Uzmanlara göre krizin merkezinde özellikle enerji piyasaları bulunuyor. Petrol ve doğal gaz arzındaki kesintiler, fiyatların keskin şekilde yükselmesine neden oldu. International Energy Agency, mevcut gelişmeleri “tarihi boyutta bir hammadde krizi” riski olarak değerlendiriyor.

Enerji fiyatlarındaki artış yalnızca akaryakıt faturalarını etkilemekle kalmıyor. Aynı zamanda üretimden taşımaya kadar tüm ekonomik zinciri yukarı çekerek gıda fiyatlarının da artmasına neden oluyor. Bu durum özellikle düşük gelirli ülkelerde yaşayan nüfus üzerinde ağır bir baskı oluşturuyor.

Ekonomistler, ortaya çıkan tabloyu “çift yönlü bir şok” olarak tanımlıyor. Bir yandan enflasyon hızla yükselirken, diğer yandan ekonomik büyüme yavaşlıyor. Bu kombinasyon, ekonomiler için en zor senaryolardan biri olarak görülüyor.

Avrupa açısından durum daha da hassas. Rus gazının büyük ölçüde devre dışı kalmasının ardından kıta, sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ithalatına daha bağımlı hale gelmişti. Ancak Orta Doğu’daki gelişmeler, bu tedarik hatlarını da baskı altına alıyor.

Savaşın kısa sürede sona ermesi durumunda bile küresel tedarik zincirlerinin toparlanmasının aylar alabileceği belirtiliyor. Bu da fiyat baskılarının bir süre daha devam edebileceğine işaret ediyor.

Finansal piyasalarda ise temkinli bir görünüm hâkim. Hisse senetlerinde dalgalanmalar görülse de asıl dikkat çeken gelişme tahvil piyasalarında yaşanıyor. Devletlerin borçlanma maliyetleri yükselirken, artan faiz oranları kamu maliyesi üzerindeki baskıyı artırıyor.

Bu durumun doğrudan hanelere yansıması kaçınılmaz görünüyor. Devletler artan maliyetleri ya harcamaları kısarak ya da vergiler ve çeşitli ücretler yoluyla topluma yansıtarak dengelemeye çalışıyor.

Sonuç olarak İran savaşı, yalnızca jeopolitik bir kriz değil; aynı zamanda küresel ekonomi üzerinde derin etkiler yaratan bir gelişme olarak öne çıkıyor. Artan fiyatlar ve yavaşlayan büyüme, önümüzdeki dönemde hem şirketlerin hem de vatandaşların ekonomik olarak daha zor bir süreçten geçeceğine işaret ediyor.