları yeşertmesi…

TOHUM’un yolculuğu: Cenevre’den dünyaya açılan Türk tasarımcı Verda Alaton

Cenevre’de yaşayan bağımsız sanat editörü ve sanat yazarı Nazlı Kök Akbaş, sanat dünyasındaki çok yönlü birikimini uluslararası deneyimleriyle harmanlayan bir isim. Mimarlık ve şehir planlaması geçmişinden gelen gözlem gücüyle, sanatın mekanla, insanla ve zamanla kurduğu ilişkiyi incelikli bir dille aktarıyor. 

Sanatın nabzını yazmak

Onun yazılarında bir serginin duygusu, bir sanatçının sessiz ifadesi ya da bir kentin estetik ritmi iç içe geçiyor. Orta Doğu Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Şehir ve Bölge Planlama Bölümü mezunu olan Akbaş, Japonya’da JICA Programı kapsamında Proje Yönetimi sertifikasını almış ve bu dönemi yaşamının önemli dönüm noktalarından biri olarak tanımlıyor. Ardından Cenevre Üniversitesi’nde Uluslararası Gelişim Projeleri yüksek lisansını tamamlamış, aynı üniversitenin Sanat Tarihi Bölümü’nde misafir öğrenci olarak çalışmalar yürütmüş. 2011 yılında Londra’daki Christie’s eğitim kurumunda aldığı eğitimle Sanat Piyasası ve Galeriler üzerine sertifika sahibi olan Akbaş, müzeler, galeriler, küratörler ve sanatçılarla kurduğu yakın temaslar sayesinde sanat dünyasının nabzını tutmakta; ayrıntılı araştırmalarla desteklenen yazılarında sanat piyasasının dinamiklerini düzenli olarak irdeliyor. Prestijli bir İsviçre yaşam dergisinde sanat editörü olarak köşe yazılarına devam eden Nazlı Kök Akbaş, sanat tarihine meraklı, gözlemci ve derinlikli yaklaşımıyla dikkat çekiyor.Kendisi, Nazlı Kök Akbaş Art Reports platformunda sergilerden notlar, sanatçılarla röportajlar ve kültürel izlenimlerini paylaşıyor. Sanatı bir “rapor”un ötesinde yaşayan bir deneyim olarak gören Nazlı Hanım ile hem gözlem gücünü hem de bağımsız üretimin anlamını konuştuk.Röportaj: Özgür Mumcular<ul><li>Nazlı Hanım öncelikle sizi tanıyabilir miyiz?&nbsp;</li></ul>Öncelikle çok teşekkür ederim. Memnuniyetle… Ben Mevlana Celaleddin Rumi’nin şehri, Konya’da doğdum. Harika bir gençlik geçirdiğimi düşünüyorum; çok hareketli, sportif ve meraklı bir gençtim. Üniversite eğitimimi Ankara’da, ODTÜ’de tamamladım. Ardından İzmir Büyükşehir Belediyesi’nde 15 yıl görev yaptım.2001 yılında, devletimizin Japonya devleti ile yürüttüğü özel bir çalışma ve eğitim iş birliği projesi kapsamında, ülkemizi ve İzmir Büyükşehir Belediyesi’ni temsil eden uzman olarak Japonya’ya gitmeye hak kazandım. Japonya çok özel bir ülke; etkisini hâlâ her adımımda hissediyorum. En kısa zamanda tekrar dönmeyi planlıyorum.2004 yılında Cenevre’ye taşındım ve hemen Cenevre Üniversitesi’nin yolunu tuttum. Öğrenmeye olan tutkum hiçbir yaşımda eksilmedi; aksine artarak devam etti. Cenevre Üniversitesi Uluslararası Gelişme Politikaları Fakültesi’nde yüksek lisans programını tamamladım ve Fransızca dil programına katıldım. Ardından, 2010 yılında yine Cenevre Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü’nde misafir öğrenci olarak başladığım dört yıllık bir programı tamamladım.Öğrenmeye başlayınca, aslında ne kadar az bildiğinizi daha iyi anlıyorsunuz ve durmadan yeni öğrenme programları geliştiriyorsunuz; ben de tam olarak bu şekilde ilerliyorum.Sanat tarihi eğitimim sırasında, her sanat profesyonelinin yolunun geçtiği gibi, benim yolum da Christie’s eğitim programından geçti. 2011 yılında Londra’da, Christie’s eğitim kurumunda Sanat Piyasası ve Galeriler üzerine sertifika programını tamamladım.Tüm bu eğitim projelerini taçlandırmak adına, bildiğiniz üzere 2024 yılında&nbsp;Nazlı Kök Akbaş Sanat Haberleri Cenevre – İsviçre&nbsp;sitesini kurdum ve akredite sanat habercisi olarak çok yoğun, bir o kadar da keyifli bir döneme başladım. Yaklaşık bir yıl içinde 20’nin üzerinde önemli sanat projesini takip ederek, dünyanın dört bir yanından gelen sanat muhabirleriyle birlikte basın toplantılarına katıldım ve 30 civarında sanat makalesi yayımladım.Her şey çok hızlı ve etkileyici bir şekilde ilerledi. Dünya çapında tanınmış sanatçılarla röportajlar yaptım. Ayrıca, prestijli bir İsviçre dergisinde sanat editörü olarak köşe yazıları yazıyorum. Yeni sezon benim için heyecan verici; birçok yeni projeye başlıyorum, hepsini birazdan sizinle konuşacağız.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7e7a0b1f1f3b8abe297a84306.jpg" width="1024" height="576"><figcaption>Nazlı Kök Akbaş | BEYELER Vakıf Yayoi Kusama Sergisi Basın Toplantısı</figcaption></figure><ul><li>Sizi sanatın dünyasına çeken şey neydi?&nbsp;Bu yola nasıl başladınız?</li></ul>Sanat, hayatımda her zaman çok önemli bir yer tuttu. Müzeler, çok küçük yaşlarımdan itibaren bana birer hayaller diyarı gibi gelirdi. Sanat eserlerine bakarken zamanı unuturum; hâlâ da öyledir.Bana göre sanat; tüm özgürlüklerin, ifadenin, yaratıcılığın ve özgün bir dil geliştirme cesaretinin bir bütünüdür. Sanatçılar her zaman beni çok etkilemiştir. Düşüncenin özgürce dans ettiği, gündelik hayatımızda hayal etmemizin bile mümkün olamayacağı dünyaları bize sanat ve sanatçılar açar.Bu duyguların peşinden gitmek, onları yazmak, konuşmak ve sanat haberlerini geniş kitlelerle paylaşmak… İşte bu, benim en büyük merakım, hatta tutkum.<ul><li>Sanat haberleri ve röportajlar yazarken sizi en çok ne motive ediyor?</li></ul>Ben çok meraklı bir yapıya sahibim; bilgi edinmek ve yeni şeyler öğrenmek benim için büyük bir keyif. Yeni bir serginin basın toplantısına davet edildiğimde, her defasında çocukça bir sevinç ve heyecan duyuyorum. Toplantı öncesinde, “daha çok öğrenmeliyim, daha derin araştırmalıyım” düşüncesiyle konuyu detaylı biçimde inceliyorum.Dünyanın dört bir yanından gelen sanat editörleriyle eş zamanlı olarak bir sergiyi takip ediyor olmak benim için hem keyifli hem de heyecan verici bir deneyim. Bu sürecin hakkını verebilmek için büyük bir motivasyonla çalışıyorum.Tabii ki güçlü bir akademik altyapıya sahip olmam bu araştırmalarımda bana çok yardımcı oluyor. Özellikle İsviçre üniversitelerinin çok kapsamlı sanat arşivleri var. Cenevre Üniversitesi’nin eski bir yüksek lisans öğrencisi olarak her türlü dokümana kolaylıkla erişip bilgi alabiliyorum. Bazen fakültedeki profesörlerimle ya da İsviçre’de yaşayan sanat eleştirmenleriyle de konuların detaylarını istişare ediyorum.&nbsp;<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7e7a0b1f1f3b8abe297a84307.jpg" width="1024" height="576"><figcaption>Nazlı Kök Akbaş | Sunhee Choi, Choi &amp; Choi Gallery, Güney Kore</figcaption></figure><ul><li>Cenevre gibi uluslararası bir kentte sanat sahnesini nasıl tanımlarsınız?</li></ul>Cenevre bir kesişme noktası; her alandan uzmanların ve profesyonellerin yollarının mutlaka dünya ölçeğinde geçtiği, çok nadide bir şehir. Kalvinist kültürün benim çok sevdiğim özelliği gereği “bling bling” değildir; yani gösterişten uzaktır. Bu da Cenevre’nin stratejik konumunu daha derin, sade ama etkili bir biçimde yansıtmasını sağlar.Finans sektöründe olduğu gibi sanat dünyasında da profesyonellerce çok iyi bilinir ki, Cenevre sanat piyasasında önemli bir role sahiptir. Özellikle son dönemde Avrupa sanat piyasasının merkezi Londra’dan Paris’e kaydığı için, Cenevre adeta Paris’in bir uzantısı -bir periferisi- haline gelmeye başladı. Bu durum, önümüzdeki dönemde şehrin sanat sahnesini daha da canlandıracak gibi görünüyor.<ul><li>Yazılarınızda duyguyla analizi dengeleyen bir üslubunuz var.&nbsp;Bu dengeyi nasıl kuruyorsunuz?</li></ul>Benim konseptim, sizin de takip ettiğiniz üzere, çok samimi ve filtresiz bir sanat editörlüğü ekolü üzerine kurulu. Müzelerde, vakıflarda ya da dünya çapında bir sanatçıyla gerçekleştirdiğim her karşılaşmada, son derece doğal ve içten bir yaklaşımı tercih ediyorum.Okuyucularıma da bu doğallığı, olduğu gibi, filtresiz biçimde aktarmaktan büyük memnuniyet duyuyorum. Bilginin samimiyetle aktarımı, benim en çok benimsediğim ve keyif aldığım yöntem.<ul><li>Bir sergiye girdiğinizde ilk dikkatinizi çeken şey ne olur?</li></ul>Çok güzel bir soru, Özgür Hanım, teşekkür ederim. Ben bir sergiyi gezerken ilk olarak küratörünü merak ederim; çünkü biliyorsunuz, serginin hikâyesini kurgulayan kişidir küratör. Gitmeden önce mutlaka araştırırım.Sergiye girdiğimde yenilikleri keşfetmeyi severim. Aslında sergideki tüm detaylar ilgimi çeker; özellikle eserler arasındaki iletişim bana göre çok heyecan vericidir. Bazen daha önce bildiğiniz bir eser, öyle bir hikâye içinde sergilenir ki, size yepyeni bir pencere açar. Eseri yeniden, bambaşka bir bağlamda kavrar, farklı bir şekilde anlarsınız; hatta bazen yeniden seversiniz, bazen de tam tersi olur.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7e7a0b1f1f3b8abe297a84308.jpg" width="1024" height="576"><figcaption>Nazlı Kök Akbaş Art Reports</figcaption></figure><ul><li>Bir röportaj veya yazı hazırlarken süreç sizin için nasıl ilerliyor; not almak, gözlem yapmak, yazmak?</li></ul>Ben işlerimde çok detaylı ve hızlı ilerlemeyi seviyorum; buna mecburum da, çünkü artık her şey çok hızlı ilerliyor. Basın toplantılarında mutlaka ses ve görüntü kayıtları alıyorum. Sergi yetkililerine ulaşarak pek çok soru sorarım. Yazılı not tutmak yerine, diktafona kendi yorumlarımı kaydederim.Daha sonra, trende ya da uçakta bu kayıtları hemen metne dönüştürürüm. En kısa zamanda da haberleri ve izlenimlerimi platformlarımda paylaşırım.<ul><li>Sanatçılarla yaptığınız söyleşilerde sizi en çok etkileyen anlardan biri neydi, anlatabilir misiniz?</li></ul>Aslında her röportaj ayrı bir hikâye. Ben en çok, sanatçıların doğallıklarını ve yaratım süreçlerindeki heyecanlarını paylaşmaktan büyük mutluluk duyuyorum. Bazen ise, ne kadar büyük zorluklar içinde olduklarını görmek beni gerçekten çok üzüyor.<ul><li>Yazılarınızda sanatın toplumsal yönüne de değiniyorsunuz. Sizce sanat bugün toplumla nasıl bir ilişki kurmalı?</li></ul>Bu, benim temel çalışma prensiplerimden biridir; sorduğunuz için teşekkür ederim. Ben, sanatın&nbsp;demokratizasyonuna çok gönül vermiş&nbsp;bir sanat editörüyüm. Benim için sanatın herkese açık ve ulaşılabilir olması son derece önemli.Bu nedenle, çalışmalarımın mümkün olduğunca geniş bir okuyucu kitlesine ulaşması, sanatı olabildiğince çok insanla paylaşmak, en büyük hedefim ve motivasyonum.“Bana göre sanat,&nbsp;‘sanat için’den ziyade&nbsp;herkes için!” diyor Nazlı Hanım gülümseyerek.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7e7a0b1f1f3b8abe297a84309.jpg" width="1024" height="576"><figcaption>Nazlı Kök Akbaş Art Reports</figcaption></figure><ul><li>Freelance çalışmak size nasıl bir özgürlük veya zorluk getiriyor?</li></ul>Evet, freelance çalışmak kişisel disiplin ve sorumluluk gerektiriyor. Düşünüldüğü gibi rahat olduğunu sanmıyorum. Aslında “her yer sizin ofisiniz” durumu, her an çalışabileceğiniz gerçeği, çok planlı olmayı zorunlu kılıyor.Öte yandan, randevularımı daha esnek saat dilimlerinde alabiliyorum ve sonrasında daha uygun saatlerde dinlenebiliyorum. Kısacası, bu çalışma sistemi oldukça sorumluluk gerektiriyor. Ayrıca, kendi patronunuz olduğunuzda kendinizi kandırmanız imkânsız; hiçbir projeyi rastgele yapamıyorsunuz ve sonuçta ortaya güzel işler çıkıyor.Ben kendimle hem çok eğlenceli hem de hayli katı bir patronum, kendi ismimle çalışıyor olmam bu durumu güçlendiriyor.<ul><li>Dijital platformlarda sanat üzerine yazmak, geleneksel basından nasıl farklı?</li></ul>Çok daha etkili gerçekten. Her yerde, her an bağlanıp okunabilmesi harika bir olanak. Trende, uçakta, parkta ya da bir bankta kısa bir molada, telefonunuzdan tüm makaleyi bir anda okuyabiliyorsunuz, bence bu harika.Geçen gün bir arkadaşım çok çarpıcı bir şey anlattı: İstanbul’da bir yakınını ziyarete gitmiş ve benim röportajımı televizyona aktarmışlar; kahvelerini alıp röportajı dinlemişler. Bayıldım bu fikre. Ne hoş değil mi? Bu dijital dönüşüm, doğru kullanıldığında bize inanılmaz fırsatlar sunuyor. Düşünün, aniden canınız isteyip harika bir sanat olayını, kahvenizi alıp iki üç arkadaşla izleyebiliyorsunuz.&nbsp;Şimdi uygulamalar var, sizin de çok iyi bildiğiniz gibi. Mesela annem için, makalenin metnini anında Türkçeye çeviriyor benim web sitemde; sonra bunu sesli dinleyebiliyor.Gerçekten harika bir dönemde yaşıyoruz. Bütün bu dijital ilerlemeleri, doğru kullanıldığında, mükemmel buluyorum.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7e7a0b1f1f3b8abe297a8430a.jpg" width="1024" height="576"><figcaption>Nazlı Kök Akbaş | Pat Andrea, süper realism sanat hareketinin dünyaca meşhur yaşayan öncü usta ressamı</figcaption></figure><ul><li>Sosyal medya, sanatın anlatım biçimini nasıl değiştirdi sizce?</li></ul>Sosyal medya, sanatı çok olumlu bir şekilde destekledi. Öncesinde, sanat maalesef çoğunlukla lüks bir alan olarak ya da sadece belirli bir entelektüel birikime sahip grupların tekelinde olduğu zannedilirdi. Ama artık her sosyal gruptan ilgilenen kişiler, sosyal medya aracılığıyla sergileri izleyebilir ve her an yeni sanat haberlerinden haberdar olabilirler. Bu, gerçekten çok önemli bir gelişme ve benim için temel motivasyon kaynaklarından biri.<ul><li>Kendi estetik anlayışınızı üç kelimeyle tanımlarsanız, bunlar ne olurdu?</li></ul>Benim estetik anlayışım öncelikle doğallık ve samimiyet üzerine kurulu. Zekice yapılmış her işe çok düşkünüm. İkinci olarak, bir objenin veya bir işin beni güncelden koparıp bambaşka bir perspektiften bakmaya sevk etmesi ve bir hikâyesinin olması, bana çok estetik görünür.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7e7a0b1f1f3b8abe297a8430b.jpg" width="1024" height="576"><figcaption>Özgür Mumcular ve Nazlı Kök Akbaş</figcaption></figure>•&nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;Önümüzdeki dönemde “Nazlı Kök Akbaş Art Reports”ta okuyucuları neler bekliyor?Yeni projelerim birkaç başlık altında toplanıyor ve beni çok heyecanlandırıyor. Öncelikle, kendi platformlarımda yazılarım ve röportajlarım yoğun bir şekilde devam edecek. Bunun yanı sıra, İsviçre’nin prestijli bir dergisinde sanat editörü olarak yazdığımı biliyorsunuz; dergim yılda dört sezon yayınlanıyor ve readers.com’da okunabiliyor. Ayrıca internet sitemi de oldukça geliştirdik.Yeni ve çok heyecan verici bir projem de bir katalog kitap yayımlamak. Kitap hem Türkçe hem İngilizce olacak, Türkiye ve İsviçre’de dağıtılacak. Yayın evimle çalışmalarımız hâlâ devam ediyor.Bütün bunlara ilaveten, benim için çok heyecan verici ve bir o kadar da önemli bir projeye destek veriyorum: TOBB İzmir Kadın Girişimciler Kurulu’nun koordinatörlüğünü Işıl Nişli’nin yaptığı&nbsp;Sanatta Girişimcilik Projesi. Bu proje, kadın sanatçılara üretim, sergileme ve satış alanlarında destek olmayı; yeni teknolojik gelişmelere uyum sağlamalarına katkıda bulunmayı amaçlıyor. Sanatçılara mentorluk, network ve satış ağlarını geliştirme desteği veriliyor.Sanatın ve kadın sanatçıların sanat ekosisteminde güçlü bir şekilde üretmeye devam etmeleri, iş dünyasıyla bağlantılarını sürdürmeleri için önemli projeler geliştiriliyor. Yakında İsviçre’de, tüm bu projeleri tanıtan bir toplantı düzenleyeceğiz. Bu projeyi çok önemli buluyorum. Çok teşekkür ederim Özgür Hanım ve Pusula Swiss’e de teşekkürlerimi sunuyorum.