Asgari ücret yasalaştırılsın

İsviçre'de dört yüz bin işçi, tam gün çalışmasına rağmen, günlük ihtiyaçlarını karşılayacak düzeyde bir ücret alamamakta. Bu işçilerin üç yüz bini kadın, yüz bini ise erkektir. Hatta bazı iş kollarındakiler meslek eğitimi yaptıktan sonra bile, düşük ücretle çalışmak zorunda kalmaktadırlar.

Sendikalar, bu kabul edilemeyecek duruma karşı yirmi yılı aşkın bir süredir mücadele etmektedirler. Bu doğrultuda pek çok toplu iş sözleşmesinde, asgari ücretler arttırıldı ve asgari ücretin olmadığı toplu iş sözleşmesi ise kalmadı. Buna rağmen sadece toplu iş sözleşmelerinde asgari ücretlerin yer alması yeterli değil. Özellikle işverenler, bağlayıcı asgari ücret konusunda geri adım atmamakta direniyorlar. Dolayısıyla sendikalar, geçen yıl tüm ülkede bir asgari ücret tespiti için bir yasa önerisi hazırlamaya karar verdi. Bu hazırlıklar sonucu ortaya çıkan yasa önerisi şu şekilde belirlendi.

Yasanın temel prensipleri:

İlk olarak bu yasanın yürülüğe girmesi ile en alt düzeyde ücret alan çalışanların %11'inin ücretleri doğrudan doğruya artması söz konusu olacak. Başka bir deyişle, gerek toplu iş sözleşmesi olmadığı için belli miktarın altında ücret alan (örneğin; hizmet sektörü veya satış iş kolu) veya toplu iş sözleşmesinde yine bu miktarın altında asgari ücret belirlemesi olan yaklaşık 400.000 işçinin ücretlerinin artması sonucunu verecek. Bu arada Migros ve Coop gibi büyük satış iş yerlerindeki çalışanların, ücretlerin belirlenen bu miktarın biraz daha üstünde ücret aldıkları unutulmamalı.

İkinci olarak, yasa ile belirlenecek bir asgari ücret, taşaron iş yerlerinde veya geçici işlerde çalışanlar arasında giderek yaygınlaşan ücret dampingine karşı önemli bir engel oluşturacaktır.

Üçüncü olarak ise, bu yasa toplu iş sözleşmelerinin yaygınlaştırılmasını teşvik edecektir. Bu durum, çeşitli iş kollarında sendika ve işverenler arasında asgari ücretlerin, bu iş koluna uygun olarak tespit edilmesini mümkün hale getirecektir. Bunun dolaylı sonucu ise, özellikle meslek eğitimi olan kalifiye işçiler için  bir asgari ücret tespitinin olanaklı hale gelmesidir.

Sendikalar tarafından önümüzdeki aylarda lanse edilmesi kararlaştırılan bu yasa önerisinin amaçları ise son derece nettir:

• Her çalışan için belli bir asgari ücretin garanti altına alınması

• Adaletli bir ücret sistemi olmadan, toplumsal gelirin paylaşılması mümkün olmadığı gibi, bir sosyal barış da sağlanamaz

• Çalışan bir insanın en temel ihtiyaçlarını sağlayacak düzeyde bir ücret alamaması toplumsal bir yaradır, bu sadece işverenlerin sorumluluğu olamaz

Bu yasa önerisinin lanse edilmesine paralel olarak sendikalar, toplu iş sözleşmelerinde belirlenen asgari ücretlerin arttırılması için de bir kampanya başlatmayı ve düşük ücretleri tekrar kamuoyunda bir tartışma konusu haline getirmeyi amaçlamaktadırlar. Bu şekilde işverenlerin asgari ücret konusundaki duyarsızlıkları aşılmaya çalışılacaktır.

Vania Alleva